Χάθηκε ένα… Μετρό!

Χάθηκε ένα Μετρό! Τα ελλείμματα των αστικών συγκοινωνιών της πρωτεύουσας, που
συσσωρεύτηκαν την τελευταία εικοσαετία, αρκούσαν για να κατασκευασθεί το Μετρό
της Αθήνας.

ΤΟ ΔΙΑΣΤΗΜΑ 1977-97 τα χρέη των τριών συγκοινωνιακών φορέων (ΕΘΕΛ, ΗΛΠΑΠ,
ΗΣΑΠ) ­ τα οποία με νομοσχέδιο του υπουργείου Μεταφορών αναμένεται σύντομα να
διαγραφούν ­ ανήλθαν στο αστρονομικό νούμερο των 738 δισ. δραχμών!

Το καμπανάκι για την τύχη του συστήματος αστικών συγκοινωνιών (ΣΑΣ) της
πρωτεύουσας έχει σημάνει εδώ και πολύ καιρό.

Παρ’ ότι όμως φέτος ενηλικιώθηκε ­ συμπλήρωσε 20 χρόνια ζωής ­, δεν άλλαξε
τις… κακές συνήθειες.

Τα ελλείμματα συνεχίζουν να αυξάνουν, το ίδιο και τα λειτουργικά έξοδα, σε
αντίθεση με τα έσοδα (εισιτήρια) και την ποιότητα των παρεχόμενων υπηρεσιών.

Παρά τις φιλότιμες προσπάθειες που καταβλήθηκαν, μετά το καταστροφικό μπαράζ
αλλαγών στο ιδιοκτησιακό καθεστώς της πρώην ΕΑΣ, νυν ΕΘΕΛ, που αποτελεί τον
«γίγαντα» των αστικών συγκοινωνιών της πρωτεύουσας, αφού σηκώνει το μεγαλύτερο
βάρος της επιβατικής κίνησης, η πολυπόθητη εξυγίανση δεν ευδοκίμησε ακόμη.

ΤΑ ΑΙΤΙΑ

Τα αίτια πολλά, σχετίζονται με την ανορθόδοξη διάρθρωση του συστήματος αστικών
συγκοινωνιών, την έλλειψη μακροπρόθεσμου σχεδιασμού και τον φαύλο κύκλο των
χρεών, του δανεισμού και των επιδοτήσεων.

«Η σημερινή κατάσταση είναι αποτέλεσμα μίας πολιτικής 20 ετών», τόνισε στα
«ΝΕΑ» ο κ. Τάσος Χριστοδουλάκης, πρόεδρος του Οργανισμού Αστικών Συγκοινωνιών
Αθηνών (ΟΑΣΑ). «Όλα αυτά τα χρόνια το Ελληνικό Δημόσιο ασκούσε κοινωνική και
αντιπληθωριστική πολιτική με εργαλείο τις αστικές συγκοινωνίες». Αυτό
προβλέπεται, άλλωστε, και στον ιδρυτικό νόμο 588/77 του ΟΑΣΑ: «Τα τυχόν
ελλείμματα διαχείρισης, λόγω διατήρησης του κομίστρου σε επίπεδο χαμηλότερο
του προσήκοντος, καλύπτονται με επιχορηγήσεις του τακτικού προϋπολογισμού ή
και με δάνεια».

Η «συνταγή» αυτή, που ακολουθήθηκε επί σειρά ετών, οδήγησε στην εκτίναξη των
χρεών των συγκοινωνιακών φορέων. Έτσι, σήμερα τα χρέη της πρώην ΕΑΣ ανέρχονται
σε 427 δισ., της ΕΘΕΛ σε 12 δισ., του ΗΣΑΠ σε 186 δισ. και του ΗΛΠΑΠ σε 85
δισ. δραχμές.

Αποτέλεσμα αυτής της πολιτικής των λανθασμένων χειρισμών και του χαμηλού
κομίστρου είναι η κατακόρυφη αύξηση του κόστους μεταφοράς κάθε επιβάτη.
Σύμφωνα με υπολογισμούς του ΟΑΣΑ, το κόστος μεταφοράς κάθε επιβάτη σήμερα
κυμαίνεται μεταξύ 250-270 δραχμών, ενώ το εισιτήριο είναι 75 δραχμές.

Η απλή ανάγνωση των απολογιστικών στοιχείων των τριών συγκοινωνιακών
επιχειρήσεων την περσινή χρονιά βοηθάει για την εξαγωγή διαφωτιστικών
συμπερασμάτων.

Η ΕΘΕΛ πέρυσι είχε έξοδα (λειτουργικές δαπάνες και έξοδα αποσβέσεων δανείων)
111,5 δισ. δραχμές και έσοδα (εισιτήρια, διαφημίσεις) μόλις 18,8 δισ.!

Τα έξοδα του ΗΣΑΠ, το ίδιο διάστημα, ανήλθαν στα 58,2 δισ. δραχμές και τα
έσοδα στα 8,2 δισ. δραχμές. Ο ΗΛΠΑΠ είχε έξοδα 46,1 δισ. δραχμές και έσοδα
μόλις 5,6 δισ. δραχμές.

ΥΠΕΡΔΙΠΛΑΣΙΑ

Έτσι, την ίδια χρονιά, που τα έσοδα των τριών συγκοινωνιακών φορέων ανήλθαν σε
32 δισ. δραχμές, τα έξοδα αμοιβής των 12.500 εργαζομένων τους ήταν
υπερδιπλάσια, αφού έφθασαν τα 72,5 δισ. δραχμές. «Αυτή η κατάσταση, σημείωσε ο
κ. Χριστοδουλάκης, θα αλλάξει με δύο τομές: τη μείωση του κόστους από 250 σε
200 δραχμές ανά επιβάτη και την άνοδο της ποιότητας των υπηρεσιών». Για να
γίνουν όλα αυτά, κατέληξε ο πρόεδρος του ΟΑΣΑ, «απαιτούνται θεσμικές
οικονομικές παρεμβάσεις. Το νέο νομοσχέδιο του υπουργείου Μεταφορών αποτελεί
την τελευταία ευκαιρία».