«Απάνθρωπες οι εξετάσεις»

Ελένη Κωστάκου. «Το άγχος και οι δυσκολίες υπάρχουν»

Οι Γενικές Εξετάσεις σκοτώνουν. Εύκολα. Πανεύκολα. Κάθε όριο εξάλλου έχει
ξεπεραστεί στο στάδιο της προετοιμασίας.

ΟΙ ΠΟΡΤΕΣ των ΑΕΙ και ΤΕΙ μοιάζουν σαν να χωρίζουν την… χαρισάμενη ζωή από
τη μιζέρια, την καταστροφή. Οι τηλεοράσεις βουίζουν για τις εξετάσεις. Και οι
γονείς πιέζουν. Περισσότερο από ποτέ. Η αγωνία τους φθάνει σε χειρότερο
σημείο, απ’ ό,τι στους υποψήφιους. Όλοι μοιάζουν να καρτερούν. Να κρεμάσουν
την ταμπέλα «αποτυχημένος» στον έφηβο. Οι σελίδες των βιβλίων γίνονται ένα με
τα μάτια των υποψηφίων. Και ο έλεγχος χάνεται…

«Πανελλήνιες Εξετάσεις; Απάνθρωπες. Εξοντωτικές. Αναγκάζεσαι να ζήσεις με την
αγωνία τους. Που καλλιεργείται. Από παντού», γράφει σε έκθεσή της η 17χρονη
Ελένη Κωστάκου, μαθήτρια του 4ου Λυκείου Κορυδαλλού. «Διάβασμα. Και
αποστήθιση» εξηγεί, «μόνο αυτό “επιτρέπεται”. Σε ένα τέτοιο κλίμα, μία πολύ
λεπτή γραμμή σε χωρίζει από την τρέλα, τις ακραίες καταστάσεις. Λίγο να μη σε
στηρίξουν οι δικοί σου και πάει. Περνάς στην άλλη όχθη…».

ΣΤΗ ΒΟΥΛΗ ΤΩΝ ΕΦΗΒΩΝ

Όπως πέρασε, μόλις προχθές, η 18χρονη Θάλεια Τσίτσου. Και αυτοκτόνησε
επειδή… αποκλείστηκε από τις Πανελλήνιες. Την ίδια ώρα, τέσσερις κοπέλες,
από την ίδια περιοχή, συνομήλικές της, έβγαιναν από τη σχολική αίθουσα, όπου
τελείωναν τις φετινές προαγωγικές εξετάσεις τους. Και μάθαιναν ότι έχουν
επιλεγεί να συμμετέχουν στη φετινή σύνοδο της Βουλής των Εφήβων…Το σχολείο
τους είναι στον Κορυδαλλό. Ακριβώς απέναντι από τις φυλακές. Στο περιορισμένο
γήπεδο, ένα πελώριο γκράφιτι φανερώνει τρεις μαθητές, με στολή φυλακισμένου,
να διαβάζουν. Πίσω από κάγκελα. Μέσα στο σχολείο σκυμμένα κεφάλια πάνω από
κόλλες εξετάσεων.Η δυναμική Ελένη Κωστάκου, μαθήτρια της Β’ Λυκείου, μόλις
έχει βγει από διαγώνισμα. «Να είμαι ειλικρινής», εξομολογείται, «συνήθως
αγχώνομαι. Αλλά όχι αυτήν την εβδομάδα.

Όλες οι σκέψεις μου είναι στραμμένες προς το Σάββατο.

Που θα ξεκινήσει η σύνοδος της Βουλής μας, της Βουλής των Εφήβων.

Θα είναι μία μοναδική ευκαιρία να μιλήσουμε ανοιχτά σ’ αυτούς που καθορίζουν
τις τύχες μας. Κι αυτοί, μόνο τώρα, θα αναγκαστούν να μας ακούσουν. Ειδικά για
την παιδεία. Για να μπορέσει, ίσως, να μην υπάρξει άλλο περιστατικό σαν αυτό
με την Θάλεια»…

ΔΕΝ ΣΤΑΜΑΤΑΕΙ Η ΠΙΕΣΗ

Τι φταίει, δηλαδή; Το εκπαιδευτικό σύστημα των εξετάσεων; Ή η υπερβολική πίεση
της οικογενείας; «Η πίεση δεν σταματάει. Ποτέ», δηλώνει κατηγορηματικά η
Ελένη. «Οι ίδιες οι εξετάσεις είναι πολύ σκληρές. Σχεδόν σε τσακίζουν. Αλλά
και το κλίμα είναι ακόμη χειρότερο.

Έχει δημιουργηθεί μία ολόκληρη “μυθολογία” γύρω από τις Γενικές Εξετάσεις. Που
και τα κανάλια διογκώνουν. Αυτή η αυτοκτονία δεν έπρεπε να πάρει τέτοιες
“παραφουσκωμένες” διαστάσεις. Ειδικά ακριβώς μέσα στην περίοδο των εξετάσεων.
Είναι πολύ εύκολο, με την φοβερή αγωνία των Γενικών Εξετάσεων να έχει
κυριεύσει την ζωή σου, να χάσεις τις ισορροπίες.

Ακόμη περισσότερο όταν και οι γονείς πιέζουν. Βλέπουν στο πρόσωπο των παιδιών
τους την εκπλήρωση όλων των ονείρων και των στόχων που οι ίδιοι είχαν. Και η
κορύφωση όλων αυτών είναι οι Πανελλήνιες. Που θεωρούνται το πάν. Σαν να
πρόκειται για ολόκληρη τη ζωή».

Η Δέσποινα Περαντινού και η Δέσποινα Φαρδέλα ακούνε προσεκτικά. Είναι
συμμαθήτριες της Ελένης και επελέγησαν κι αυτές στη φετινή Βουλή των Εφήβων.

«Έτσι είναι το άγχος των εξετάσεων, όπως τα λέει η Ελένη», λέει ντροπαλά η
Δέσποινα Περαντινού, «μόνο που είναι χειρότερα. Πολύ χειρότερα. Γιατί από τη
στιγμή που θα μπεις στο σύστημα των Πανελληνίων, δέχεσαι τους όρους του
“παιχνιδιού”. Οι οποίοι είναι απάνθρωποι. Ψυχοφθόροι ­ το έγραψα, εξάλλου στην
Έκθεσή μου για τη Βουλή των Εφήβων. Αλλά δεν μπορείς να κάνεις αλλιώς. Κάνεις
συνεχή αγώνα, κάθε στιγμή, να μην αφήσεις την αγωνία να σε κυριεύσει. Να σε
κατακλύσει. Και, φυσικά, πρέπει να έχεις την στήριξη της οικογένειάς σου. Να
σε ηρεμούν. Αλλιώς δεν βγαίνει».Η σιωπηλή Δέσποινα Φαρδέλα παρεμβαίνει: «Στη
Βουλή των Εφήβων θα τους παρακαλέσουμε. Να μας ακούσουν όλοι οι “μεγάλοι”. Να
μας ακούσουν πραγματικά. Όχι όμως μόνο για δύο-τρεις ημέρες. Να κάνουν
πραγματικότητα αυτά που ζητάμε», λέει. Γιατί μπορούν να τα κάνουν
πραγματικότητα» λέει, θυμωμένα, η άλλη Δέσποινα, «τουλάχιστον, αυτά τα “μικρά”
που ζητάμε, μπορούν να τα πραγματοποιήσουν. Ας αρχίσουν από εκεί. Από τα
σχολεία μας. Την Παιδεία. Τις εξοντωτικές Πανελλήνιες. Γιατί πρέπει να
αλλάξουν αυτά. Να μην ωθούμαστε στα άκρα μας. Για τόσο πολύ χρόνο. Σε τέτοια
ηλικία.

Χάνεις τις Γενικές Εξετάσεις και λίγο αδύναμος χαρακτήρας να είσαι. Να είναι
και οι γονείς σου πιεστικοί. Και η τραγωδία βρίσκεται σε απόσταση αναπνοής…».

* «Με ψυχραιμία θα πρέπει να αντιμετωπίζουν τις εξετάσεις οι υποψήφιοι»,
τόνισε μεταξύ άλλων ο υπουργός Παιδείας, κ. Γερ. Αρσένης, με αφορμή την
αυτοκτονία της δεκαοκτάχρονης, επισημαίνοντας ότι «βαδίζουμε τώρα προς ένα
σύστημα ουσιαστικότερο και φιλικότερο για την προσωπικότητα του μαθητή».

«ΟΛΟΙ ΜΕ βρίζουν. Όλοι με κατηγορούν. Γιατί; Τι έκανα; Μήπως είχαν βγει τα
αποτελέσματα και τη μάλωσα; Ούτε εγώ ήξερα…», έλεγε κλαίγοντας στο
νεκροταφείο η μητέρα της 18χρονης Θάλειας Τσίτσου, της άτυχης μαθήτριας της Γ’
Λυκείου που προχθές το μεσημέρι έβαλε τέλος στη ζωή της επειδή έμεινε
μετεξεταστέα σε δύο μαθήματα.

Βαρύ ήταν το κλίμα στο νεκροταφείο της Αναστάσεως στον Πειραιά, όπου χθες στις
6 το απόγευμα έγινε η ταφή της άτυχης μαθήτριας.

Τα πνεύματα ήταν οξυμένα. Συμμαθητές της Θάλειας κατηγορούσαν τη μητέρα της
ότι την πίεζε υπερβολικά για να πετύχει στις εξετάσεις.

Πικρές κουβέντες ακούστηκαν εναντίον της μητέρας της Θάλειας. Λόγια που έπεσαν
σαν μολύβι αυτές τις δραματικές ώρες.

Βαριές κατηγορίες εκτοξεύθηκαν και ακόμα χειρότεροι ήταν οι «ψίθυροι».

Αυτά που έλεγαν μεταξύ τους συμμαθητές της Θάλειας.

Συμμαθητές της από το σχολείο οι περισσότεροι, με ένα λουλούδι στο χέρι,
καθηγητές και συγγενείς είπαν χθες το απόγευμα στη Θάλεια το τελευταίο αντίο.

Τα μάτια των παιδιών ήταν βουρκωμένα. Το τραγικό αυτό περιστατικό έπεσε σαν
«κεραυνός» στη μικρή μαθητική κοινότητα.

Στο άγχος των εξετάσεων, στην δοκιμασία των Πανελλήνιων, προστέθηκε και η
θλίψη για την αδικοχαμένη κοπέλα.

Για το όμορφο κορίτσι με το γλυκό χαμόγελο.

«Δεν κατηγορούσε ποτέ κανένα. Ό,τι την ενοχλούσε το κρατούσε για τον εαυτό
της. Στην “κολλητή” της φίλη Θάλεια και στο αγόρι της εκμυστηρευόταν τα πάντα.
Ήταν μια μαθήτρια του 18 και μάλιστα σε ένα πρότυπο σχολείο όπως αυτό της
Νικαιας που οι καθηγητές βάζουν πολύ δύσκολα καλούς βαθμούς. Ανεξήγητα φέτος
έπεσε η απόδοσή της. Εκεί που έπαιρνε 18άρια έπεσε στο 14. Τι έγινε;
Αισθανόταν πιεσμένη; Είχε άγχος και δεν μπορούσε να συγκεντρωθεί και να
αποδώσει; Φαινόταν ότι κάτι την απασχολούσε.

Κάτι φοβόταν πολύ», λένε δύο συμμαθήτριές της.