Ευκαιρία για αλλαγές στην Ευρώπη

Το μήνυμα ότι στη Σύνοδο Κορυφής του Άμστερνταμ δεν πρόκειται να επέλθει
συμφωνία για τη νέα Συνθήκη της Ευρωπαϊκής Ένωσης διαπέρασε χθες το συνέδριο
των σοσιαλιστών, στο Μάλμε της Σουηδίας.

ΜΑΛΜΕ

Η ΕΞΕΛΙΞΗ αυτή, που γίνεται αναπότρεπτη μετά την παρέμβαση του ηγέτη των
Γάλλων σοσιαλιστών, του κ. Λ. Ζοσπέν, αντιμετωπίζεται με ψυχραιμία ­ και
κάποια προσμονή ­ από την ελληνική πλευρά. Μάλιστα, ανώτατο κυβερνητικό
στέλεχος έλεγε χθες στο Μάλμε ότι αν πρόκειται να υπάρξουν αλλαγές που θα
εκφράσουν τη νέα κεντροαριστερή κυβερνητική πλειοψηφία στην Ευρώπη, απαιτείται
χρόνος προετοιμασίας, ενώ υπογραμμιζόταν ότι τυχόν αποτυχία για συμφωνία στο
Άμστερνταμ, παρά τις όποιες παρενέργειες (κάποια απώλεια στην αξιοπιστία της
Ένωσης), «καθόλου δεν στενοχωρεί» την ελληνική πλευρά.

Μπλερ – Σημίτης. Συμφώνησε για την απασχόληση ο κ. Μπλερ, ξεκαθάρισε όμως ότι δεν θα αλλάξει ριζικά η θέση της χώρας του στα θέματα κοινής ευρωπαϊκής εξωτερικής πολιτικής και άμυνας, όπου έχει διαφωνίες

Ωστόσο, η ίδια ανώτατη κυβερνητική πηγή ξεκαθάρισε χθες ότι για την Ελλάδα δεν
δικαιολογείται σε καμία περίπτωση η ­ όποια ­ χαλάρωση των προσπαθειών για την
επίτευξη των οικονομικών κριτηρίων του Μάαστριχτ: «Άλλες χώρες, όπως για
παράδειγμα η Σουηδία, έχουν την πολυτέλεια να μπορούν να αναβάλουν τη
συμμετοχή τους στην Οικονομική και Νομισματική Ένωση, ακριβώς επειδή
εκπληρώνουν από τώρα τα κριτήρια. Αντίθετα, η Ελλάδα, παρά την πρόοδο που έχει
επιτελέσει στον οικονομικό τομέα, έχει ακόμα μεγάλη απόσταση από τις υπόλοιπες
ευρωπαϊκές οικονομίες, πράγμα που δεν επιτρέπει ούτε σκέψη για αλλαγή πλεύσης
στην οικονομία», ανέφερε η ίδια κυβερνητική πηγή.

ΑΝΑΓΚΗ ΝΕΑΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ

Είναι πάντως χαρακτηριστικό ότι ο κ. Α. Τσοχατζόπουλος, που επανεκλέγεται
σήμερα αντιπρόεδρος του Ευρωπαϊκού Σοσιαλιστικού Κόμματος, υπογράμμισε σε
δηλώσεις του την αναγκαιότητα να διαμορφωθεί μια «νέα ευρωπαϊκή οικονομική
πολιτική» για την ανάπτυξη.

Το θέμα συζητήθηκε σε έκταση σε στρογγυλό τραπέζι με τη συμμετοχή ­ εκτός των
άλλων ­ των κ.κ. Ζακ Ντελόρ, Μ. Ντ’ Αλέμα, Όσκαρ Λα Φοντέν, Α. Τσοχατζόπουλου
και Χρ. Παπουτσή.

Ο πρώην πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής κ. Ζακ Ντελόρ παρουσίασε ένα
«πακέτο» ιδεών αυτή τη φορά για την απασχόληση, την ανάπτυξη και την ανταγωνιστικότητα.

Στην πραγματικότητα, ήταν ο όρος «απασχόληση» που κυριάρχησε το διήμερο του
συνεδρίου των σοσιαλιστών. Όλοι οι ηγέτες, με τον έναν ή τον άλλον τρόπο,
υπογράμμισαν ότι το θέμα είναι πλέον στην πρώτη προτεραιότητα και κατά
συνέπεια θα πρέπει να ληφθούν σχετικές αποφάσεις στο πλαίσιο της Διακυβερνητικής.

Ωστόσο, από τις τοποθετήσεις έγινε φανερό ότι διαμορφώνονται δύο μεγάλα
ρεύματα απόψεων για την ενίσχυση της απασχόλησης: Το πρώτο, που εκφράστηκε
κυρίως από τον ηγέτη των Βρετανών Εργατικών κ. Τ. Μπλερ (ο οποίος μάλιστα
χρησιμοποίησε και τον όρο «απασχολησιμότητα»), αφορά την αύξηση της
απασχόλησης μέσω της προσαρμογής της αγοράς εργασίας στα δεδομένα της
παγκοσμιοποίησης της οικονομίας (εκπαίδευση, κινητικότητα του εργατικού
δυναμικού, φορολογία των επιχειρήσεων κ.λπ.). Το δεύτερο ρεύμα, που εκφράστηκε
κυρίως από τον κ. Ντ’ Αλέμα, αλλά και από τον κ. Ζοσπέν, αφορά στην προσπάθεια
του δημόσιου τομέα να διευρύνει τον κύκλο των εργαζομένων σε αυτόν.

Η ελληνική πλευρά ­ αν και όχι δημοσίως ­ εμφανίζεται επίσης «διχασμένη» στο
σημείο αυτό. Είναι χαρακτηριστικό ότι αρκετά σημεία της χθεσινής ομιλίας Μπλερ
(ο οποίος καταχειροκροτήθηκε, όπως και ο κ. Ζοσπέν), ειδικά για το θέμα της
απασχόλησης, θύμιζαν ανάλογες ομιλίες του κ. Κ. Σημίτη (κυρίως στην ανάγκη να
εφοδιάζονται σήμερα οι εργαζόμενοι με ειδικά προσόντα, προκειμένου να έχουν τη
δυνατότητα να αντεπεξέρχονται στις όλο και πιο αυξημένες απαιτήσεις της αγοράς εργασίας).

ΟΙ ΣΤΑΡ ΤΟΥ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ

Νωρίς νωρίς γέμισε χθες το συνεδριακό κέντρο του Μάλμε, μιας και είχε ορισθεί
για τις εννέα το πρωί η ομιλία του «σταρ» του συνεδρίου: Ο κ. Τ. Μπλερ
εμφανίστηκε ως κλασικός Βρετανός στο ραντεβού του, εισέπραξε θερμά
χειροκροτήματα, απέσπασε ευνοϊκά σχόλια για τη θεατρικότητα στην ομιλία του,
αλλά απογοήτευσε όσους είχαν πιστέψει ότι η εκλογή του θα σηματοδοτούσε μια
θεαματική αλλαγή της στάσης της Βρετανίας σε σχέση με την Ενωμένη Ευρώπη.
Είναι χαρακτηριστικό ότι ο κ. Μπλερ προτίμησε τον όρο «ευρωπαϊκή συνεργασία»
αντί για «ολοκλήρωση» ­ πράγμα που οδήγησε χθες κυβερνητικές πηγές να
σημειώνουν ότι και στις κατ’ ιδίαν επαφές Μπλερ – Σημίτη ο πρωθυπουργός της
Βρετανίας ξεκαθάρισε ότι δεν πρόκειται να μεταβάλει ριζικά τη θέση της χώρας
του σε μία σειρά ιδιαίτερα κρίσιμων ζητημάτων (για παράδειγμα, στο ζήτημα της
βρετανικής διαφωνίας για την κοινή εξωτερική πολιτική και άμυνα της Ευρωπαϊκής Ένωσης).

Ωστόσο, οι κ.κ. Μπλερ και Σημίτης συμφώνησαν να επιμείνουν στο να υπάρξει
ιδιαίτερο κεφάλαιο για την απασχόληση στο κείμενο της νέας Συνθήκης.

Ενδιαφέρον είχε και η αναφορά Μπλερ στο ιδεολογικό πλαίσιο της
«κεντροαριστεράς» ­ όπως τη βλέπουν οι Βρετανοί Εργατικοί. Ο κ. Μπλερ έφτασε
να δηλώσει ότι δεν πρέπει οι δυνάμεις της Αριστεράς να εκχωρήσουν στη Δεξιά το
ρόλο του προστάτη της οικογένειας (!) ενώ αναφέρθηκε επί μακρόν και στην
ανάγκη καταπολέμησης της εγκληματικότητας.

Η ΘΕΡΜΗ ΧΕΙΡΑΨΙΑ

Όλο το συνέδριο ξέσπασε σε χειροκροτήματα ­ όρθιοι οι σύνεδροι χειροκροτούσαν
για περίπου δύο λεπτά ­ όταν πάνω στο βήμα αντήλλαξαν θερμή χειραψία,
αγκαλιάστηκαν και φιλήθηκαν οι δύο «σταρ». Οι κ.κ. Μπλερ και Ζοσπέν ­ ο νέος
πρωθυπουργός της Γαλλίας μίλησε αμέσως μετά τον πρωθυπουργό της Βρετανίας ­
έκαναν αναφορές στις ευκαιρίες που ανοίγονται τώρα στην Ευρώπη και έκαναν λόγο
για την αρχή μίας νέας εποχής.

Κάπου εκεί όμως τελειώνουν και οι ομοιότητες. Άλλωστε και ο επίτροπος κ. Χ.
Παπουτσής είπε ότι άκουσε τον έναν να μιλά γαλλικά, τον άλλο αγγλικά και ότι
ελπίζει να βρουν «κοινή γλώσσα». Σε αντίθεση με τον κ. Μπλερ, που εμφανίστηκε
με συγκροτημένη άποψη «για την επόμενη μέρα», ο κ. Ζοσπέν παρουσίασε ένα
«θολό» πρόσωπο. Ξεκαθαρίζοντας ότι εννοεί να εφαρμόσει το προεκλογικό του
πρόγραμμα, έκανε τους πάντες να αντιληφθούν ότι δεν υπάρχει ούτε η ελάχιστη
πιθανότητα για συμφωνία στη Διακυβερνητική του Άμστερνταμ.

Ο ηγέτης των Γάλλων σοσιαλιστών στάθηκε σε γενικές αρχές ­ μίλησε για την
ανάγκη να υπάρξει μία κοινωνία αλληλεγγύης, μία κοινωνία των πολιτών.
Παραδεχόμενος ότι η νίκη των σοσιαλιστών στη Γαλλία ήταν «μία έκπληξη», ο κ.
Ζοσπέν τόνισε ότι η συγκυρία στην Ευρώπη δημιουργεί ευκαιρία για αλλαγές στην
ευρωπαϊκή κοινωνία ­ και «αυτή την ευκαιρία δεν πρέπει να τη χάσουμε», όπως
είπε χαρακτηριστικά.

Το θέμα της απασχόλησης ­ και η ιδέα να ενσωματωθεί ειδικό κεφάλαιο στη νέα
Συνθήκη ­ ήταν το κυριότερο θέμα που συζητήθηκε στην κατ’ ιδίαν συνάντηση των
κ. Ζοσπέν και Σημίτη.

«Ώριμη» και «συγκροτημένη» χαρακτήριζε χθες κυβερνητική πηγή την παρουσία
Μπλερ στο συνέδριο ­ κάτι που αποδιδόταν στο γεγονός ότι ο πρωθυπουργός της
Βρετανίας έχει περισσότερο χρόνο στην άσκηση των καθηκόντων του, άρα είναι
καλύτερα ενημερωμένος από τον Γάλλο ομόλογό του.

Σε ό,τι αφορά την παρουσία Ζοσπέν, η ίδια ανώτατη πηγή έλεγε χθες ότι είναι
απολύτως φυσικό να επιδιώκει την υλοποίηση των προεκλογικών του δεσμεύσεων ­
μάλιστα, το ίδιο ανώτατο στέλεχος εξέφραζε την εκτίμηση ότι τελικά η στάση
Ζοσπέν δεν θα οδηγήσει σε ρήξη, αλλά σε «θετική στροφή» της Ένωσης.

Σημειώνεται ότι οι κοινές πρωτοβουλίες των σοσιαλιστών έγιναν αντικείμενο
συζήτησης και στις κατ’ ιδίαν επαφές του κ. Σημίτη με τους κ.κ. Ο. Λαφοντέν,
Μ. Ντ’ Αλέμα και Ζακ Ντελόρ.

ΟΙ ΙΣΠΑΝΟΙ

Η Ισπανία δεν έχει αντίρρηση να αποσυρθεί το πρωτόκολλο της νέας ευρωπαϊκής
Συνθήκης ­ το οποίο η ίδια πρότεινε ­ περί αναρμοδιότητας της Ευρωπαϊκής
Ένωσης στον ορισμό συνόρων μεταξύ κρατών – μελών ή μεταξύ κρατών – μελών και
τρίτων χωρών.

Στη χθεσινή συνεδρίαση των εκπροσώπων στη Διακυβερνητική Διάσκεψη, ο Έλληνας
εκπρόσωπος κ. Στ. Περράκης, ζήτησε την απόσυρση όχι τόσο για την ουσία του
πρωτοκόλλου όσο για τη σύγχυση που έχει προκαλέσει. Ο Ισπανός εκπρόσωπος
συμφώνησε, ζητώντας ωστόσο να υπάρξει κάποια αναφορά στο πρόβλημα του Γιβραλτάρ.

Ζοσπέν – Σημίτης. Το θέμα της απασχόλησης και η ιδέα να ενσωματωθεί ειδικό κεφάλαιο στη νέα Συνθήκη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ήταν το σημαντικότερο που συζήτησαν στην κατ’ ιδίαν συνάντησή τους οι δύο πρωθυπουργοί

«ΕΞΑΙΡΕΣΗ» που «απειλείται», χαρακτήρισε την ειρήνη στην Ευρώπη ο κ. Κ.
Σημίτης, στην ομιλία του στο συνέδριο των σοσιαλιστών, στο Μάλμε.

Μιλώντας σε εκδήλωση ­ παρουσία του κ. Χ. Σολάνα, γενικού γραμματέα του ΝΑΤΟ ­
ο Πρωθυπουργός επεσήμανε ότι η Ελλάδα είναι μία από τις χώρες που αισθάνθηκε
«τις συνέπειες μιας εύθραυστης ειρήνης στα βόρεια και ανατολικά σύνορά μας,
αλλά ακόμα και στον νότο, όπου μας χωρίζει μόνον η θάλασσα» (κάνοντας έμμεσα
αναφορά στη Γαύδο και τη γνωστή τουρκική πρόκληση).

Κάνοντας ­ χωρίς ονομαστικές αναφορές ­ λόγο για τα ελληνοτουρκικά, ο κ.
Σημίτης είπε ότι «σε μερικές περιπτώσεις η σοβαρότητα αυτών των προβλημάτων
οδηγεί σε επιθετικότητα εκ μέρους των επισήμων κρατικών αρχών εναντίον των
γειτόνων και στην ανατροπή του διεθνούς στάτους κβο».

Μιλώντας δε για την Αλβανία, έκανε αναφορά στο λαθρεμπόριο όπλων στα σύνορά
μας, αλλά και στο πρόβλημα της λαθρομετανάστευσης.

Ο κ. Σημίτης ζήτησε να χαραχθούν ολοκληρωμένες πολιτικές για τα Βαλκάνια, που
θα ριζώσουν την ειρήνη ­ και όχι, όπως είπε, να περιοριζόμαστε στη θεραπεία
των συμπτωμάτων ή σε βραχυπρόθεσμες λύσεις, που καταλήγουν μόνο στην προσωρινή
αναστολή των συγκρούσεων ή της απειλής συγκρούσεων.