Μειώσεις στη θητεία και κίνητρα για τους νέους

Μειωμένη θητεία για
οικογενειακούς και κοινωνικούς λόγους, αλλά και ως κίνητρο για προσέλκυση των
νέων να καταταγούν στον Στρατό πριν πάνε στα Πανεπιστήμια προβλέπει το σχέδιο
νόμου που κατέθεσε το υπουργείο Εθνικής Άμυνας.ΤΟ ΣΧΕΔΙΟ νόμου, που ρυθμίζει
θέματα ανυπότακτων, αναβολών, εξαγορών, μονίμων κατοίκων εξωτερικού, προτάκτων
και εθελοντών, αναπροσαρμόζει την άοπλη θητεία και καθιερώνει για πρώτη φορά
την εναλλακτική κοινωνική υπηρεσία, επιδιώκεται να ψηφιστεί από τη Βουλή εντός
του Ιουνίου.

Ήδη το νομοσχέδιο έφυγε από το υπουργείο Άμυνας, βρίσκεται
στο γραφείο του Πρωθυπουργού και η γραμματεία του Υπουργικού Συμβουλίου
ρυθμίζει τα της συζητήσεώς του με τις υπηρεσίες της Βουλής.

ΤΟ
ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ

Στην περίπτωση που ψηφιστεί μέσα στον Ιούνιο, εκτιμάται ότι
θα αξιοποιηθούν από αρκετές χιλιάδες ανυπότακτους ή στρατεύσιμους μεγάλης
ηλικίας, που βρίσκονται στο εξωτερικό, οι μήνες του καλοκαιριού και του
φθινοπώρου, αφού θα μπορούν να κάνουν τη θητεία τους και τμηματικά (2 μήνες),
αξιοποιώντας έτσι τη θερινή άδειά τους.

Η κατάσταση στην ευρύτερη περιοχή
και η γεωπολιτική θέση της Ελλάδας, σε συνδυασμό με τη δραματική μείωση των
γεννήσεων τα τελευταία χρόνια, δεν επέτρεψαν, όπως επισημαίνεται, μείωση της
θητείας. Αντίθετα οδήγησαν στη θέσπιση αυστηρότερων προϋποθέσεων για τη
χορήγηση αναβολών και εξαιρέσεων από τη στράτευση, ενώ μια σειρά διατάξεων
δίνουν τη δυνατότητα κατάταξης στο Στρατό νωρίτερα από ό,τι ισχύει μέχρι τώρα,
ώστε να αυξηθεί η οροφή του στρατεύματος άμεσα.

Αυτό γίνεται με 4 τρόπους:

Πρώτον, με χορήγηση μέχρι και τρίμηνου «μπόνους» σε όσους φοιτητές
ή σπουδαστές δεν πάνε στα Πανεπιστήμια ή τα ΤΕΙ και καταταγούν (μετά τις
επιτυχείς εισαγωγικές τους εξετάσεις) στις Ένοπλες Δυνάμεις. Οι νέοι αυτοί θα
κάνουν στο Στρατό Ξηράς μόνο 15μηνης διάρκειας θητεία, ενώ το σχετικό άρθρο
προβλέπει ότι ο υπουργός Άμυνας μπορεί να τους χορηγήσει και άλλα
ευεργετήματα.

Δεύτερον, με τη δυνατότητα που δίνεται στον υπουργό
Άμυνας να καλεί σε έκτακτες περιπτώσεις για κατάταξη και τους 18ρηδες. Ωστόσο,
ως ηλικία στρατεύσεως όλων των Ελλήνων προβλέπεται το 19ο έτος.

Τρίτον, με την αναγνώριση δυνατότητας σε νέους να καταταγούν χωρίς να
έχουν κληθεί. Μάλιστα, σε περίοδο επιστρατεύσεως επιτρέπεται η εθελοντική
κατάταξη ακόμα και 17χρονων ομογενών.

Τέταρτον, με τις ευνοϊκές
ρυθμίσεις για ανυπότακτους και μεγάλης ηλικίας στρατεύσιμους, που όμως θα
ισχύσουν εφάπαξ.

Οι ανήκοντες στην τελευταία κατηγορία θα υπηρετήσουν 3-12
μήνες και θα εξαγοράσουν το υπόλοιπο αντί (περίπου) 100.000 δρχ. το μήνα.

Αναλυτικά, όσοι οφείλουν να υπηρετήσουν πλήρη θητεία (δηλαδή δεν έχουν
οικογενειακούς, κοινωνικούς ή άλλους λόγους που δίνουν τη δυνατότητα για
μειωμένη θητεία), θα υπηρετήσουν:

* Τρεις μήνες όσοι γεννήθηκαν από το
1948 έως και 1956.

* Έξι μήνες όσοι γεννήθηκαν από το 1957 έως και 1964.

* Δώδεκα μήνες όσοι γεννήθηκαν το 1965 και το 1966.

Όσοι τώρα ανήκουν
στην κατηγορία εκείνων που οφείλουν μειωμένη θητεία (π.χ. προστάτες) θα
υπηρετήσουν:

* Τρεις μήνες όσοι γεννήθηκαν από το 1948 έως και το 1956.

* Τέσσερις μήνες όσοι γεννήθηκαν από το 1957 έως και το 1964. Αν μάλιστα
είναι Ι 3 ή Ι 4 θα υπηρετήσουν 3 μήνες.

* Έξι μήνες όσοι γεννήθηκαν το
1965 και το 1966.

Όλοι όσοι έχουν πάνω από 3 μήνες θητεία μπορούν να την
υπηρετήσουν και τμηματικά, τουλάχιστον κατά δίμηνο και μέσα σε 3 χρόνια. Στο
μεταξύ διάστημα δεν θα έχουν στρατολογικά «μπλεξίματα».

Η εξαγορά της
υπολοίπου θητείας γίνεται εφάπαξ μόλις πάρουν το απολυτήριο. Ειδικά για όσους
εκ των ηλικιών αυτών υπηρετούν τώρα θα μπορούν να τα πληρώσουν σε δόσεις.

Όσοι ανήκουν στην κλάση 1988 και σε νεώτερες κλάσεις (γεννήθηκαν δηλαδή το
1966 και μετά) και διατέλεσαν οποτεδήποτε ή διατελούν σε ανυποταξία κατά την
έναρξη ισχύος του νόμου εξαιρούνται από την πρόσκληση για την οποία κηρύχτηκαν
ανυπότακτοι εφόσον έχουν καταταγεί ή θα καταταγούν στις Ένοπλες Δυνάμεις έως
30 Νοεμβρίου 1998.

Σε άλλες διατάξεις προβλέπεται για πρώτη φορά η
δυνατότητα στους ανυπότακτους (τωρινούς ή μελλοντικούς) να έρχονται στην
Ελλάδα χωρίς έλεγχο αν αντιμετωπίζουν σοβαρούς ατομικούς ή οικογενειακούς
λόγους. Η ανυποταξία λήγει με τη συμπλήρωση του 50ου έτους της ηλικίας.

ΟΙ ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ

Ποιοι όμως δικαιούνται μειωμένη θητεία; Το άρθρο 8
του σχεδίου νόμου έχει όλες τις κατηγορίες των στρατευσίμων:

1 Τρίμηνη
θητεία ­ που καθιερώνεται για πρώτη φορά ­ δικαιούνται:

* Ο μόνος ή ο
μεγαλύτερος γιος γονέων που έχουν πεθάνει, εφόσον έχει ένα τουλάχιστον ανήλικο
και άγαμο ή ανίκανο για κάθε εργασία αδελφό ή αδελφή.

* Ο χήρος πατέρας
ενός τουλάχιστον ζώντος ανήλικου ή ανίκανου για κάθε εργασία άγαμου τέκνου.

* Ο πατέρας ενός τουλάχιστον ανήλικου ή ανίκανου για κάθε εργασία άγαμου
τέκνου, εφόσον ο πατέρας αυτός έχει σύζυγο ανίκανη για κάθε εργασία. Και

*
Ο πατέρας τριών ζώντων τέκνων.

2 Εξάμηνη θητεία δικαιούνται:

*
Οι τρεις μεγαλύτεροι αδελφοί από έξι ή περισσότερα ζώντα αδέλφια.

* Ο
πατέρας δύο ζώντων ανήλικων ή ανίκανων για κάθε εργασία άγαμων τέκνων.

* Ο
μόνος ή ο μεγαλύτερος γιος ή αδελφός προσώπου που απεβίωσε κατά τη διάρκεια
της υπηρεσίας του στις Ένοπλες Δυνάμεις ή στα Σώματα και εξαιτίας αυτής.

*
Οι μόνιμοι κάτοικοι εξωτερικού.

* Όποιος υπηρέτησε με στρατιωτική ιδιότητα
σε τακτικές Ένοπλες Δυνάμεις άλλου κράτους για χρονικό διάστημα τουλάχιστον
έξι μηνών. Και

* Όσοι, μετά τη συμπλήρωση του τριακοστού πέμπτου έτους της
ηλικίας τους, αποκτούν την ελληνική ιθαγένεια με πολιτογράφηση ή εγγράφονται
στα μητρώα αρρένων ως αδήλωτοι επειδή απόκτησαν την ελληνική ιθαγένεια λόγω
γέννησής τους στο έδαφος της ελληνικής επικράτειας.

3 Δωδεκάμηνη
θητεία:

* Ο μόνος ή μεγαλύτερος αδελφός από τέσσερα ή πέντε
ζώντα αδέλφια.

* Ο τέταρτος και οι μικρότεροι απ’ αυτόν αδελφοί από έξι ή
περισσότερα ζώντα αδέλφια.

* Ο πατέρας ενός ζώντος ανήλικου ή ανίκανου για
κάθε εργασία άγαμου τέκνου.

* Ο μόνος ή μεγαλύτερος γιος γονέα που είναι
ανίκανος για κάθε εργασία ή έχει συμπληρώσει το εβδομηκοστό έτος της ηλικίας
του ή διατελεί σε χηρεία, εφόσον ο γονέας αυτός δεν έχει άλλο ικανό για
εργασία ενήλικο τέκνο.

* Ο μόνος ή μεγαλύτερος γιος θανόντος γονέα ή
άγαμης μητέρας, εφόσον δεν έχουν άλλο ικανό για κάθε εργασία ενήλικο τέκνο.

* Ο μόνος ή μεγαλύτερος γιος γονέων που έχουν αποβιώσει. Και

* Όποιος
έχει σύζυγο ανίκανη για κάθε εργασία.

Για να μπει φραγμός σε ενδεχόμενες
εικονικές υιοθετήσεις προβλέπεται ότι τέκνα που υιοθετήθηκαν μετά τη
συμπλήρωση του 15ου έτους τους λογίζονται τέκνα των φυσικών γονέων.

ΤΑ ΕΤΗ φοίτησης προσαυξημένα κατά δύο, εφόσον πρόκειται για φοίτηση
σε ανώτερες και ανώτατες σχολές, και κατά ένα έτος για τις άλλες περιπτώσεις,
είναι ο χρόνος αναβολής που χορηγείται. Στη ρύθμιση αυτή κατέληξε ο υπουργός
Άμυνας κ. Α. Τσοχατζόπουλος, ώστε να εξασφαλισθεί, όπως υποστηρίζεται στο
νομοσχέδιο, η χορήγηση αναβολών με ρεαλιστικό τρόπο και ανάλογα με το σκοπό
της, ενώ επιδιώκεται να κατοχυρωθεί η μη καταστρατήγηση των διατάξεων με
εικονικές σπουδές. Το νέο σύστημα εκτιμάται ότι θα οδηγήσει και σε μείωση των
ανυποταξιών.

Με βάση το σχέδιο νόμου αναβάλλεται η κατάταξη εκείνων που
κατά την ημερομηνία κατάταξης της κλάσης τους:

* Είναι εγγεγραμμένοι για
φοίτηση σε ανώτερη ή ανώτατη σχολή του εσωτερικού.

* Είναι εγγεγραμμένοι
για φοίτηση σε ανώτερη ή ανώτατη σχολή του εξωτερικού που είναι κρατική ή
αναγνωρισμένη από τις αρμόδιες υπηρεσίες του οικείου κράτους και χρησιμοποιεί
κατά τη διδασκαλία διεθνώς γνωστή γλώσσα.

* Είναι μαθητές Λυκείου και δεν
έχουν αποφοιτήσει από άλλο Λύκειο.

* Είναι σπουδαστές Ινστιτούτου
Επαγγελματικής Κατάρτισης ή δημόσιας ή αναγνωρισμένης σχολής της
δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης του εσωτερικού ή του εξωτερικού και δεν έχουν
αποφοιτήσει από ισότιμη σχολή ή αντίστοιχο ινστιτούτο. Και, τέλος,

* Είναι
κάτοχοι διδακτορικού διπλώματος και διαπρέπουν σε επιστημονικές εργασίες ή
έρευνες στο εξωτερικό.

Η αναβολή επεκτείνεται για το επόμενο πτυχίο αν
μέσα στις προβλεπόμενες προθεσμίες ο φοιτητής έχει ολοκληρώσει τις σπουδές
του.

Οι μαθητές Λυκείου έχουν δυνατότητα αναβολής μέχρι το 21ο έτος,
δηλαδή έχουν δυνατότητα να δώσουν 3 φορές εισαγωγικές εξετάσεις.

Η
διάρκεια της αναβολής κατάταξης εκείνων που έχουν διδακτορικό δίπλωμα και
διαπρέπουν σε επιστημονικές εργασίες στο εξωτερικό διαρκεί μέχρι το 30ό έτος
της ηλικίας τους.

Εισηγήσεις κάνει σχετικά ειδική επιστημονική επιτροπή.

Επίσης, αναβάλλεται η κατάταξη των στρατευσίμων που έχουν αδελφό
στρατευμένο ή μεγαλύτερο αδελφό που στρατεύεται ταυτόχρονα.

Αναβολές
επίσης παίρνουν όσοι υπηρετούν (λόγω διπλής υπηκοότητας) και σε άλλο στρατό,
όσοι είναι ναυτολογημένοι (για ένα έτος), όσοι πολιτογραφούνται Έλληνες
(επίσης για ένα έτος), όσοι νοσηλεύονται σε δημόσιο νοσοκομείο ή έχουν λόγους
υγείας προσωρινά (μέχρι 2 έτη).

Ειδικές διατάξεις αναβολής ισχύουν και για
τους ακολουθούντες θεραπευτική αγωγή ναρκομανείς.

Αξίζει να σημειωθεί ότι
για λόγους γενικότερου δημόσιου συμφέροντος μπορεί να απαγορευθεί η χορήγηση
αναβολής λόγω σπουδών για ορισμένες σχολές ή ορισμένα εκπαιδευτικά ιδρύματα
του εξωτερικού, καθώς και όταν οι σπουδές ή μέρος αυτών πραγματοποιούνται στην
Ελλάδα.

ΑΛΛΑΓΕΣ προβλέπονται για μια μερίδα νέων που λόγω μετανάστευσης είναι αρκετά
μεγάλοι.

Κατ’ αρχήν, η θητεία τους ορίζεται 6μηνη, η οποία θα μπορεί να
γίνεται και τμηματικά (κατά δίμηνα). Μόνιμοι κάτοικοι εξωτερικού θεωρούνται
πλέον όσοι γεννήθηκαν ή εγκαταστάθηκαν και άρχισαν να διαμένουν στο εξωτερικό
πριν από την 1η Ιανουαρίου του έτους που άρχισαν να διανύουν το 11ο έτος της
ηλικίας τους. Επίσης, σε μια σειρά ρυθμίσεις λαμβάνεται μέριμνα ώστε οι
μόνιμοι κάτοικοι εξωτερικού που ακολουθούν σπουδές στην Ελλάδα να μη χάνουν
την ιδιότητα του μόνιμου κατοίκου, εφόσον παραμένουν στην Ελλάδα για σπουδές
μέχρι και 12 έτη.

ΜΙΑ ΕΝΤΕΛΩΣ νέα μορφή υπηρεσίας καθιερώνεται
για τους αντιρρησίες συνείδησης λόγω θρησκευτικών ή ιδεολογικών πεποιθήσεων.

Πρόκειται για την εναλλακτική πολιτική κοινωνική υπηρεσία που γίνεται
εκτός στρατεύματος και η διάρκειά της είναι όση η θητεία των ενόπλων
προσαυξημένη κατά 18 μήνες. Για τους αντιρρησίες συνείδησης υπάρχουν δύο ακόμη
επιλογές:

* Ή η άοπλη θητεία εντός του στρατεύματος ­ η διάρκειά της
ορίζεται όση των ενόπλων προσαυξημένη κατά 12 μήνες.

* Ή η άρνηση
στράτευσης, με τις γνωστές ποινικές συνέπειες (καταδίκη και έκτιση ποινής ­
περίπου διπλάσια της θητείας ­ σε στρατιωτικές φυλακές. Για την καθιέρωση της
εναλλακτικής θητείας εκτός στρατεύματος η κυβέρνηση πιέστηκε απ’ την Ευρωπαϊκή
Ένωση και έχει τώρα να αντιμετωπίσει αντιρρήσεις της Εκκλησίας. Στις δύο
πρώτες κατηγορίες μπορούν να ζητήσουν να υπαχθούν μετά την ψήφιση του
νομοσχεδίου και όσοι (κυρίως μάρτυρες του Ιεχωβά) εκτίουν ήδη ποινές
φυλακίσεως. Ο χρόνος φυλακίσεως θα συνυπολογισθεί.

Αντιρρησίες, βεβαίως,
δεν μπορούν να λογισθούν όσοι έχουν άδεια οπλοφορίας, ανήκουν σε συλλόγους
σκοποβολής ή κυνηγίου ή έχουν καταδικαστεί για χρήση
όπλων, πυρομαχικών ή
παράνομη
βία.

Η άοπλη θητεία εκπληρώνεται σε στρατιωτικές μονάδες
εκτός νομών Αττικής, Θεσσαλονίκης, γέννησης, καταγωγής ή διαμονής των
ενδιαφερομένων και έξω από μεγάλες πόλεις. Οι ειδικότητες που παίρνουν δεν
αφορούν σε χρήση όπλων.

Η εναλλακτική πολιτική κοινωνική υπηρεσία
εκπληρώνεται σε υπηρεσίες φορέων του δημοσίου τομέα και συνίσταται στην παροχή
υπηρεσιών κοινής ωφέλειας, σε περιοχές ίδιες με την προηγούμενη περίπτωση. Οι
υπηρεσίες αυτές προσδιορίζονται κάθε Σεπτέμβριο με δήλωση των φορέων (π.χ.
νοσοκομεία, δημόσιοι οργανισμοί και εταιρείες κ.λπ.). Για να χαρακτηρισθεί
κάποιος ως αντιρρησίας συνειδήσεως πρέπει να κριθεί από επιτροπή (καθηγητές
ΑΕΙ, δικαστές, αξιωματικοί). Όσοι κάνουν κοινωνική θητεία δικαιούνται τροφή
και στέγη από τον φορέα στον οποίο διατίθενται. Η άδειά τους είναι δύο μέρες
κάθε μήνα υπηρεσίας. Δεν μπορούν να συνδικαλίζονται, να απεργούν, να πράττουν
πειθαρχικά αδικήματα ίδια με το πολιτικό προσωπικό. Αν αυτά δεν τα τηρούν,
περνούν στην κατηγορία των ενόπλων.