Γαλλικό κλειδί

Ο συναγερμός από το Ισραήλ δεν έχει λήξει, έστω κι αν στην Αθήνα καταγράφεται ένα αίσθημα ανακούφισης από το γεγονός ότι οι κάλπες διατήρησαν τον Μπενιαμίν Νετανιάχου σε ρόλο πρωταγωνιστή. Με τις εξελίξεις στη γεωπολιτική σκακιέρα να παραμένουν απρόβλεπτες, προφανώς δεν είναι η κατάλληλη στιγμή για επανασχεδιασμούς στη στρατηγική σχέση με το Τελ Αβίβ.

Ο Νετανιάχου έχει ξεκάθαρη θέση για τα τεκταινόμενα στην Ανατολική Μεσόγειο, από την ισορροπία δυνάμεων έως τη διαδρομή του καλωδίου που θα στείλει ρεύμα στην Κύπρο και κατόπιν στο Ισραήλ, ενώ προκαλεί φοβικό σύνδρομο στην Τουρκία. Μπορεί για άλλους δρώντες στη Μέση Ανατολή και την ευρύτερη περιοχή να αποτελεί μια προβληματική περίπτωση, αλλά η Αθήνα δεν ανησυχεί για ανεξέλεγκτες καταστάσεις με το τιμόνι του Ισραήλ στα χέρια του.

Είναι σαφές ότι την ίδια ανάγνωση, αλλά από την αντίστροφη πλευρά, κάνουν και στην Αγκυρα, προσδοκώντας μια αλλαγή φρουράς στο Ισραήλ, που θα μπορούσε να αυξήσει και τον ζωτικό χώρο για την Τουρκία στο λεγόμενο μουσουλμανικό τόξο. Οπως επίσης αντιλαμβάνονται ότι ο Νετανιάχου μπορεί να έχει πρόσβαση στην Ουάσιγκτον και να επηρεάζει την κατεύθυνση του Λευκού Οίκου, αλλά η Νέα Υόρκη, πρωτίστως ο ΟΗΕ, αποτελεί ένα δύσβατο πεδίο που δεν προσφέρεται για διπλωματικούς ελιγμούς και μια ανάλογη παρεμβατικότητα.

Κάθε κίνηση του Νετανιάχου στα ενδότερα των Ηνωμένων Εθνών ξυπνά τα αντανακλαστικά δεκάδων αντιπροσωπειών – που θα ήθελαν να δουν τον πρωθυπουργό του Ισραήλ στο εδώλιο του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου στη Χάγη. Η Αθήνα γνωρίζει καλά ότι ο Νετανιάχου δεν αποτελεί ένα ισχυρό χαρτί στον ΟΗΕ και δεν μπορεί να κινήσει τα νήματα – την ώρα που αναζητείται ένας μεγάλος διπλωματικός συμβιβασμός για τον επόμενο γενικό γραμματέα.

Αντιθέτως, τον ρόλο αυτό θα μπορούσε να τον αναλάβει ο Εμανουέλ Μακρόν. Η θέση της Γαλλίας στην ομάδα των πέντε μόνιμων μελών του Συμβουλίου Ασφαλείας, που ορίζουν στην πραγματικότητα τις αποφάσεις για τον διάδοχο του Γκουτέρες, μπορεί να αποδειχθεί καθοριστική μπροστά σε ένα αδιέξοδο. Με το Παρίσι να συναινεί ή έστω να μη διαφωνεί, θα μπορούσε να υποστηριχθεί μια υποψηφιότητα που θα λύσει τον «γόρδιο δεσμό» της τελικής επιλογής. Είναι εξίσου προφανές ότι αυτό το έχει αντιληφθεί εγκαίρως και ο Ερντογάν, επιχειρώντας να διαμορφώσει πρόσφορο έδαφος για μια υποψηφιότητα της τελευταίας στιγμής από τον Φεριντούν Σινιρλίογλου.

Εάν ο 70χρονος τούρκος διπλωμάτης τα καταφέρνει στον ΟΑΣΕ, μπορεί να δώσει λύσεις και από τη Νέα Υόρκη. Ενας Τούρκος στο τιμόνι του ΟΗΕ αποτελεί ένα διαβατήριο για τον Ερντογάν – μια επίδειξη ισχύος από το Ακ Σαράι και επιβεβαίωση ενός διεθνούς κύρους. Για την Αθήνα και τη Λευκωσία, από την άλλη, δεν χρειάζεται ιδιαίτερη ανάλυση για το τι θα σηματοδοτούσε μια τέτοια εξέλιξη. Ακόμη και η εποχή του Κόφι Ανάν θα μπορούσε προσεχώς να καταγράφεται ως χρυσή περίοδος από την ελληνοκυπριακή πλευρά.

Η ελληνική διπλωματία θεωρούσε ως δεδομένα τα γαλλικά αναχώματα, μη δίνοντας μέχρι πρότινος ιδιαίτερη σημασία στην τουρκική επιχείρηση. Ενα βέτο αρκούσε για να ναυαγήσει κάθε προσπάθεια του Ερντογάν. Μπορεί το Παρίσι να κάνει στροφή, αναβαθμίζοντας την τουρκική διπλωματία; Στα επόμενα 24ωρα οι απαντήσεις θα έχουν δοθεί, αλλά η σύγχυση που επικρατεί ξαφνικά στη Νέα Υόρκη έχει ήδη καταγραφεί. Θα πρόκειται ασφαλώς για ένα ανυπολόγιστο δώρο του Μακρόν στον Ερντογάν, έστω κι αν συνοδευθεί με διαβεβαιώσεις ότι δεν επηρεάζεται στο ελάχιστο η ελληνογαλλική στρατηγική συμμαχία.

Τη σχέση αυτή, άλλωστε, επαναβεβαίωσαν με κάθε επισημότητα χθες από τη Λοριάν και ο Νίκος Δένδιας με την Κατρίν Βοτρίν, υψώνοντας την ελληνική σημαία στη δεύτερη Belh@rra. Αλλά με τον Μακρόν στους τελευταίους μήνες της θητείας του και τη Γαλλία να κινείται ήδη σε αχαρτογράφητα νερά, στην Αθήνα αρχίζουν ήδη να αντιλαμβάνονται ότι η επόμενη ημέρα έχει ήδη ξεκινήσει – και προσεχώς το «γαλλικό κλειδί» μπορεί να μην ανοίγει όλες τις πόρτες. Ιδίως από τη στιγμή που οι συμφωνίες για Rafale και Belh@rra θα έχουν εξαντληθεί. Κοιτάζοντας τον Νετανιάχου, από το βλέμμα της Αθήνας μπορεί να ξέφυγε ο Μακρόν.