Εδώ και λίγο καιρό σε συζητήσεις μεταξύ επαγγελματιών της επικοινωνίας εκφράζεται όλο και πιο δυνατά η αγωνία: γιατί έχει γίνει τόσο δύσκολο να αποδώσουν οι καμπάνιες; Εχουν πολλαπλασιαστεί τα μέσα και έχει αυξηθεί υπερβολικά το κάθε είδους περιεχόμενο που διεκδικεί την προσοχή του κόσμου;
Η τηλεόραση και ο Τύπος έχουν σίγουρα χάσει μέρος της απήχησής τους, αλλά μήπως τώρα ήρθε και η ώρα της υποχώρησης των social media; Ο όρος «backlash»(αντίδραση) εκφράζει τη νέα πραγματικότητα που παρατηρούμε στον κόσμο των κοινωνικών δικτύων. Οι χρήστες δείχνουν σημάδια κούρασης από τον βομβαρδισμό ερεθισμάτων, ενώ είναι συνεχώς πιο επιφυλακτικοί απέναντι στους διάφορους influencers.
Ο,τι παρατηρούμε στην εμπορική επικοινωνία, ισχύει και στο πολιτικό μάρκετινγκ. Ο θαυμασμός για τις καμπάνιες του Ομπάμα, του Μακρόν, του Τραμπ έχει δώσει τη θέση του στην απογοήτευση για τη μειωμένη αποτελεσματικότητα εκστρατειών όπως της υποψήφιας για τη δημαρχία στο Παρίσι Ρασιντά Ντατί.
Ομολογουμένως η υποψήφια της Κεντροδεξιάς ξόδεψε πολύ μεγάλα ποσά και είχε μια καταιγιστική εκστρατεία στις πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης. Αλλά έχασε! Ο Γκασπάρ Γκαντσέ, από τους γκουρού του πολιτικού μάρκετινγκ στη Γαλλία, έγραψε πρόσφατα ότι χάνει πια την εμπιστοσύνη του στην επικοινωνία από τα social media!
Και δεν έχει άδικο. Διαβάζουμε αριθμούς και εκστασιαζόμαστε με τα εκατοντάδες χιλιάδες «like» και τα εκατομμύρια «views». Αλλά για να σταθούμε λίγο. Ναι, 1.000.000 άνθρωποι «είδαν» ένα βιντεο στο Instagram, σύμφωνα με την πλατφόρμα.
Πόσοι είδαν πάνω από δύο δευτερόλεπτα; Πόσοι το είδαν ολόκληρο; Και ακόμη κι αν το είδαν όλο, τι έκαναν μετά; Μήπως πέρασαν μισή ώρα σκλοράροντας και βλέποντας καμιά εκατοστή βίντεο; Αρα, τι ακριβώς τους έμεινε από το δικό μας; Το φθινόπωρο όλοι μιλούσαμε για την εκστρατεία του Μαμντάνι και το μάθημα που έδωσε για αποτελεσματική πολιτική επικοινωνία. Ο σημερινός δήμαρχος της Νέας Υόρκης πράγματι έκανε θαυμάσια δουλειά στα social media.
Σύμφωνα με συνεργάτη του, περνούσε τρεις ώρες την ημέρα προετοιμάζοντας τις βίντεο εμφανίσεις του. Ειδικά οι εκτός ΗΠΑ σταθήκαμε πολύ στα όσα είδαμε στους λογαριασμούς του. Μόνο που έτσι, ξεχάσαμε κάτι. Τις υπόλοιπες ώρες της ημέρας ήταν στον δρόμο μιλώντας με συμπολίτες του! Κουβέντιαζε τα προβλήματα, ανέλυε τις προτάσεις του, έσφιγγε χέρια.
Το κλειδί της νίκης του ήταν η άμεση επαφή με τον κόσμο και η μεγάλη ομάδα εθελοντών που τον υποστήριξε. Τα social media τον βοήθησαν να γίνει γνωστός στην αρχή. Μετά λειτούργησαν απλώς υποστηρικτικά στην εκστρατεία του.
Βρισκόμαστε λοιπόν σε μια ενδιαφέρουσα νέα φάση. Η υπερβολική χρήση φέρνει πια την κούραση. Τα άπειρα μηνύματα δεν χωράνε στο μυαλό του κόσμου. Και, μέχρι να βρεθεί μια νέα ισορροπία, καλό είναι να συνειδητοποιήσουμε ότι δεν είναι απόλυτη η δύναμη των κοινωνικών δικτύων.
Ειδικά οι πολιτικοί πρέπει να ξαναβγούν στον δρόμο να συναντήσουν τον κόσμο. Όσοι παρακολουθούν τον διεθνή προβληματισμό, έχουν αρχίσει να προσαρμόζονται. Κάτι βλέπουμε τελευταία και στην ελληνική επικαιρότητα!
Το τρίπτυχο είναι πια ξεκάθαρο. Άμεση επαφή με τους πολίτες, λίγα και καθαρά μηνύματα που απαντούν σε πραγματικά προβλήματα στην επικοινωνία από τα παραδοσιακα μέσα (τηλεόραση ραδιόφωνο και Τύπος) και απλά και όσο λιγότερο «επεξεργασμένα» μηνύματα στα social media.
Όποιος δεν το καταλάβει και περιμένει «θαύματα» με εντυπωσιασμούς στα κοινωνικά δίκτυα θα απογοητευτεί. Κάτι αλλάζει, είπαμε!
Ο Χάρης Γούλιος είναι επικοινωνιολόγος, διευθυντής Marketing της Alter Ego Media.
