Μια από τις πιο βαθιά ριζωμένες παθογένειες της δημόσιας διοίκησης επιχειρεί να αντιμετωπίσει το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών, θέτοντας σε εφαρμογή ένα νέο, πλήρως ψηφιοποιημένο μοντέλο για την έκδοση αδειών οδήγησης, τις μεταβιβάσεις οχημάτων και τη διεξαγωγή των εξετάσεων υποψηφίων οδηγών.
Για δεκαετίες, η διαδικασία απόκτησης διπλώματος οδήγησης βρισκόταν στο επίκεντρο καταγγελιών για γραφειοκρατία, αδιαφάνεια, μεγάλες καθυστερήσεις και, σε ορισμένες περιπτώσεις, φαινόμενα χρηματισμού. Το λεγόμενο λάδωμα για την εξασφάλιση μιας επιτυχούς εξέτασης ή για την ταχύτερη διεκπεραίωση μιας υπόθεσης αποτέλεσε διαχρονικά ένα από τα πιο πολυσυζητημένα προβλήματα στον χώρο των μεταφορών.
Σήμερα, το υπουργείο επιχειρεί να γυρίσει σελίδα. Μέσα από έξι βασικές παρεμβάσεις, οι οποίες αξιοποιούν σύγχρονα ψηφιακά εργαλεία και περιορίζουν δραστικά την ανθρώπινη παρέμβαση στις διαδικασίες, επιδιώκεται η δημιουργία ενός συστήματος περισσότερο διαφανούς, γρήγορου και αξιόπιστου για τους πολίτες.
Eκατομμύρια ηλεκτρονικές αιτήσεις
Η νέα στρατηγική βασίζεται στην πλήρη ψηφιοποίηση των υπηρεσιών. Σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου, έχουν ήδη διεκπεραιωθεί περισσότερες από 2,1 εκατομμύρια ηλεκτρονικές αιτήσεις, ενώ καθημερινά υποβάλλονται περίπου 8.000 νέες.
Η μετάβαση στο ψηφιακό περιβάλλον δεν αφορά μόνο τη διευκόλυνση των πολιτών, αλλά και τη δημιουργία ενός συστήματος όπου κάθε ενέργεια θα αφήνει ηλεκτρονικό αποτύπωμα. Με αυτόν τον τρόπο καθίσταται δυσκολότερη η ανάπτυξη φαινομένων αδιαφάνειας, ενώ οι διαδικασίες μπορούν να ελεγχθούν ευκολότερα από τις αρμόδιες Αρχές.
Μία από τις σημαντικότερες αλλαγές αφορά την υποχρεωτική ηλεκτρονική υποβολή αιτήσεων για ένα μεγάλο φάσμα υπηρεσιών. Οι μεταβιβάσεις οχημάτων, οι ανανεώσεις αδειών οδήγησης, καθώς και οι αιτήσεις για έκδοση ή επέκταση διπλωμάτων, θα πραγματοποιούνται αποκλειστικά μέσω ψηφιακών καναλιών.
Η αλλαγή αυτή αναμένεται να μειώσει δραστικά τις επισκέψεις στις υπηρεσίες μεταφορών, να περιορίσει τις ουρές και να εξαλείψει τη χρονοβόρα διαχείριση φυσικών φακέλων και εγγράφων. Παράλληλα, οι πολίτες θα μπορούν να παρακολουθούν ηλεκτρονικά την πορεία της υπόθεσής τους, χωρίς να χρειάζεται να επικοινωνούν επανειλημμένα με τις υπηρεσίες.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το νέο σύστημα έκδοσης αδειών οδήγησης, το οποίο καταργεί μια σειρά από ενδιάμεσα στάδια που συχνά προκαλούσαν καθυστερήσεις.
Μέχρι σήμερα, ακόμη και μετά την επιτυχή ολοκλήρωση της πρακτικής εξέτασης, απαιτούνταν επιπλέον διοικητικές διαδικασίες προκειμένου να εκδοθεί η άδεια οδήγησης. Στο νέο μοντέλο, η διαδικασία θα ολοκληρώνεται αυτόματα.
Με την καταχώριση του επιτυχημένου αποτελέσματος, το σύστημα θα δρομολογεί χωρίς περαιτέρω παρεμβάσεις την έκδοση της άδειας. Ο νέος οδηγός θα μπορεί να βλέπει το δίπλωμά του στο Gov.gr Wallet μέσα σε περίπου μία εβδομάδα, ενώ σε μεταγενέστερο χρόνο θα παραλαμβάνει και το έντυπο έγγραφο.
Παράλληλα, το υπουργείο προχωρά στην εκκαθάριση περίπου 40.000 εκκρεμών αδειών οδήγησης που παρέμεναν σε αναμονή στο προηγούμενο σύστημα, δημιουργώντας σημαντική ταλαιπωρία για χιλιάδες πολίτες.
Κάμερες στις πρακτικές εξετάσεις
Μία από τις πλέον συζητημένες παρεμβάσεις αφορά την εγκατάσταση καμερών κατά τη διάρκεια των πρακτικών εξετάσεων οδήγησης.
Το μέτρο έρχεται να απαντήσει σε χρόνιες καταγγελίες για αμφισβητούμενες αξιολογήσεις, αλλά και σε περιπτώσεις όπου υποψήφιοι οδηγοί ή εξεταστές διατύπωναν διαφορετικές εκδοχές για τα γεγονότα που συνέβησαν κατά τη διάρκεια της εξέτασης.
Με την καταγραφή της διαδικασίας θα υπάρχει διαθέσιμο οπτικοακουστικό υλικό, το οποίο θα μπορεί να αξιοποιηθεί σε περιπτώσεις ενστάσεων, καταγγελιών ή ελέγχων. Οι αρμόδιοι εκτιμούν ότι η ύπαρξη κάμερας θα λειτουργήσει αποτρεπτικά τόσο απέναντι σε φαινόμενα αθέμιτων συναλλαγών όσο και απέναντι σε αβάσιμες καταγγελίες.
Παράλληλα, η καταγραφή αναμένεται να ενισχύσει το αίσθημα ασφάλειας και αξιοπιστίας για όλους τους εμπλεκόμενους στη διαδικασία.
Σημαντικές αλλαγές δρομολογούνται και στις θεωρητικές εξετάσεις για την απόκτηση διπλώματος. Το υπουργείο προχωρά στην ανάπτυξη μιας ενιαίας ψηφιακής πλατφόρμας, μέσω της οποίας θα διεξάγονται οι εξετάσεις σε όλη τη χώρα. Το νέο σύστημα θα διαθέτει προηγμένους μηχανισμούς ταυτοποίησης των υποψηφίων και αυξημένα επίπεδα ασφαλείας.
Ενα από τα καινοτόμα χαρακτηριστικά του θα είναι η δυνατότητα ανάλυσης των αποτελεσμάτων με τη χρήση ψηφιακών εργαλείων, προκειμένου να εντοπίζονται ασυνήθιστα μοτίβα ή αποκλίσεις που ενδέχεται να υποδηλώνουν παρατυπίες.
Η πιλοτική εφαρμογή του προγράμματος έχει ήδη ξεκινήσει στο Ηράκλειο και προβλέπεται να επεκταθεί σταδιακά σε ολόκληρη τη χώρα μέσα στο επόμενο διάστημα.
Οι αλλαγές δεν περιορίζονται μόνο στα διπλώματα οδήγησης. Σημαντικός εκσυγχρονισμός έρχεται και στη διαδικασία έκδοσης πινακίδων κυκλοφορίας.
Οι ενδιαφερόμενοι θα μπορούν να υποβάλλουν ηλεκτρονικά την αίτηση ταξινόμησης του οχήματός τους, να επιλέγουν τον αριθμό κυκλοφορίας – είτε τυχαίο είτε ειδικό – και να καταβάλλουν τα προβλεπόμενα τέλη μέσω του συστήματος.
Στη συνέχεια, η διαδικασία θα εξελίσσεται αυτοματοποιημένα, με το σύστημα να αναθέτει την κατασκευή των πινακίδων σε πιστοποιημένο κατασκευαστή. Ο πολίτης θα ενημερώνεται ηλεκτρονικά για κάθε στάδιο μέχρι την τελική παραλαβή των πινακίδων και της άδειας κυκλοφορίας.
Πλατφόρμα καταγγελιών για φαινόμενα διαφθοράς
Στο επίκεντρο της μεταρρύθμισης βρίσκεται και η αντιμετώπιση των φαινομένων χρηματισμού.
Για πρώτη φορά δημιουργείται ειδική ψηφιακή πλατφόρμα μέσω της οποίας οι πολίτες μπορούν να υποβάλλουν καταγγελίες, είτε επώνυμα είτε ανώνυμα, σχετικά με περιστατικά διαφθοράς, αδικαιολόγητων καθυστερήσεων ή άλλων παρατυπιών που ενδεχομένως συναντήσουν κατά τη διαδικασία έκδοσης διπλώματος.
Οι αναφορές θα διαβιβάζονται στις αρμόδιες ελεγκτικές Αρχές, ενώ ταυτόχρονα θα δημιουργηθεί μια πανελλαδική βάση δεδομένων που θα επιτρέπει την καταγραφή και ανάλυση των περιστατικών. Με τον τρόπο αυτό, το υπουργείο φιλοδοξεί να εντοπίζει περιοχές ή υπηρεσίες όπου παρουσιάζονται αυξημένα προβλήματα και να παρεμβαίνει εγκαίρως.
