Χάρης Δούκας: Ο βιαστικός δήμαρχος

Αν ο Κώστας Μπακογιάννης μπορούσε να διαγράψει μία μέρα από την πολιτική του διαδρομή, δεν θα του έπαιρνε πάνω από ένα δευτερόλεπτο για να τη διαλέξει. Θα έπιανε ένα ημερολόγιο και θα μαύριζε με λύσσα την 11η Οκτωβρίου 2023. Hταν το βράδυ που προσήλθε στο debate με τον Χάρη Δούκα. Μπήκε στο στούντιο δήμαρχος, αλλά σχεδόν δύο ώρες μετά, όταν αφαιρούσε το μακιγιάζ του, στον καθρέφτη εμφανίστηκε ο κλητήρας. Mία τεράστια πολιτική γκάφα. Σύστησε στο πανελλήνιο τον αντίπαλό του. Και αυτά είναι επικίνδυνα πράγματα στην εποχή που ο αντισυστημισμός έγινε μόδα.

Ο Μπακογιάννης δεν ήταν κακός στο debate. Αλλά ο Δούκας εμφανίστηκε ως ο νέος που, συνήθως, είναι και ωραίος. Με λευκό πουκάμισο, χωρίς γραβάτα. Φρέσκο, συμπαθητικό πρόσωπο. Νύχτωσε η επόμενη Κυριακή και ο Δούκας ήταν δήμαρχος. Στον πρώτο γύρο είχε πάρει 14,2%. Στον δεύτερο οι ψηφοφόροι του Μπακογιάννη πήγαν για brunch. Ας πρόσεχε. Ο Δούκας μάζεψε όλους τους άλλους. Και έτσι έγινε ο δήμαρχος που κέρδισε περισσότερο από τη φθορά του αντιπάλου παρά από τη δική του ορμή.

Ενας άλλος που όφειλε να προσέχει, αλλά δεν το έκανε, ήταν ο Νίκος Ανδρουλάκης. Δεν ήξερε. Και δεν μπορούσε ούτε να ρωτήσει. Ο Δούκας ήταν ένα μεσαίο στέλεχος του ΠΑΣΟΚ με χαμηλό δείκτη αναγνωρισιμότητας, αλλά εξαιρετικό βιογραφικό. Γραμματέας του Τομέα Ενέργειας, ούτε 45 ετών, με σημαντικό ακαδημαϊκό υπόβαθρο πάνω στην ενέργεια και στο κλίμα. Ενδεχομένως ο Ανδρουλάκης σκέφτηκε ότι κάποιος πρέπει να κάνει τη δύσκολη δουλειά και να στραπατσαριστεί πάνω στον Μπακογιάννη. Ο Δούκας εξελέγη δήμαρχος. Υποσχέθηκε 25.000 δέντρα για να δροσίσει την Αθήνα. Μέχρι στιγμής το πέτυχε σε ένα και μόνο σημείο. Στη Χαριλάου Τρικούπη. Εκεί, πράγματι, τους κάνει και παγώνουν καλοκαιριάτικα.

Είναι καλός δήμαρχος; Δεν είναι εύκολη η απάντηση. Αποτυχημένο δεν τον λες. Αλλά δεν έχει αφήσει και αποτύπωμα στην Αθήνα. Και υπάρχει μία μόνιμη μουρμούρα για την υστέρηση σε θέματα καθαριότητας. Oμως ο δήμαρχος δεν απασχολεί την επικαιρότητα για αυτά που κάνει στην πόλη, αλλά για εκείνα που φιλοδοξεί να πετύχει στη μεγάλη πολιτική σκηνή. Φωταγωγείται ένα πάρκο και νομίζεις ότι έγινε για να πέσουν οι προβολείς πάνω του.

Ακόμα και οι συγκρούσεις με υπουργούς εξυπηρετούν το προσωπικό του παιχνίδι. Είναι ένας τεχνοκράτης με παράλληλο διδακτορικό στις πολιτικές εντάσεις. Θα μπει σε κόντρα για τα πατίνια. Για την καθαριότητα του Συντάγματος, υπενθυμίζοντας ότι το άνω διάζωμα ανήκει στη Βουλή, όχι στον Δήμο. Και έτσι ξέφυγε από το ολισθηρό σημείο της πλατείας, εκεί όπου έχουν γραφτεί τα ονόματα των νεκρών στα Τέμπη. Αντιθέτως, με τους νεκρούς στη Γάζα ασχολήθηκε παθιασμένα. Συγκρούστηκε με τον πρεσβευτή του Ισραήλ για φιλοπαλαιστινιακά γκραφίτι στους τοίχους της πόλης.

Βλέπετε, αυτός ο δήμαρχος δεν είναι για να μαζεύει σκουπίδια και να καθαρίζει μαντρότοιχους. Είναι για να χτίζει το μεγάλο βάθρο πάνω στο οποίο θα ανέβει ο ίδιος. Δεν θα είναι ούτε ο πρώτος μήτε ο τελευταίος. Οταν αποφάσισε να διεκδικήσει την προεδρία του ΠΑΣΟΚ, ισχυρίστηκε ότι μπορεί να βάλει και τα δύο καρπούζια κάτω από την ίδια μασχάλη. «Θα συνεχίσω να είμαι δήμαρχος, όπως συμβαίνει σε όλη την υπόλοιπη Ευρώπη με μεγάλες προσωπικότητες, Σιράκ, Μιτεράν, Βίλι Μπραντ, Ρέντσι, Κόστα, Ερντογάν».

Και εδώ είναι η δεύτερη φορά που ο Ανδρουλάκης ευχήθηκε η στερνή του σκέψη να ήταν πρώτη. Ο άνθρωπος που προώθησε πολιτικά, ζήτησε να γίνει χαλίφης στη θέση του χαλίφη. Συμβαίνουν αυτά. Το πολιτικό σκηνικό είναι φτιαγμένο από αμίαντο και αγκάθια. Ο αληθινός πολιτικός δεν αναγνωρίζει χρέη. Θα δαγκώσει το χέρι που τον βοήθησε. Εν ανάγκη θα το κόψει κιόλας.

Ο Χάρης Δούκας δεν χρειάστηκε ούτε δύο χρόνια. Από μεσαίο στέλεχος του ΠΑΣΟΚ έγινε δήμαρχος Αθηναίων και αντίπαλον δέος του Ανδρουλάκη, με τον δικό του εσωκομματικό πόλο επιρροής. Αλλά το χωράφι του δημάρχου δεν είναι μόνο πράσινο. Εχει και κόκκινες παπαρούνες. Ψηφίστηκε και από αριστερούς. Είναι το πρόσωπο που εξέφρασε, εμπράκτως και με θεσμικό αποτέλεσμα, τη σύγκλιση δύο όμορων χώρων. Πώς θα μπορούσε να αρνηθεί το δισυπόστατο της πολιτικής του παρουσίας; Είναι αρκετά έξυπνος για να μην το κάνει. Τώρα κατηγορείται, από συντρόφους του, ότι παίζει το παιχνίδι του Τσίπρα όταν προτείνει εκλογική σύμπραξη των προοδευτικών δυνάμεων. Ο ίδιος το αρνείται. Λες και υπήρχε πιθανότητα να το παραδεχτεί, ακόμα και αν ισχύει.

Θα έρθουν όμως, εν καιρώ, τα γεγονότα και θα μας αφηγηθούν την αλήθεια. Προς το παρόν ξέρουμε μόνο ένα πράγμα. Ο δήμαρχος είναι υπέρμετρα βιαστικός. Αρα και υπερβολικά φιλόδοξος. Θα μπορούσε να αφοσιωθεί στα δημοτικά για δύο θητείες, να επιδείξει έργο και διαχειριστική επάρκεια, πριν ανέβει στην κεντρική σκηνή. Θα έφευγε από τον Δήμο και θα άφηνε έργο, όχι το βιογραφικό του. Ομως δεν είναι από τους ανθρώπους που βλέπουν τις ευκαιρίες να περνούν. Και τι να έχει άραγε τώρα στον νου του; Μήπως μία δεύτερη θητεία με την υποστήριξη του Τσίπρα; Κάτι μεγαλύτερο; Ας πούμε, να αφήσει τα πατίνια και να πιάσει τα αεροπλάνα; Δεν είναι εύκολο να τον διαβάσεις. Συχνά μου θυμίζει τον Σον Κόνερι στον «Ανθρωπο που θα γινόταν βασιλιάς». Εκεί ο ήρωας, ένας βρετανός στρατιώτης, κίνησε να κυβερνήσει κάποιο ξεχασμένο λαό στα Ιμαλάια. Στο τέλος έχασε και το στέμμα και το κεφάλι του. Αλλά η ταινία του Δούκα είναι στην αρχή, δεν έφτασε καν στο πρώτο διάλειμμα.