Λίγες ώρες αφότου ΗΠΑ και Ιράν αντάλλαξαν πλήγματα, η ιστοσελίδα Axios αποκάλυψε χθες ότι οι δύο πλευρές κατέληξαν σε συμφωνία – πλαίσιο για την παράταση της εκεχειρίας του, εν αναμονή της έγκρισής της από τον πρόεδρο Τραμπ. Νωρίτερα το Ιράν είχε στοχεύσει αεροπορική βάση των ΗΠΑ στο Κουβέιτ, μετά τις αμερικανικές επιθέσεις εναντίον αυτού που η Ουάσιγκτον χαρακτήρισε ως ιρανική επιχείρηση με μη επανδρωμένα αεροσκάφη.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα του Axios, οι δύο πλευρές συμφώνησαν σε ένα 60ήμερο μνημόνιο κατανόησης για την παράταση της εκεχειρίας και την έναρξη διαπραγματεύσεων για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν – με το σχέδιο να χρειάζεται, πάντως, την έγκριση του Τραμπ. Οπως αναφέρει το δημοσίευμα, η υπογραφή του μνημονίου θα αποτελούσε τη σημαντικότερη διπλωματική εξέλιξη από την έναρξη του πολέμου, αν και μια τελική συμφωνία που θα ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις του Τραμπ για τα πυρηνικά θα απαιτούσε ακόμη περαιτέρω εντατικές διαπραγματεύσεις. Αργότερα το ιρανικό πρακτορείο Tasnim ανέφερε ότι το μνημόνιο δεν έχει οριστικοποιηθεί ή επιβεβαιωθεί.
Αμερικανοί αξιωματούχοι ανέφεραν ότι οι όροι της συμφωνίας είχαν σε μεγάλο βαθμό συμφωνηθεί μέχρι την Τρίτη, αλλά και οι δύο πλευρές έπρεπε ακόμη να λάβουν έγκριση από τις ηγεσίες τους. Οι ίδιοι αξιωματούχοι ισχυρίστηκαν ότι οι Ιρανοί επανήλθαν αργότερα δηλώνοντας ότι είναι έτοιμοι να υπογράψουν, ωστόσο η Τεχεράνη δεν το επιβεβαίωσε επίσημα. Οι αμερικανοί διαπραγματευτές ενημέρωσαν τον Τραμπ για τις λεπτομέρειες της τελικής συμφωνίας, αλλά εκείνος δεν άναψε αμέσως το πράσινο φως. «Ο πρόεδρος μετέφερε στους διαμεσολαβητές ότι θέλει μερικές ημέρες για να το σκεφτεί», ανέφερε πηγή που γνωρίζει την πορεία των διαπραγματεύσεων.
Σύμφωνα με αμερικανούς αξιωματούχους, το μνημόνιο θα ορίζει ότι η ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ θα διεξάγεται «χωρίς περιορισμούς». Αμερικανική πηγή διευκρίνισε ότι αυτό συνεπάγεται την κατάργηση των διοδίων και τον τερματισμό κάθε είδους παρενόχλησης στα πλοία, ενώ παράλληλα το Ιράν θα υποχρεωθεί να απομακρύνει όλες τις θαλάσσιες νάρκες από τα Στενά εντός 30 ημερών.
Παράλληλα, θα αρθεί και ο ναυτικός αποκλεισμός των ΗΠΑ, ωστόσο η διαδικασία αυτή θα εξαρτηθεί από την ταχύτητα με την οποία θα αποκατασταθεί η ναυσιπλοΐα στην περιοχή. Το μνημόνιο θα περιλαμβάνει επίσης τη δέσμευση του Ιράν ότι δεν θα επιδιώξει την απόκτηση πυρηνικού όπλου. Στο κείμενο θα διευκρινίζεται ότι τα πρώτα ζητήματα που θα τεθούν στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων κατά τη διάρκεια της περιόδου των 60 ημερών θα είναι ο τρόπος διαχείρισης του εμπλουτισμένου ουρανίου του Ιράν.
Από την πλευρά τους, οι ΗΠΑ θα δεσμευτούν να συζητήσουν την άρση των κυρώσεων και την αποδέσμευση των «παγωμένων» ιρανικών κεφαλαίων στο πλαίσιο των συνομιλιών. Τέλος, στο μνημόνιο θα προβλέπεται η εξέταση ενός μηχανισμού που θα διευκολύνει την εισροή αγαθών και ανθρωπιστικής βοήθειας προς το Ιράν.
Οι τιμές του πετρελαίου άλλαξαν πορεία και υποχώρησαν μετά την αποκάλυψη για πρόοδο στις διαπραγματεύσεις. Οι τελευταίες επιθέσεις, αν και περιορισμένες, τόνισαν την ευθραυστότητα των διαπραγματεύσεων για τη μετατροπή της εύθραυστης εκεχειρίας που επετεύχθη στις αρχές Απριλίου σε μια διαρκή συμφωνία για τον τερματισμό του τρίμηνου πολέμου και την επαναλειτουργία της, ζωτικής σημασίας, ναυτιλιακής οδού του Στενού του Ορμούζ.
Η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ ανακοίνωσε ότι οι αμερικανικές δυνάμεις κατέρριψαν πέντε ιρανικά drones και έπληξαν έναν επίγειο σταθμό ελέγχου στην πόλη – λιμάνι Μπαντάρ Αμπάς, ο οποίος επρόκειτο να εκτοξεύσει έναν έκτο. Οι δυνάμεις του Κουβέιτ στη συνέχεια αναχαίτισαν έναν βαλλιστικό πύραυλο που εκτοξεύτηκε προς τη χώρα, η οποία φιλοξενεί μια μεγάλη αμερικανική βάση.
«Αυτές οι ενέργειες ήταν μετρημένες, καθαρά αμυντικές και αποσκοπούσαν στη διατήρηση της εκεχειρίας», δήλωσε στο Reuters αμερικανός αξιωματούχος.
Το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης γνωστοποίησε ότι είχε στοχεύσει την αμερικανική βάση από την οποία πραγματοποιήθηκε επίθεση νωρίς χθες το πρωί κοντά στο αεροδρόμιο του Μπαντάρ Αμπάς και ότι οποιαδήποτε επανάληψη θα οδηγούσε σε μια «πιο αποφασιστική απάντηση». Το Κουβέιτ καταδίκασε την επίθεση και απαίτησε από το Ιράν να σταματήσει αμέσως αυτό που χαρακτήρισε ως σοβαρή κλιμάκωση. Η βία, η δεύτερη έξαρση αυτή την εβδομάδα, συνέπεσε με τη μουσουλμανική γιορτή του Eid al-Adha που γιορτάζεται σε όλη την περιοχή.
Ο Ισάκ Νταρ, υπουργός Εξωτερικών του Πακιστάν, χώρας που λειτουργεί ως μεσολαβητής, είναι προγραμματισμένο να συναντηθεί σήμερα με τον υπουργό Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο στην Ουάσιγκτον.
Οπως έγινε γνωστό, ο Ντόναλντ Τραμπ έχει κυκλοφορήσει το προσχέδιο της ειρηνευτικής συμφωνίας με το Ιράν μεταξύ συμμαχικών χωρών, συμπεριλαμβανομένου του Ισραήλ, καθώς και οι δύο πλευρές προσπαθούν να αποτρέψουν νέες παραβιάσεις της εκεχειρίας που θα ξεφύγουν από τον έλεγχο και θα ακυρώσουν οποιαδήποτε συμφωνία.
