Υγεία με ανισότητες: Ακριβές υπηρεσίες και «τρύπες» στο Δημόσιο

Τις στρεβλώσεις του συστήματος υγείας αποκαλύπτουν δύο νέες εκθέσεις, που… χαρτογραφούν το ΕΣΥ αλλά και τον ιδιωτικό τομέα. Οι Ελληνες συνεχίζουν να πληρώνουν ακριβά υπηρεσίες και φάρμακα, οι γεωγραφικές ανισότητες στην πρόσβαση παραμένουν αγκάθι, ενώ επιβεβαιώνεται για μία ακόμη φορά η ηχηρή απουσία νοσηλευτών στα δημόσια νοσοκομεία, με ό,τι αυτό συνεπάγεται.

Πιο συγκεκριμένα, από την τελευταία «Απογραφή Θεραπευτηρίων» της Ελληνικής Στατιστικής Εταιρείας (ΕΛΣΤΑΤ) προκύπτει ότι εντός των συνόρων λειτουργούν 266 θεραπευτήρια, όμως το 53% είναι ιδιωτικά. Μία ακόμη σημαντική λεπτομέρεια είναι ότι εξ αυτών το 33,5% των μονάδων υγείας συγκεντρώνεται στην Αττική.

Επιπρόσθετα, τα στοιχεία μαρτυρούν για μία ακόμη φορά ότι η χώρα δεν πάσχει (τόσο) από γιατρούς όσο από νοσηλευτές. Εντούτοις, την περίοδο 2021-2024 καταγράφτηκε αύξηση μόνο στο ιατρικό προσωπικό της τάξεως του 5,6%. Αντιθέτως, το  νοσηλευτικό προσωπικό παρέμεινε στάσιμο κατά τα ίδια έτη (οριακή αύξηση κατά 0,2%).

Εν τω μεταξύ, παρότι η συντριπτική πλειονότητα (77%) των νοσηλευτών εργάζονται στο ΕΣΥ, η αναλογία νοσηλευτών αλλά και παραϊατρικού προσωπικού (τεχνολόγοι και βοηθοί εργαστηρίων, τεχνολόγοι ακτινολόγοι κ.ά.) είναι μεγαλύτερη στα ιδιωτικά θεραπευτήρια. Τι σημαίνει αυτό στην πράξη; Πως ο ιδιωτικός τομέας μετρά σαφώς λιγότερα κενά συγκριτικά με τη «μαύρη τρύπα» του Δημοσίου.

Επιπρόσθετα, ένα από τα πιο προβληματικά ευρήματα της δεύτερης έκθεσης, με τίτλο «Ελλάς με αριθμούς: Ιανουάριος – Μάρτιος 2026», είναι οι αμείωτες ιδιωτικές δαπάνες των ελληνικών νοικοκυριών. Οι ιδιωτικές πληρωμές αυξήθηκαν από 5,25 δισ. ευρώ το 2020 σε 6,8 δισ. ευρώ το 2024, ποσό που αντιστοιχεί σε συμμετοχή 34,2% στη συνολική χρηματοδότηση.

Εν τω μεταξύ, τα ίδια δεδομένα αποτυπώνουν τις σύγχρονες τάσεις που σταδιακά αλλάζουν – όταν αυτό είναι εφικτό – την εμπειρία θεραπείας και φροντίδας των ασθενών. Το πιο ενδεικτικό παράδειγμα είναι ότι προκύπτει μία αλλαγή σε ό,τι αφορά τη διάρκεια των υπηρεσιών υγείας, με τους γιατρούς να επενδύουν σε πιο «γρήγορες» πρακτικές και καινοτόμες διαδικασίες. Δεν είναι τυχαίο ότι οι κλίνες κλειστής νοσηλείας παρουσιάζουν μείωση κατά 1,7% τα έτη 2021-2024, ενώ αντίθετα οι κλίνες ημερήσιας νοσηλείας αύξηση κατά 13%.