Με το βλέμμα{CR}στις επαφές{CR}ΗΠΑ – Ιράν

Τα μάτια στραμμένα στις συνομιλίες ΗΠΑ – Ιράν για το πυρηνικό πρόγραμμα της δεύτερης έχει η διεθνής ναυτιλία και κυρίως ο κλάδος των δεξαμενοπλοίων, καθώς μια ολοκλήρωσή τους, είτε θετική είτε αρνητική, θα ξεκαθαρίσει το τοπίο.

Η άρση των κυρώσεων κατά την άποψη αναλυτών συνιστά συνολικά μια θετική εξέλιξη για την αγορά των δεξαμενοπλοίων. Παρ’ όλα αυτά, ακόμα και αν οι κυρώσεις παραμείνουν – ή ενισχυθούν –, αυτό θα μπορούσε να λειτουργήσει επίσης θετικά, καθώς θα περιορίσει τους αγοραστές ιρανικού πετρελαίου και θα μετατοπίσει τη ζήτηση πίσω στη «νόμιμη αγορά πετρελαίου και δεξαμενοπλοίων».

Στην πρώτη περίπτωση της άρσης των κυρώσεων ο άμεσος αντίκτυπος θα είναι η αύξηση της ζήτησης από μια ευρεία γκάμα χωρών, όπως Νότια Κορέα, Ιαπωνία, Τουρκία, Ιταλία, Γαλλία και Ισπανία, οι οποίες ήταν μεταξύ των κυριότερων αγοραστών – πέραν της Κίνας – όταν οι κυρώσεις είχαν αρθεί την προηγούμενη φορά και οι οποίες έχουν πλέον χάσει την πρόσβαση σε ρωσικά και πιο πρόσφατα σε φορτία από τη Βενεζουέλα. Η περίπτωση της Ινδίας είναι πιο περίπλοκη, καθώς ενδέχεται να επιλέξει να συνεχίσει την αγορά ρωσικού πετρελαίου σε μειωμένες τιμές. Παράλληλα, κάποια από τα ιρανικά φορτία που σήμερα καταλήγουν σε ανεξάρτητα διυλιστήρια της Κίνας («teapots») ενδέχεται να στραφούν σε κρατικά διυλιστήρια, αφήνοντας τα teapots να μειώσουν την παραγωγή τους ή να αυξήσουν την κατανάλωση ρωσικού ή βενεζουελάνικου πετρελαίου ή μαζούτ. Οι νέοι αγοραστές ιρανικού πετρελαίου είναι απίθανο να χρησιμοποιήσουν πλοία του λεγόμενου «σκοτεινού στόλου» λόγω ηλικίας και ανησυχιών για την ποιότητά τους. Ως εκ τούτου, θα υπάρξει μετατόπιση της ζήτησης για δεξαμενόπλοια από τον «σκοτεινό» προς τον νόμιμο στόλο. Αναμένεται αύξηση της ζήτησης δεξαμενοπλοίων Suezmaxes, τα οποία θα αποκομίσουν σημαντικά οφέλη, μαζί με τα VLCCs.

Πίεση στις τιμές

Παράλληλα περισσότερο ιρανικό πετρέλαιο στην αγορά πιθανόν να ασκήσει καθοδική πίεση στις τιμές, κάτι που θα επηρεάσει αρνητικά τους παραγωγούς σχιστολιθικού πετρελαίου στις ΗΠΑ και θα περιπλέξει την πολιτική του OPEC+. Επίσης θα υπάρξουν επιπτώσεις για τους ρώσους παραγωγούς, που ενδέχεται να αναγκαστούν να προσφέρουν ακόμα μεγαλύτερες εκπτώσεις ώστε να διατηρήσουν το μερίδιό τους στις αγορές της Ινδίας και της Κίνας.

Αν δεν αρθούν οι κυρώσεις, οι ΗΠΑ πιθανότατα θα εντείνουν την πίεση στο Ιράν και περισσότερα πλοία θα μπορούσαν να τεθούν υπό κυρώσεις, ενώ κάποιες εταιρείες ενδέχεται να αναγκαστούν να μειώσουν τις εισαγωγές ιρανικού πετρελαίου, γεγονός που επίσης θα μετατοπίσει μέρος της ζήτησης σε νόμιμα δεξαμενόπλοια. Εχει γίνει λόγος ακόμα και για στρατιωτική δράση. Από την πλευρά του, το Ιράν θα μπορούσε να απαντήσει με αυξημένες παρενοχλήσεις σε ναυτιλιακές δραστηριότητες ή ακόμη και με πλήρες κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, γεγονός που θα αυξήσει τον ρόλο του νόμιμου στόλου.