Το τρίγωνο των αστέρων: Κατεστημένο, Εξουσία, αόρατο Σύστημα

Αναρωτιέμαι ποιοι εντάσσονται στην/στις ελληνική/κές ελίτ.

Οι σοφοί, οι διανοούμενοι, οι ακαδημαϊκοί, οι μεγάλοι των Γραμμάτων και των Τεχνών, οι εν γένει επιστημονικοερευνητικές και λοιπές διασημότητες;

Κι αν ναι, πώς συγκροτείται το Κατεστημένο; Εξ αυτών μόνον ή προστίθενται και άλλοι, όπως πολιτικοί, μεγαλογιατροί, μεγαλοδικηγόροι, μεγαλοεπιχειρηματίες, άνθρωποι των ΜΜΕ; Κι αν ναι, όλοι αυτοί συμπεριλαμβάνονται στον όρο Εξουσία ή μήπως πρέπει να πλαισιώνονται κι από μεγαλοστελέχη των Σωμάτων Ασφαλείας, από μητροπολίτες, πρέσβεις, προέδρους κάθε είδους οργανισμών, εκπροσώπους φορέων κ.λπ.;

Το πρόβλημα είναι ότι όποιον από τους παραπάνω ρωτήσεις αν ανήκει στο Κατεστημένο ή στο μπλοκ Εξουσίας θα το αρνηθεί μετά βδελυγμίας.

Συνεπώς, στη χώρα μας τόσο το Κατεστημένο όσο και η Εξουσία ή είναι τόσο ασαφείς και ακαθόριστες έννοιες, όπου ακόμα και οι πλήρως εντασσόμενοι σε αυτές νιώθουν άβολα, ή «ο φόβος φυλάει τα έρμα».

Γιατί άραγε μπορεί να συμβαίνει κάτι τέτοιο;

Γιατί γόνοι πολιτικών, ξενοσπουδαγμένοι επιστήμονες, πάμπλουτοι κληρονόμοι, διεθνείς φίρμες φτύνουν στον κόρφο τους όταν τους αποκαλείς «κατεστημένη εξουσία», ενώ μερικοί καταγγέλλουν το establishment γιατί τους κατα-διώκει, συνήθως ως «αριστερούς».

Αν πράγματι η κατεστημένη εξουσία είναι «δεξιά», τότε πώς εξηγείται ότι τόσοι πρυτάνεις, πρόεδροι ή και πετυχημένοι επιχειρηματίες, που κοσμούν τα ψηφοδέλτια κομμάτων της Αριστεράς, ξέφυγαν από τον κλοιό;

Μήπως τελικά υπάρχουν περισσότερα του ενός Κατεστημένα που άλλοτε συγκρούονται κι άλλοτε αλληλοσυμπληρώνονται;

Κατά τη γνώμη μου, στα διάφορα Κατεστημένα της χώρας μπορεί κατά περίσταση και κατά περίοδο να ενταχθούν άπαντες, πλην των «εκτός».

Προσοχή όμως. Στην κατηγορία των «εκτός» δεν υπάγονται όσοι δεν έχουν τα προσόντα ή τα «λούκια», αλλά εκείνοι που αρνούνται να μπουν στο παιχνίδι των συναλλαγών και των συμψηφισμών.

Σε κάθε περίπτωση, το Κατεστημένο δεν ταυτίζεται με την/τις ελίτ ή και με κάποιο μυθοποιημένο «αόρατο Σύστημα», το οποίο κινείται πάντοτε υπογείως και ιδιοτελώς.

Πολλές φορές το Κατεστημένο πλαισιώνει το Σύστημα ή το Σύστημα απορροφά κάποιους από το Κατεστημένο, όμως οι σχέσεις τους δεν είναι πάντοτε γραμμικές ή φιλικές.

Eχω πάντως μία απορία, την οποία απευθύνω σε όσους αρνούνται ότι συμμετέχουν στο Κατεστημένο: Στις πόσες βουλευτικές, περιφερειακές, δημοτικές, συντεχνιακές εκλογές, στις πόσες διαλέξεις, ομιλίες, παρουσιάσεις, εκδόσεις, στα πόσα βραβεία, τιμητικές διακρίσεις, τιμητικούς τόμους, στα πόσα δημόσια αξιώματα, αναγορεύσεις, απονομές προνομίων, θεωρείται – κατά τη γνώμη τους – κάποιος μέλος του Κατεστημένου;

Νομίζω, προς αποφυγήν παρεξηγήσεων, αλλά και διπροσωπίας, στις νέες ταυτότητες και σε κάθε δημόσιο έγγραφο να δηλώνει ο καθείς αν ανήκει στην/στις ελίτ, στο Κατεστημένο ή στο Σύστημα εξουσίας. Ισως έτσι, με τη βοήθεια ενός «ανιχνευτή ψεύδους», να μάθουμε τελικά τι πράγματι πιστεύει κάθε Ελληνας για τον εαυτό του.

ΥΓ: «Πώς μαραίνεται, πώς εξατμίζεται μία φιλοδοξία, πριν καν σχηματιστεί…» [Ανθή Μαρωνίτη, Λοξοδρόμηση]

Ο καθηγητής Γιάννης Πανούσης είναι πρώην υπουργός