Χρηματοοικονομική λειτουργία {LF}και κριτήρια ESG {CR}

Νέοι μη χρηματοοικονομικοί δείκτες, ευρωπαϊκοί κανονισμοί «CSRD» (Corporate Sustainability Reporting Directive), προβληματισμός για μια πιο «βιώσιμη» εξέλιξη της λογιστικής, χρηματοδότηση που υποστηρίζεται από κριτήρια ESG, πανταχού παρουσία των θεμάτων δέσμευσης και μετάβασης, αλλά και πίεση από τράπεζες, επενδυτές, πελάτες, καταναλωτές… Από όλες τις πλευρές αυξάνεται η πίεση στις επιχειρήσεις στα θέματα βιωσιμότητας και ESG. Πίεση που στο τέλος της αλυσίδας πέφτει όλο και πιο ξεκάθαρα στους ώμους του χρηματοοικονομικού διευθυντή και, ευρύτερα, των χρηματοοικονομικών στελεχών. Οφείλουν να εξελίξουν την άποψή τους για να ενσωματώσουν μεταβλητές βιωσιμότητας και θέματα περιβαλλοντικά, κοινωνικά και διακυβέρνησης.

Πρόσφατες μελέτες δείχνουν ότι ένα μεγάλο ποσοστό των ιδιοκτητών επιχειρήσεων θεωρεί ότι τα κριτήρια ESG αποτελούν πάνω απ’ όλα θέμα ανησυχίας για τον Χρηματοοικονομικό Διευθυντή (ΧΔ), και πιστεύει ότι αυτά είναι μια από τις κύριες προκλήσεις για αυτούς (μετά την παρακολούθηση των ρυθμιστικών αλλαγών).

Στην πραγματικότητα, αυτή η εξέλιξη δεν απέχει πολύ από το να είναι μια επανάσταση: η μετάβαση από το παραδοσιακό ζευγάρι «ρίσκο – απόδοση» σε ένα τρίπτυχο «ρίσκο – απόδοση – βιωσιμότητα» συνιστά πρώτα μια οργανωτική πρόκληση. Αυτό απαιτεί οι ΧΔ να εμπλουτίσουν τα δεδομένα τους με μη χρηματοοικονομικά στοιχεία.

Οι επιχειρήσεις μαθαίνουν τα νέα κριτήρια βιωσιμότητας σιγά σιγά: καθεμία επιδιώκει να διαχειριστεί τη μετάβασή της, με το χαμηλότερο κόστος, λαμβάνοντας υπόψη τους συνεχώς εξελισσόμενους κανονισμούς. Τα εργαλεία, επίσης, είναι υπό κατασκευή: οι δύο κόσμοι της χρηματοοικονομικής και του ESG έχουν αρχίσει να κινούνται ο ένας προς τον άλλον, επιδιώκοντας ο καθένας να συμπληρώσει την γκάμα των κριτηρίων του και το φάσμα των υπηρεσιών του για να προσφέρει ένα ενιαίο νέο σύστημα αξιολόγησης.

Σε λίγα χρόνια, θα γίνει η μετάβαση από ΧΔ σε Διευθυντή Βιώσιμης Χρηματοοικονομικής (ή υπεύθυνης χρηματοοικονομικής). Στην πρώτη γραμμή αυτού του νέου μοντέλου εκτίμησης της αξίας θα είναι η συλλογή και ανάλυση όλων των δεδομένων –χρηματοοικονομικών, περιβαλλοντικών, κοινωνικών και διακυβέρνησης. Θα είναι υπεύθυνος για τη διερεύνηση πηγών στοιχείων που θα είναι σαφείς, δομημένες και αξιόπιστες. Με άλλα λόγια, δεν θα πρόκειται για το greenwashing αλλά για μια θεμελιώδη προσέγγιση. Πέρα από τις περιβαλλοντικές, κοινωνικές και πτυχές διακυβέρνησης, οι μελλοντικές νέες ευθύνες του ΔΒΧ θα απαιτήσουν από αυτόν να βελτιώσει τις δεξιότητές του στη διαχείριση δεδομένων. Με σύγχρονα πληροφοριακά συστήματα αποφάσεων βασισμένα σε πολλαπλά κριτήρια, ο ΔΒΧ δεν θα βασίζεται σε απλές πιστοποιήσεις αλλά σε ένα διαφανές και δυναμικό μοντέλο όπου η επιχείρηση θα ελέγχει όλα τα δεδομένα της για να δώσει νόημα στους πελάτες της και τους εργαζομένους της.

Ο Κωνσταντίνος Ζοπουνίδης είναι ακαδημαϊκός, καθηγητής στο Πολυτεχνείο Κρήτης και στην Paris School of Business