«Πράσινη μετάβαση» και ανταγωνιστικότητα

Τα έσοδα από τα 20 εκατομμύρια δικαιώματα του Συστήματος Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών (ΣΕΔΕ) της ΕΕ, αξίας άνω του 1,5 δισ. ευρώ, που έχουν διατεθεί για την απαλλαγή του ναυτιλιακού τομέα από τις ανθρακούχες εκπομπές έως το 2030 θα πρέπει να χρησιμοποιηθούν το συντομότερο δυνατό για τη χρηματοδότηση έρευνας και παραγωγής εναλλακτικών ναυτιλιακών καυσίμων.

Την πρόταση αυτή καταθέτει μεταξύ άλλων η Πλατφόρμα Καθαρών Ναυτιλιακών Καυσίμων (Clean Maritime Fuels Platform) που έχουν συγκροτήσει η ένωση των εφοπλιστικών φορέων της Ευρώπης (ECSA) και οργανισμοί που ασχολούνται με τα νέα «καθαρά καύσιμα» και είναι μία από τις προτάσεις που αν υλοποιηθούν θα συμβάλουν στην «πράσινη μετάβαση» της ευρωπαϊκής ναυτιλίας και τη διατήρηση της ανταγωνιστικότητάς της. Σε δήλωσή της, η Πλατφόρμα τονίζει ότι πρέπει να εξασφαλιστούν το συντομότερο δυνατόν δημόσιες και ιδιωτικές επενδύσεις για να επιτευχθεί η απαλλαγή της ναυτιλίας από τον άνθρακα. Η Πλατφόρμα Καθαρών Ναυτιλιακών Καυσίμων υποστηρίζει ότι υπάρχει ανάγκη να μειωθεί το ρίσκο των επενδύσεων σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και καύσιμα χαμηλών εκπομπών άνθρακα, και για τον σκοπό αυτό θα πρέπει να υιοθετηθούν μέτρα όπως συστήματα συμβάσεων και προκηρύξεων και να δρομολογηθούν ειδικές τομεακές προσκλήσεις στο πλαίσιο του Ταμείου Καινοτομίας για την πρώτη ανάπτυξη λύσεων απαλλαγής από τον άνθρακα. Τα 20 εκατομμύρια δικαιώματα του ΣΕΔΕ της ΕΕ που έχουν διατεθεί για την απαλλαγή του ναυτιλιακού τομέα από τις ανθρακούχες εκπομπές έως το 2030 θα πρέπει να χρησιμοποιηθούν το συντομότερο δυνατό, υπογραμμίζει η Πλατφόρμα.

Παράλληλα ζητά επέκταση των υφιστάμενων μηχανισμών χρηματοδότησης στη δημιουργία λιμενικών και άλλων αναγκαίων υποδομών ανεφοδιασμού και επαναφόρτισης.

Η ενεργειακή μετάβαση της ναυτιλίας είναι μια ευκαιρία να επενδύσουμε στην παραγωγική ικανότητα στην Ευρώπη και να καταστήσουμε την ΕΕ παγκόσμια πρωτοπόρο στα καθαρά καύσιμα για τη ναυτιλία, σε μια εποχή που η διεθνής ναυτιλία θα επιδιώξει να φτάσει στο καθαρό μηδέν μέχρι το 2050, σημειώνει η Πλατφόρμα.

Για να συμβεί αυτό, είναι αναγκαίο να δημιουργηθούν οι θεσμικές προϋποθέσεις για την απελευθέρωση των επενδύσεων στην παραγωγή καθαρών ναυτιλιακών καυσίμων στην ΕΕ. Ο στόχος θα πρέπει να είναι η δημιουργία μιας ευρωπαϊκής παραγωγικής ικανότητας ικανής να ανταποκριθεί όσο το δυνατόν περισσότερο στη ζήτηση της ΕΕ για καθαρά ναυτιλιακά καύσιμα και να ξεπεραστούν διάφορα εμπόδια για την αύξηση της παραγωγικής ικανότητας στην ΕΕ. Ανασταλτικά στην ενίσχυση της παραγωγής νέων καυσίμων λειτουργεί η επενδυτική αβεβαιότητα. Σημειώνεται ότι το χάσμα τιμών μεταξύ των συμβατικών καυσίμων και των «πράσινων» είναι σημαντικό. Ερευνες έχουν διαπιστώσει ότι τα καθαρά καύσιμα μπορεί να είναι έως και πέντε φορές ακριβότερα από τα συμβατικά.

Ως εκ τούτου, η Πλατφόρμα Καθαρών Ναυτιλιακών Καυσίμων υποστηρίζει σθεναρά τα συμπεράσματα της έκθεσης Ντράγκι, σύμφωνα με τα οποία η ΕΕ πρέπει να αρχίσει να δημιουργεί μια αλυσίδα εφοδιασμού για ανανεώσιμα και χαμηλών εκπομπών άνθρακα καύσιμα, διαφορετικά το κόστος για την επίτευξη των κλιματικών της στόχων θα είναι σημαντικό.

Στρατηγικός τομέας

Οπως τονίζεται στην κοινή δήλωση, η ευρωπαϊκή ναυτιλία αποτελεί στρατηγικό τομέα για την Ευρώπη, καθώς μεταφέρει τη μερίδα του λέοντος του εξωτερικού εμπορίου της ΕΕ, διακινώντας περίπου το 76% του εξωτερικού εμπορίου της ΕΕ και διασφαλίζοντας την ασφάλεια του εφοδιασμού με ενέργεια, τρόφιμα και αγαθά.

Για να διασφαλιστεί η ενεργειακή μετάβαση της ναυτιλίας, η ΕΕ θα πρέπει να απαλείψει τους κινδύνους στις επενδύσεις σε ανανεώσιμα και χαμηλών εκπομπών άνθρακα καύσιμα, δήλωσε ο Σωτήρης Ράπτης, γενικός γραμματέας της ECSA. Και οι υπόλοιποι εκπρόσωποι των φορέων που συγκροτούν την Πλατφόρμα Καθαρών Ναυτιλιακών Καυσίμων (FuelsEurope, eFuel Alliance, EWABA, Hydrogen Europe και Methanol Institute) επισημαίνουν ότι θα πρέπει να καταργηθούν τα αυστηρά κριτήρια επιλεξιμότητας, να υποστηριχθούν οι ευρωπαίοι πλοιοκτήτες για να επιτύχουν αυτή τη μετάβαση με βιώσιμο και οικονομικά αποδοτικό τρόπο. Επιπλέον ζητούν να δημιουργηθεί ένα γόνιμο περιβάλλον για τις εταιρείες που θα επενδύσουν στην παραγωγή ανταγωνιστικών καθαρών ναυτιλιακών καυσίμων στην Ευρώπη και τέλος καλούν την ΕΕ να διασφαλίσει ότι οι κανονισμοί της είναι σύμφωνοι με τις παγκόσμιες εξελίξεις, επίσης στον τομέα της ναυτιλίας και ιδίως με τον Διεθνή Ναυτιλιακό Οργανισμό.