Βόλτα στη Frieze

Οι οιωνοί δεν φαινόταν να είναι με το μέρος της Frieze, της μεγάλης φουάρ του Λονδίνου που υποδέχτηκε τους πρώτους επισκέπτες της την Τετάρτη και θα είναι ανοιχτή για το κοινό ως αύριο. Η διεθνής οικονομική κατάσταση, η αναταραχή στο πολιτικό σκηνικό, οι δύο εν εξελίξει πόλεμοι, ο ισχυρός ακόμη απόηχος του Brexit και η δυναμική παρουσία της αντίπαλης φουάρ, της Art Basel Paris στο Γκραν Παλέ, που αποτελεί πόλο έλξης για πολλούς εύπορους αμερικανούς συλλέκτες, αποτελούσαν ικανούς λόγους ώστε οι συμμετέχοντες στη φετινή έκδοση της Frieze να ανησυχούν. Και τα θέματα αυτά τους απασχολούσαν στην αρχή της εβδομάδας, όταν έστηναν τα περίπτερά τους.

Η προσέλευση του κόσμου ωστόσο το απόγευμα της Τετάρτης – όπως διαπιστώσαμε ως αυτόπτες μάρτυρες –, όπου η είσοδος ήταν δυνατή μόνο για εξέχοντες καλεσμένους και δημοσιογράφους, ανέτρεψε το κλίμα ανησυχίας και δημιούργησε ένα αίσθημα ικανοποίησης στους γκαλερίστες, που πέτυχαν όπως μας έλεγαν ικανοποιητικές πωλήσεις ήδη από τις πρώτες ώρες λειτουργίας της λονδρέζικης φουάρ.

Με έμφαση στις μικρότερες γκαλερί και τους νέους καλλιτέχνες η πολυαναμενόμενη νέα διαμόρφωση του χώρου φαίνεται πως αποσυμφόρησε την κίνηση και επέτρεψε στους επισκέπτες να δουν με μεγαλύτερη άνεση τις προτάσεις των αιθουσών τέχνης. Με το σημείο εισόδου και εξόδου να συμπίπτουν οι μικρότερες γκαλερί είχαν το προνόμιο να τις δουν δύο φορές οι επισκέπτες, αλλά και να τους διαθέσουν χρόνο εφόσον βρίσκονταν στην αρχή της έκθεσης, εν αντιθέσει με τους κολοσσούς που είχαν τοποθετηθεί στο βάθος.

Πολλή ζωγραφική και πολλές εγκαταστάσεις, ελάχιστα βίντεο και πολλή διάθεση εντυπωσιασμού – εξού και έκαναν παρέλαση οι influencers για ένα στόρι – αλλά και έργα πολλών καλλιτεχνών που αυτή τη στιγμή δημιουργίες τους παρουσιάζονται στη μεγαλύτερη έκθεση σε παγκόσμιο επίπεδο, στην Μπιενάλε της Βενετίας, θα μπορούσαμε εν συντομία να πούμε ότι κυριαρχούν στις επιλογές των 160 και πλέον γκαλερί από 43 χώρες που συμμετέχουν στην 22η διοργάνωση με τις τιμές να κυμαίνονται σε μεγάλο εύρος, από 5.000 ευρώ έως πολλές εκατοντάδες, ενώ υπάρχει και ειδική ενότητα όπου διατίθενται πολλαπλά καλλιτεχνών, ώστε να ικανοποιήσουν την αγάπη τους για το συλλέγειν και όσοι δεν μπορούν να διαθέσουν μεγάλα ποσά.

Το «παρών» από ελληνικής πλευράς (με χώρο αποκλειστικά στην Ελλάδα) δίνουν οι γκαλερί The Breeder και Καλφαγιάν. Εκπρόσωποι και των δύο ελληνικών αιθουσών τέχνης είπαν στα «ΝΕΑ» πως η ανταπόκριση των συλλεκτών ξεπέρασε τις προσδοκίες με τις οποίες ήρθαν στο Λονδίνο και πως το ενδιαφέρον προέρχεται από αγοραστές τόσο από την Ευρώπη και τις Ηνωμένες Πολιτείες όσο και από την Ασία.

{T20}«Εκτοξεύθηκε» στα 17,3 εκατομμύρια ο Χόκν{T20}ι

«Επένδυση με γερή απόδοση» γράφαμε από αυτή εδώ τη στήλη πριν από δύο εβδομάδες ότι θα αποδειχθεί ο πίνακας του Ντέιβιντ Χόκνι «L’ Arbois, Sainte – Maxime» (1968). Και η δημοπρασία της περασμένης Τετάρτης που πραγματοποιήθηκε στο Λονδίνο από τους Sotheby’s επιβεβαίωσε την εκτίμηση αυτή. Το έργο που δεν είχε εκτεθεί τα τελευταία 13 χρόνια, οπότε και είχε πωληθεί από τον ίδιο οίκο προς 2,1 εκατ. δολάρια, άλλαξε χέρια για 17,3 εκατ. δολάρια, αρκετά πάνω από την αρχική εκτίμηση που κυμαινόταν μεταξύ 9 και 13 εκατ. δολαρίων. Αρκετοί και επίμονοι διεκδικητές ανέβασαν την τιμή τόσο ώστε αυτό το αποτέλεσμα να αποτελέσει ουσιαστικά λίγο περισσότερο από το ένα τρίτο του συνολικού τζίρου της βραδιάς που ήταν 48,9 εκατ. δολάρια, με την αρχική εκτίμηση να υπολογίζεται στα 44,3 στη χειρότερη και 61,3 εκατ. δολάρια στην καλύτερη περίπτωση για τα 23 υπό δημοπράτηση έργα. Χαρακτηριστικό του πώς κινήθηκε η δημοπρασία είναι ότι το δεύτερο ακριβότερο έργο ήταν ένα άτιτλο του Βίλεμ ντε Κούνινγκ που πωλήθηκε προς 4 εκατ. δολάρια.

{T20}Σταθερές αξίες οι Φρόιντ και Κουνς{T20}
Ενδιαφέρον είχε και η αντίστοιχη δημοπρασία που πραγματοποιήθηκε το ίδιο απόγευμα, από τον αντίπαλο οίκο, τους Christie’s. O τζίρος διαμορφώθηκε στα συνολικά 106 εκατ. δολάρια για τα 52 έργα που βρίσκονταν στον κατάλογο με την ανώτατη εκτίμηση να είχε οριστεί στα 110,6 εκατ. Αγοραστή βρήκε το 89% των έργων, ποσοστό που μαρτυρά πολύ σημαντική βελτίωση στους δείκτες της αγοράς συγκριτικά με την ίδια περίοδο πέρυσι. Τα μεγάλα ονόματα φαίνεται να αποτελούν σταθερές αξίες στην αγορά όπως αποδείχθηκε από το έργο του Λούσιαν Φρόιντ «Ρία, Γυμνό Πορτρέτο» (φωτογραφία) για το οποίο το μοντέλο χρειάστηκε να ποζάρει για 2.400 ώρες. Πωλήθηκε προς 15,3 εκατ. δολάρια με την τιμή εκτίμησης να κυμαίνεται μεταξύ 13,3 και 20 εκατ. δολαρίων. Για 9,7 εκατ. δολάρια πωλήθηκε το «Μπλε Balloon Monkey» του Τζεφ Κουνς.