«Είμαστε μόνοι και αβοήθητοι μεταξύ Ισραήλ και Χεζμπολάχ»

Οσοι έχουν επισκεφθεί τον Λίβανο, γνωρίζουν ότι η «χώρα του κέδρου» είναι μια βαθιά φιλελεύθερη χώρα, που σε πολλά μοιάζει με την Ελλάδα. Κι όμως, ο Λίβανος πρωταγωνιστεί ξανά στα δελτία ειδήσεων, με τις εικόνες που συνοδεύουν τα ρεπορτάζ να ξαναφέρνουν στην επιφάνεια τη φρίκη του πολέμου.

Δεν είναι η πρώτη φορά που υπάρχει κλιμάκωση μεταξύ Ισραήλ και Λιβάνου. Ο τελευταίος πόλεμος μεταξύ των δύο έλαβε χώρα το 2006, όταν, έπειτα από επίθεση της Χεζμπολάχ στο Βόρειο Ισραήλ, ο ισραηλινός στρατός εισέβαλε στον Λίβανο. Πραγματική νικήτρια εκείνου του πολέμου ήταν η Χεζμπολάχ, που απέκρουσε τις επιθέσεις του Ισραήλ και παγιώθηκε ως η εν τοις πράγμασι αμυντική δύναμη του Λιβάνου.

«ΤΑ ΝΕΑ Σαββατοκύριακο» μίλησαν για τον νέο πόλεμο με τον λιβανέζο αναλυτή Αϊμαν Μαχάνα, διευθυντή του ιδρύματος Σαμίρ Κασίρ για την ελευθερία του Τύπου στη Μέση Ανατολή και επισκέπτη καθηγητή στο παράρτημα του Κολεγίου της Ευρώπης στο Νατολίν της Πολωνίας.

Τις τελευταίες ημέρες, το Ισραήλ έχει καταφέρει πλήγματα σε πολλά σημεία του Λιβάνου, όχι μόνο στα προπύργια της Χεζμπολάχ. Μπορούν όλοι αυτοί οι στόχοι να θεωρηθούν «νόμιμοι»;

Τίποτα σε αυτόν τον πόλεμο δεν είναι νόμιμο. Ούτε η καταστροφή ολόκληρων πόλεων στον Νότιο Λίβανο, ούτε οι αποκαλούμενες «στοχευμένες» επιθέσεις κατά ηγετών της Χεζμπολάχ σε πυκνοκατοικημένες περιοχές. Ούτε όμως και η απόφαση της Χεζμπολάχ στις 8 Οκτωβρίου του 2023 να σύρει τον Λίβανο σε έναν πόλεμο χωρίς να ρωτήσει κανέναν. Ο Λίβανος δεν έπρεπε εξ αρχής να εμπλακεί στη σύγκρουση.

Αν και οι στόχοι των περισσότερων πληγμάτων συνδέονται κάπως με τη Χεζμπολάχ, το τίμημα εν τέλει το πληρώνει όλος ο Λίβανος. Το τίμημα του μαζικού εκτοπισμού, της εξάντλησης του ιατρικού και νοσοκομειακού μας δυναμικού, του κλεισίματος όλων των σχολείων, νηπιαγωγείων και πανεπιστημίων της χώρας. Το τίμημα, τελικά, της ανοικοδόμησης του Λιβάνου.

Στην πραγματικότητα, ο λιβανέζικος λαός πληρώνει το τίμημα των θλιβερών επιδόσεων της δικής του κυβέρνησης, της μαζικής διαφθοράς και της υφαρπαγής της κυριαρχίας του λιβανέζικου κράτους από τη Χεζμπολάχ, σε συνδυασμό με το τίμημα των εγκλημάτων πολέμου που διαπράττει η ακροδεξιά κυβέρνηση του Ισραήλ.

Πόσο κοντά πιστεύετε ότι βρισκόμαστε σε μια ολοκληρωτική επίθεση του Ισραήλ στον Νότιο Λίβανο, ακόμη και με χερσαίες δυνάμεις;

Πρέπει να διατηρήσουμε την ελπίδα ότι η διπλωματική πίεση θα οδηγήσει σε κάποια αποκλιμάκωση. Ομως μια χερσαία εισβολή δεν είναι διόλου απίθανη. Αν συμβεί, θα εμβαθύνει και θα παρατείνει τα δεινά του λιβανέζικου λαού, χωρίς η ισραηλινή κυβέρνηση να επιτύχει τον διακηρυγμένο στόχο της να επιστρέψουν στα σπίτια τους οι εσωτερικά εκτοπισμένοι Ισραηλινοί.

Θα δούμε μια επανάληψη του πολέμου του 2006, όταν η Χεζμπολάχ κατάφερε να αποκρούσει τις επιθέσεις του Ισραήλ;

Δεν βρισκόμαστε πλέον στο 2006. Τότε, ο ισραηλινός στόχος για εξόντωση της Χεζμπολάχ δεν ήταν ρεαλιστικός. Επίσης, σε αντίθεση με το 2006, ο Λίβανος σήμερα αντιμετωπίζει μια τεράστια οικονομική κρίση, με το νόμισμα να έχει χάσει το 95% της αξίας του, με τις τράπεζες να μη δίνουν στους καταθέτες τα χρήματά τους, με το κράτος να μην πληρώνει το δημόσιο χρέος και με τα ποσοστά φτώχειας να αγγίζουν το 80%. Εξάλλου, ο Λίβανος φιλοξενεί σχεδόν 1,3 εκατ. σύρους πρόσφυγες.

Πόσο ασφαλής αισθάνεστε ως λιβανέζος πολίτης;

Νιώθουμε μόνοι και αβοήθητοι. Ολοι προσπαθούμε να αποκρυπτογραφήσουμε τι μπορεί να συμβεί. Οι εικόνες της αδιάκριτης καταστροφής στη Γάζα είναι τρομακτικές. Αυτό είναι και το δικό μας μέλλον; Η Χεζμπολάχ και τα διεφθαρμένα πολιτικά κόμματα δεν έκαναν απολύτως τίποτα για να μετριάσουν τον κίνδυνο, δεν προετοίμασαν καταφύγια και σχέδια έκτακτης ανάγκης, ούτε έκαναν κάποια πραγματική προσπάθεια σε διπλωματικό επίπεδο. Θα εξαρτηθεί η μοίρα μας για άλλη μια φορά από τις εξωτερικές συμφωνίες μεταξύ των ΗΠΑ, του Ιράν και άλλων περιφερειακών παραγόντων, για τους οποίους οι ζωές των Λιβανέζων και των Παλαιστινίων δεν είναι παρά αναλώσιμα διαπραγματευτικά χαρτιά;