Σχέδιο για «οδικό χάρτη» προς μια μελλοντική δημοκρατική Ρωσία

Είχε καταδικαστεί, στη Ρωσία, σε 25 χρόνια φυλάκιση. Εμεινε στη φυλακή 27 μήνες, τους 11 από αυτούς στην απομόνωση. Ο 43χρονος Βλαντίμιρ Καρά-Μουρζά απελευθερώθηκε την 1η Αυγούστου, μαζί με 15 ακόμα πολιτικούς κρατουμένους, στο πλαίσιο της μεγαλύτερης ανταλλαγής κρατουμένων με τη Δύση μετά το τέλος του Ψυχρού Πολέμου. Εκτοτε έχει συναντηθεί με τον Τζο Μπάιντεν, τον Ολαφ Σολτς, τον Εμανουέλ Μακρόν καθώς και με τον φινλανδό πρόεδρο, τον Αλεξάντερ Στουμπ. Γιατί έχει, όπως λέει στη «Monde», ένα σχέδιο: να ενώσει τη ρωσική αντιπολίτευση και να φτιάξει έναν «οδικό χάρτη» προς μια μελλοντική δημοκρατική Ρωσία. «Είχα δύο βασικά μηνύματα για όλους» λέει ο Καρά-Μουρζά αναφερόμενος στους ξένους ηγέτες με τους οποίους συναντήθηκε. «Το πρώτο ήταν να τους πω για τους πολιτικούς κρατουμένους στα γκουλάγκ του Πούτιν. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις, υπάρχουν περισσότεροι από 1.300 στη Ρωσία και περίπου 2.000 στη Λευκορωσία, χωρίς να υπολογίζονται οι ουκρανοί αιχμάλωτοι πολέμου. Αισθάνομαι κάθε μέρα μια ηθική ευθύνη απέναντί τους. Δεν πρόκειται απλώς για ένα ζήτημα άδικης φυλάκισης, αλλά για ζήτημα ζωής και θανάτου. Για παράδειγμα, ο Αλεξέι Γκορίνοφ, δημοτικός σύμβουλος, και ο πρώτος που καταδικάστηκε για την εναντίωσή του στον πόλεμο στην Ουκρανία, είναι άνω των 60 ετών, του λείπει ένας πνεύμονας και οι συνθήκες κράτησής του είναι φρικτές. Υπάρχει επίσης η Μαρία Κολέσνικοβα, μια αντιφρονούσα στη Λευκορωσία, η οποία δεν ξέρουμε αν είναι ακόμη ζωντανή. Δεν μπορούμε να επιτρέψουμε η ανταλλαγή της 1ης Αυγούστου, η οποία έσωσε 16 ζωές, μεταξύ των οποίων και τη δική μου, να παραμείνει μια μοναδική περίπτωση».

Το δεύτερο μήνυμα που εννοεί να περάσει ο γνωστός ρώσος αντιφρονών είναι ότι «πρέπει να σκεφτούμε το μέλλον. Οι μεγάλες πολιτικές αλλαγές στη χώρα μας συμβαίνουν ξαφνικά, είτε πρόκειται για το τέλος της αυτοκρατορίας των Ρομανόφ είτε για το τέλος της σοβιετικής αυτοκρατορίας. Αλλά είναι πολύ σημαντικό να μην επαναλάβουμε τα λάθη της δεκαετίας του 1990, όταν δεν υπήρξε πραγματική ρήξη με το κομμουνιστικό παρελθόν, δεν υπήρχε σαφής απόδοση ευθυνών, δεν υπήρχαν ένοχοι. Οταν το καθεστώς Πούτιν φτάσει στο τέλος του, και θα φτάσει, θα πρέπει να ανοίξουμε τα αρχεία και να είμαστε έτοιμοι να κρίνουμε όλους τους υπευθύνους για τα εγκλήματα που διαπράχθηκαν στην Ουκρανία, αλλά και κατά του ρωσικού λαού. Πρέπει να σκεφτούμε έναν οδικό χάρτη για την ενσωμάτωση της Ρωσίας μετά τον Πούτιν στη διεθνή κοινότητα. Αν η Ευρώπη θέλει να ζήσει ενωμένη ειρηνικά, θα το κάνει με μια ελεύθερη και δημοκρατική Ρωσία».

Παρά τις προσπάθειες προπαγάνδας του Κρεμλίνου, τονίζει ο Καρά-Μουρζά, πολλοί Ρώσοι είναι κατά του πολέμου και κατά του καθεστώτος Πούτιν: «Το είδα αυτό στις χιλιάδες επιστολές που έλαβα στη φυλακή. Η Δύση πρέπει να αναγνωρίσει ότι υπάρχει και μια άλλη Ρωσία. Μας λένε ότι οι Ρώσοι υποστηρίζουν τον Πούτιν, όμως δεν έχουμε ελεύθερες εκλογές εδώ και ένα τέταρτο του αιώνα! Αν ήμασταν μειοψηφία, γιατί να μην επιτρέψουν στους αντιπολεμικούς υποψηφίους να συμμετάσχουν στις εκλογές; Ως κοινωνία, ναι, έχουμε συλλογική ευθύνη, έχουμε καθήκον να βρούμε μια συμφιλίωση με την Ουκρανία. Αλλά ένα μεγάλο μέρος αυτής της ευθύνης ανήκει και στους αρχηγούς κρατών των δημοκρατικών χωρών, οι οποίοι για μεγάλο χρονικό διάστημα προσκαλούσαν τον Πούτιν και τον άφησαν να γίνει το τέρας που είναι. Αποδέχομαι τη συλλογική ευθύνη, αλλά δεν θα δεχθώ ποτέ τη συλλογική ενοχή. Είναι πολύ χρήσιμο για τους δικτάτορες: με αυτόν τον τρόπο, δεν μπορείς ποτέ να κρίνεις τους πραγματικούς ενόχους».