Η Μπλανς και η Εντα

Αν και εκδόθηκε στη Νορβηγία (1890), το πρώτο ανέβασμα της «Eντα Γκάμπλερ» του Ερρίκου Ιψεν πραγματοποιήθηκε στη Γερμανία έναν χρόνο μετά. Ωστόσο η επιτυχία ήρθε το 1902 με την παράσταση στο Μπρόντγουεϊ. Εκεί, μισόν αιώνα μετά, έκανε πρεμιέρα το «Λεωφορείον ο Πόθος» του Τενεσί Ουίλιαμς, τον Δεκέμβριο του 1947.

Αυτές οι δύο κορυφαίες ηρωίδες του παγκόσμιου ρεπερτορίου θα «συγκατοικήσουν» με κάποιον τρόπο στο θέατρο Προσκήνιο την προσεχή σεζόν: Υπό τη σκηνοθετική καθοδήγηση του Δημήτρη Καραντζά η Μπλανς και η Εντα ετοιμάζονται ν΄ανέβουν για άλλη μια φορά στη σκηνή. Ανήκουν, και οι δύο, στις πλέον πολυπαιγμένες θεατρικές περσόνες και τους πιο δελεαστικούς ρόλους για τις γυναίκες ηθοποιούς. Την Μπλανς Ντιμπουά έχουν ερμηνεύσει, μεταξύ άλλων, από τη Μελίνα Μερκούρη και την Ελλη Λαμπέτη ως την Κάτια Δανδουλάκη, την Ολια Λαζαρίδου και τη Μαρία Ναυπλιώτου. Την Εντα Γκάμπλερ έχουν παίξει, ανάμεσα σε άλλες, η Μαίρη Αρώνη, η Κατερίνα Ανδρεάδη, η Αντιγόνη Βαλάκου και αργότερα η Τζένη Καρέζη, η Φιλαρέτη Κομνηνού.

Στις παραστάσεις στο Προσκήνιο θα προηγηθεί το «Λεωφορείον ο Πόθος» με την Αλεξία Καλτσίκη (φωτογραφία αριστερά) στον ρόλο της Μπλανς Ντιμπουά – μαζί της οι Αρης Μπαλής (Στάνλεϊ Κοβάλσκι), Δήμητρα Βλαγκοπούλου (Στέλλα), Βασίλης Μαγουλιώτης / Γιώργος Ζυγούρης (Μιτς) – μετάφραση Αντώνης Γαλέος. Η πρεμιέρα θα δοθεί τον Νοέμβριο. Θα ακολουθήσει, απ’ τον Ιανουάριο του 2025 η «Εντα Γκάμπλερ» με την Αγγελική Παπούλια (φωτογραφία δεξιά) στον επώνυμο ρόλο και τους Χρήστο Λούλη (Δικαστής Μπρακ), Εκτορα Λιάτσο (Λέβμποργκ), Φιντέλ Ταλαμπούκα (Τέσμαν) – μετάφραση Γιώργος Δεπάστας. Μετά και τη δεύτερη πρεμιέρα, τα δύο έργα θα παίζονται σε εναλλασσόμενο ρεπερτόριο.

«Σήμερα η Νόρα θα σκότωνε», είχε πει ο Τόμας Οστερμάιερ όταν ανέβασε, το 2008, στη γερμανική Σάουμπινε το έργο του Ιψεν «Νόρα» ή «Το Κουκλόσπιτο». Κι αυτό έκανε. Για να προσθέσει: «Αλλωστε τότε (αρχές του 20ού αιώνα) η πράξη της Νόρας ήταν επαναστατική. Σήμερα έχουν αλλάξει τα πράγματα». Κι αυτό το «σήμερα έχουν αλλάξει τα πράγματα» έχει ακόμα μεγαλύτερη σημασία στις μέρες μας – αλλά είναι και επικίνδυνο.