Χριστούγεννα μέσα στον Ιούλιο

Χριστούγεννα τον Ιούλιο. Ετσι αναφέρονταν χθες στο Στρασβούργο για τα πολιτικά δώρα που μοίρασε η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν στην ομιλία της, πριν από την ψηφοφορία στο Ευρωκοινοβούλιο με την οποία επικυρώθηκε η επανεκλογή της στο τιμόνι της Κομισιόν, συγκεντρώνοντας 401 ψήφους υπέρ και 284 κατά στη μυστική ψηφοφορία που διεξήχθη. Η 65χρονη γερμανίδα πολιτικός κέρδισε μια δεύτερη θητεία ως πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, αφού δεσμεύτηκε να δημιουργήσει μια «αμυντική ένωση» και να διατηρήσει την πορεία της πράσινης μετάβασης της Ευρώπης, μειώνοντας παράλληλα το βάρος της στη βιομηχανία.

Στην ομιλία της στο Κοινοβούλιο χθες το πρωί παρουσίασε ένα πρόγραμμα που επικεντρώνεται στην ευημερία και την ασφάλεια, που διαμορφώνεται από τις προκλήσεις του πολέμου της Ρωσίας στην Ουκρανία, τον παγκόσμιο οικονομικό ανταγωνισμό και την κλιματική αλλαγή. «Τα επόμενα πέντε χρόνια θα καθορίσουν τη θέση της Ευρώπης στον κόσμο για τις επόμενες πέντε δεκαετίες. Θα αποφασιστεί αν θα διαμορφώσουμε το μέλλον μας ή θα το αφήσουμε να διαμορφωθεί από γεγονότα ή από άλλους» τόνισε. Μίλησε για την ανάγκη να μην υποχωρήσει στον μετασχηματισμό της «Πράσινης Συμφωνίας» της οικονομίας της ΕΕ για την καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγής – μια βασική υπόσχεση για τους ευρωβουλευτές των Πρασίνων, οι οποίοι ενώθηκαν με τον πυρήνα του συνασπισμού Κεντροδεξιάς, Κεντροαριστεράς και φιλελεύθερων ομάδων προκειμένου να την υποστηρίξουν. Αφού δεσμεύτηκε να στηρίξει την Ουκρανία για όσο χρόνο χρειαστεί στον αγώνα της εναντίον της Ρωσίας, η Φον ντερ Λάιεν είπε ότι διακυβεύεται η ελευθερία της Ευρώπης και ότι πρέπει να γίνουν περισσότερες επενδύσεις στην άμυνα.

Επίτροπος για την Αμυνα

Αυτό είναι και το πρώτο «δώρο» που υποσχέθηκε σε χώρες που αγωνιούν για την ασφάλειά τους. Ανακοίνωσε τη θέσπιση θέσης επιτρόπου για την Αμυνα και δεσμεύθηκε ότι θα προωθήσει τη δημιουργία κοινής ευρωπαϊκής ασπίδας αντιαεροπορικής άμυνας. Ενα θέμα που αφορά και την Ελλάδα, η οποία έχει ζητήσει μέσω αυτού του συστήματος τη χρηματοδότηση του δικού της θόλου πάνω από το Αιγαίο. Ενα δεύτερο, κομβικής σημασίας, «δώρο» αφορά την αγροτική πολιτική. Οι Βρυξέλλες θα υλοποιήσουν πιο ρεαλιστικά το σχέδιο μετάβασης στην πράσινη ενέργεια, με αποτέλεσμα να ωφεληθούν οι Ευρωπαίοι – και κατ’ επέκταση οι έλληνες αγρότες. Υποσχέθηκε επίσης πολιτικές για το κλίμα, συμπεριλαμβανομένου του νομικά δεσμευτικού στόχου της ΕΕ για μείωση των εκπομπών κατά 90% έως το 2040, σε σύγκριση με τα επίπεδα του 1990. Υποσχέθηκε και νέα μέτρα για να βοηθήσει τις ευρωπαϊκές βιομηχανίες να παραμείνουν ανταγωνιστικές ενώ επενδύουν στον περιορισμό των εκπομπών.

Επίτροπος Στέγασης

Στον κρίσιμο τομέα της στέγης, στον οποίο οι περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες αντιμετωπίζουν μεγάλα προβλήματα, η Φον ντερ Λάιεν ανακοίνωσε την καθιέρωση επιτρόπου Στέγασης, προκρίνοντας ευρωπαϊκό σχέδιο κατασκευής κατοικιών με την ενίσχυση ιδιωτικών και κρατικών επενδύσεων. Τέλος, όσον αφορά τη Μεσόγειο γνωστοποίησε τη σύσταση ειδικού χαρτοφυλακίου για θέματα Μεσογειακής Πολιτικής, που θα ασχολείται με ζητήματα όπως η μετανάστευση, οι επενδύσεις, οι θέσεις εργασίας και η ασφάλεια, ενώ θα τριπλασιαστεί το προσωπικό της Frontex φθάνοντας τις 300.000.

«Χτίζουμε δική μας δύναμη»

Οταν ρωτήθηκε μετά την ψηφοφορία σχετικά με το ενδεχόμενο να αντιμετωπίσει στο μέλλον μια νέα κυβέρνηση των ΗΠΑ υπό τον Ντόναλντ Τραμπ που θα προωθεί τον προστατευτισμό και τον απομονωτισμό, η Φον ντερ Λάιεν είπε ότι η ΕΕ εργάζεται για τη «μείωση των εξαρτήσεών μας» ανεξάρτητα από τα αποτελέσματα εκλογικών αναμετρήσεων αλλού. «Θα συνεργαστούμε στενά με τους φίλους και τους συμμάχους μας, αυτό είναι απολύτως σαφές» είπε στους δημοσιογράφους. «Αλλά αυτό περιλαμβάνει επίσης ότι χτίζουμε τη δική μας δύναμη».

H ψηφοφορία αποτελεί πλέον παρελθόν. Οπως έγραψε το «Politico», μετά τις ψήφους και τις υποσχέσεις, ξεκινά τώρα ένας άλλος μεγάλος αγώνας για τις χώρες-μέλη της ΕΕ και την Κομισιόν: η επιλογή των επιτρόπων.

Τώρα μπορούν να… πάνε διακοπές

Μόλις έγινε γνωστή η είδηση για την επανεκλογή της Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, οι ευρωπαίοι αξιωματούχοι και διπλωμάτες άρχισαν να πανηγυρίζουν – όχι για το αποτέλεσμα αυτό καθαυτό αλλά επειδή μπορούν επιτέλους να πάνε διακοπές. Εάν η Φον ντερ Λάιεν δεν είχε εκλεγεί, οι ηγέτες της ΕΕ θα έπρεπε να επιστρέψουν στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων – καταστρέφοντας τα σχέδια πολλών ευρωπαίων αξιωματούχων για τις καλοκαιρινές διακοπές. «Τα λέμε τον Σεπτέμβριο» έγραψε ένας, ενώ ένας άλλος απλώς έστειλε emoji με ένα μπουκάλι σαμπάνιας και γυαλιά ηλίου.

Αυτό μπορεί να ήταν το τελείωμα της ψηφοφορίας, όμως νωρίτερα είχαν γίνει πολλές παρασκηνιακές κινήσεις. Οι ακροαριστεροί ευρωβουλευτές έκαναν μια προσπάθεια της τελευταίας στιγμής να προκαλέσουν καθυστερήσεις. Η Συμμαχία της Σάρα Βάγκενκεχτ, ένα αριστερό λαϊκιστικό κόμμα, ζήτησε από το Ευρωκοινοβούλιο να καθυστερήσει την ψηφοφορία, καθώς το Δικαστήριο της ΕΕ έκρινε ότι η Φον ντερ Λάιεν δεν είχε χειριστεί με την απαραίτητη διαφάνεια προς τους πολίτες τις συμβάσεις εμβολίων για την COVID-19. Μάλιστα ζήτησαν να αναβληθεί η ψηφοφορία έως ότου η Επιτροπή αποδεσμεύσει τις συμβάσεις, κάτι που προφανώς δεν έγινε δεκτό.

Πάντως όλοι όσοι έφθαναν στο κτίριο του Ευρωκοινοβουλίου χθες – ακόμα και εκείνοι που δεν ήταν θετικά διακείμενοι προς την πρόεδρο της Κομισιόν – προέβλεπαν την επανεκλογή της. Η αίσθηση από νωρίς ήταν ότι είχαν γίνει οι απαραίτητες συμφωνίες και ότι η επανεκλογή είχε μια ισχυρή δυναμική. Ουσιαστικά η ατμόσφαιρα είχε αλλάξει από την περασμένη εβδομάδα. Οι ψηφοφορίες της Τρίτης για 11 αντιπροέδρους έδειξαν ότι το νέο Σώμα μπορεί να τηρήσει συμφωνίες πέρα από τις κομματικές γραμμές, δημιουργώντας έτσι την αίσθηση πως θα τηρηθούν και οι άλλες συμφωνίες που έχει συνάψει η Φον ντερ Λάιεν. Υπέρ της, γράφει το «Politico», το γεγονός ότι δεν υπήρχε κάποια αξιόπιστη εναλλακτική που θα μπορούσε να έρθει γρήγορα προς συζήτηση και άρα εάν δεν εκλεγόταν θα χρειαζόταν αρκετός χρόνος για να μπει μπρος μια νέα διαδικασία.