Τρίζει η κυβέρνηση μετά το κόψιμο των απαλλαγών από τον στρατό

Τριγμούς στον κυβερνητικό συνασπισμό του Μπενιαμίν Νετανιάχου αναμένεται να προκαλέσει απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου του Ισραήλ να υποχρεώσει τους υπερορθόδοξους σπουδαστές των ταλμουδικών σχολών σε στρατιωτική θητεία, καταργώντας την επί μακρόν ισχύουσα εξαίρεσή τους. Με δεδομένο ότι ο συνασπισμός του Νετανιάχου εξαρτά την επιβίωσή του από δύο υπερορθόδοξα κόμματα και εν μέσω της πολυμέτωπης πολεμικής εμπλοκής του Ισραήλ στη Γάζα και τον Λίβανο, η τήρηση κάποιων ισορροπιών αποδεικνύεται δύσκολη.

Η εξαίρεση, που ισχύει εδώ και δεκαετίες και η οποία με τα χρόνια απαλλάσσει έναν ολοένα και μεγαλύτερο αριθμό ανθρώπων από τη στράτευση αποτελεί ακανθώδες θέμα για την ισραηλινή κοινωνία και την πολιτική τάξη αλλά οξύνθηκε περαιτέρω λόγω των κλιμακούμενων συγκρούσεων. «Στην κορύφωση ενός δύσκολου πολέμου, το βάρος της ανισότητας είναι τώρα περισσότερο έντονο από ποτέ», αναφέρεται στην ομόφωνη απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου.

Οι απαλλαγές που προσφέρονται στην υπερορθόδοξη κοινότητα Χαρέντι χρονολογούνται από τις πρώτες μέρες του κράτους του Ισραήλ το 1948, όταν ο πρώτος πρωθυπουργός του, ο σοσιαλιστής Νταβίντ Μπεν-Γκουριόν, απάλλαξε περίπου 400 μαθητές από τη στρατιωτική θητεία για να μπορέσουν να αφοσιωθούν στη θρησκευτική μελέτη. Με αυτόν τον τρόπο, ο Μπεν-Γκουριόν ήλπιζε να διατηρήσει ζωντανή την ιερή γνώση και τις παραδόσεις που σχεδόν εξαφανίστηκαν στο Ολοκαύτωμα. Εκτοτε, οι εξαιρέσεις έχουν γίνει ένας αυξανόμενος πονοκέφαλος καθώς η ταχέως αναπτυσσόμενη κοινότητα έχει επεκταθεί και αποτελεί περισσότερο από το 13% του πληθυσμού του Ισραήλ, ποσοστό που αναμένεται να φτάσει περίπου το ένα τρίτο μέσα σε 40 χρόνια λόγω του υψηλού ποσοστού γεννήσεων.

Μεγάλο διακύβευμα

Σύμφωνα με αναλυτές, για τον Νετανιάχου το διακύβευμα είναι μεγάλο. Ενώ η κοινή γνώμη έχει την τάση να ευνοεί την άρση των εξαιρέσεων, η κυβέρνησή του περιλαμβάνει δύο κόμματα Χαρέντι των οποίων η αποχώρηση θα μπορούσε να προκαλέσει νέες εκλογές, τις οποίες οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι θα έχανε. Στο παρελθόν και τα δύο κόμματα είχαν ταχθεί σαφώς κατά κάθε προσπάθειας άρσης της εξαίρεσης.

Εντός του κόμματος Λικούντ του Νετανιάχου ακούγονταν φωνές που εξέφραζαν την ανησυχία ή και την αντίθεσή τους στην εξαίρεση, συμπεριλαμβανομένου του υπουργού Αμυνας Γιόαβ Γκάλαντ, πρώην στρατηγού και ανώτερου στελέχους του. Μάλιστα ο Γκάλαντ καταψήφισε νομοσχέδιο που περνά τώρα από την Κνεσέτ το οποίο προέβλεπε μια σταδιακή είσοδο στον στρατό ορισμένων υπερορθόδοξων Εβραίων, αντί για ένα άμεσο και πλήρες τέλος της εξαίρεσης.