Οταν η εκρηκτική αύξηση κρουσμάτων προκαλεί «ασφυξία»

Κάθε χρόνο στα ΤΕΠ των νοσοκομείων του ΕΣΥ απευθύνονται περίπου 4,4 εκατομμύρια πολίτες, με έναν στους τρεις (33%) να επισκέπτεται κάποιο νοσοκομείο της Αττικής. Το τρέχον διάστημα, δε, μόνο οι νοσηλείες που αφορούν κρούσματα κορωνοϊού παρουσιάζουν αύξηση άνω του 40%. Αντίστοιχα, στα τρία παιδιατρικά νοσοκομεία του Λεκανοπεδίου εξετάστηκαν σε έναν χρόνο στα Επείγοντα 178.000 παιδιά και έφηβοι. Ολα αυτά, βέβαια, σε ένα δημόσιο σύστημα υγείας με προβλήματα ζωτικής σημασίας. Οι αναμονές που υπερβαίνουν τις οκτώ ώρες στη διάρκεια των εφημεριών, τα ράντζα στους διαδρόμους, το αποδεκατισμένο και στα όρια της εξουθένωσης προσωπικό και η ένδεια σε υποδομές συνθέτουν το σκηνικό ενός δημόσιου συστήματος υγείας που… νοσεί.

Παρ’ όλα αυτά, τα νέα κάθε άλλο παρά ευοίωνα είναι, αφού, σύμφωνα με την πρόεδρο της ΕΙΝΑΠ Ματίνα Παγώνη, μέχρι το τέλος Φεβρουαρίου η εικόνα δεν αναμένεται να αλλάξει προς το καλύτερο. «Βεβαίως, θα συνεχίσουν να υπάρχουν πολλά περιστατικά. Ομως, δεν θα εμφανίσουν περαιτέρω αυξητική τάση», εκτιμά η ίδια, μιλώντας στα «ΝΕΑ».

Η εκρηκτική αύξηση των κρουσμάτων κορωνοϊού, η οποία αποτελεί συνέπεια της άνευ όρων επιστροφής στην «κανονικότητα», η χαλάρωση των ατομικών μέτρων προφύλαξης και πρόληψης, η αμέλεια του εμβολιασμού, ειδικά των ευπαθών ομάδων του πληθυσμού, αλλά και η ταυτόχρονη εξάπλωση άλλων νοσημάτων του αναπνευστικού μόνο ως έναν βαθμό εξηγούν τη δυστοπική πραγματικότητα που παρουσιάζουν τα ΤΕΠ στη διάρκεια των εφημεριών.

Βασική αιτία της υφιστάμενης κατάστασης είναι η κατάρρευση της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας, ξεκαθαρίζουν οι επαγγελματίες του κλάδου. «Επειδή αυτή είναι αποσαθρωμένη, είναι πολύ μεγάλος ο αριθμός εκείνων που έρχονται στα νοσοκομεία χωρίς καν να χρειάζεται να έρθουν. Θα μπορούσαν να είχαν κάνει μια επίσκεψη σε ένα κέντρο υγείας και να είχαν πάρει από εκεί τις αναγκαίες οδηγίες», υπογραμμίζει ο γενικός γραμματέας της ΟΕΝΓΕ Παναγιώτης Παπανικολάου. «Ενα 25%-30% των ασθενών που έρχεται στα νοσοκομεία θα μπορούσε να εξυπηρετηθεί από την Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας, όπως είναι τα κέντρα υγείας και οι οικογενειακοί γιατροί. Μόνη και βασική προϋπόθεση για κάτι τέτοιο είναι η ενίσχυσή της σε προσωπικό. Αυτό το ποσοστό θα συντελούσε στη μείωση των ωρών αναμονής», συμφωνεί η Ματίνα Παγώνη.

Αλλωστε, σύμφωνα με τη Μερόπη Μανταίου, πνευμονολόγο στο «Σωτηρία», το κατεξοχήν νοσοκομείο που εξυπηρετεί περιστατικά αναπνευστικών λοιμώξεων, η αδυναμία του προσωπικού γιατρού να ανταποκριθεί στον μεγάλο αριθμό ασθενών είναι ένας καταλυτικός παράγοντας που οδηγεί τους τελευταίους στα εφημερεύοντα δημόσια νοσοκομεία, «με αποτέλεσμα να έρχεται κανείς ακόμη και για έναν πονοκέφαλο, γιατί ελλείψει χρημάτων δεν έχει πού να πάει».

Μεγάλες ελλείψεις

Αυτή η αναγκαστική αθρόα προσέλευση ασθενών στα δημόσια νοσοκομεία έρχεται να συναντηθεί με την έλλειψη προσωπικού που καλείται να διαχειριστεί τα επείγοντα περιστατικά. Γι’ αυτό και έχουμε πολύωρες αναμονές που, κατά τον πρόεδρο της ΠΟΕΔΗΝ Μιχάλη Γιαννάκο, «μπορεί, σε ορισμένες περιπτώσεις, να ξεπερνούν τις οκτώ ώρες και να αγγίζουν ακόμη και τις δέκα».

Από την πλευρά της, η Ολγα Κοσμοπούλου, παθολόγος – λοιμωξιολόγος στο «Αγιος Παντελεήμων» και μέλος του ΔΣ της ΕΙΝΑΠ, κάνει λόγο για προσωπικό στα όρια της εξουθένωσης – κάτι που απέδειξε και το πρόσφατο περιστατικό της αναισθησιολόγου του Νοσοκομείου Παπανικολάου της Θεσσαλονίκης που ασθένησε σοβαρότατα έπειτα από μακρά περίοδο υπερεργασίας και εργασιακής πίεσης. «Εχουμε φτάσει σε ένα ιστορικό χαμηλό όσον αφορά τη στελέχωση σε ιατρικό και νοσηλευτικό προσωπικό. Υπάρχει πρωτοφανής περιφρόνηση των επικουρικών νοσηλευτών, πολλοί εκ των οποίων κλήθηκαν να προσφέρουν τις υπηρεσίες τους στη διάρκεια της πανδημίας και τώρα παραιτούνται, απογοητευμένοι από τις συνθήκες αλλά και από τη συνεχιζόμενη εργασιακή ανασφάλεια, αφού δεν μονιμοποιούνται παρά τις διαδοχικές υποσχέσεις», εξηγεί.

Πώς, λοιπόν, καλύπτονται τα τεράστια αυτά κενά και τα ελληνικά νοσοκομεία συνεχίζουν να λειτουργούν; Με «μπαλώματα», είναι η απάντηση που δίνουν οι εργαζόμενοι. Με αναγκαστικές εντολές για μετακίνηση νοσηλευτών από τα κέντρα υγείας αστικού τύπου προς τις ΜΕΘ, πρακτική που, σύμφωνα με τον Παναγιώτη Παπανικολάου, αποτελεί ημίμετρο και ταυτόχρονα κυβερνητική ομολογία. «Η μοναδική αιτία για την ασφυξία στα νοσοκομεία είναι η τραγική υποστελέχωσή τους». Ο Μιχάλης Γιαννάκος, τέλος, μετρά τις κενές θέσεις εργασίας σε 3.000, ενώ, κατά τη Μερόπη Μανταίου, κάθε χρόνο, με τις αποχωρήσεις από την υπηρεσία, τα νοσοκομεία χάνουν από 1.000 έως 1.500 άτομα. «Από αυτά δεν αντικαθίστανται ούτε τα μισά», καταλήγει.