Θέλεις… τρεις για να χορέψεις αυτό το ταγκό

Η ανώτατη εκπαίδευση στη χώρα μας είναι μακράν το πιο δύσκολο χαρτοφυλάκιο για να διοικήσει κανείς. Δεν υπακούει στους κοινούς νόμους της φύσης, της πολιτικής, ακόμη και του δικαίου. Κουβαλάει πάνω της μια βαριά κληρονομιά του άμεσου και απώτερου παρελθόντος, μιας χώρας που, για να θυμηθούμε μόνο δυο πράγματα, βγήκε από την υπανάπτυξη χάρη σ’ αυτήν τα μεταπολεμικά χρόνια και πήρε πίσω τη δημοκρατία της επίσης χάρη σ’ αυτήν (ή τουλάχιστον έτσι πιστεύουμε) τα μεταπολιτευτικά χρόνια. Με άλλα λόγια, για να παραφράσουμε τη γνωστή ρήση που χρησιμοποιείται στη γεωπολιτική, η ανώτατη παιδεία στη χώρα μας σηκώνει στους ώμους της περισσότερη ιστορία απ’ όση μπορεί να καταναλώσει.

Οι μεταρρυθμιστικές προσπάθειες που αναλήφθηκαν μεταπολιτευτικά για να φέρουν την ανώτατη εκπαίδευση στη νέα κάθε φορά εποχή, συνοδεύτηκαν πάντοτε από μικρούς ή μεγάλους σεισμούς, που ταρακούνησαν το πολιτικό σκηνικό. Ετσι, κάθε νέο εργοτάξιο που ανοίγει στον τομέα αυτόν, μετατρέπεται αμέσως σε πεδίο μάχης.

Επιπλέον, το περιβάλλον αυτό, το οποίο καλείται σήμερα να υποδεχθεί μια μείζονα αλλαγή, όπως την ίδρυση μη κρατικών πανεπιστημίων, τείνει να ριζοσπαστικοποιηθεί. Αν υπάρχει ένας τομέας που δεν θα έπρεπε να δώσει αφορμή για καταλήψεις στα ΑΕΙ της χώρας, είναι αυτός ακριβώς. Διότι πυροβολούμε τα πόδια μας και ρίχνουμε νερό στον μύλο της ιδιωτικής ανώτατης εκπαίδευσης. Κι όμως, και αυτό, όπως και το θέμα της Πανεπιστημιακής Αστυνομίας πέρυσι, ή το θέμα της αδειοδότησης του κυνηγιού του κολεοπτέρου αύριο ενδεχομένως, θα δώσει αφορμή για καταλήψεις σε πανελλαδικό επίπεδο.

Το πρόβληµα των καταλήψεων είναι πλέον ενδηµικό στην ελληνική ανώτατη εκπαίδευση και δεν µπορεί να λυθεί µε τη συνδροµή µόνης της Πολιτείας, είτε αυτό λέγεται κυβέρνηση και αντιπολίτευση είτε νοµοθετική και εκτελεστική εξουσία. Δεν φτάνει πλέον οποιαδήποτε συναίνεση που µπορεί να εξασφαλιστεί στον χώρο άσκησης της υψηλής πολιτικής, ούτε και οποιαδήποτε νοµοθέτηση που θα απέρρεε από μια τέτοια συναίνεση για να λύσει το πρόβλημα. Εδώ που φτάσαμε, θέλεις πλέον τρεις για να χορέψουν αυτό το ταγκό: Θέλεις την πανεπιστημιακή κοινότητα, που δεν είχε ποτέ κοινή στάση απέναντι στο φαινόμενο αυτό. Θέλεις και την κοινωνία, που πρέπει να αντιληφθεί πως δεν υπάρχουν μαγικές λύσεις σε ένα τέτοιο πρόβλημα και πως μπορεί να χρειαστεί να καταβάλει κόστος γι’ αυτό.

Σήμερα, δεν υπάρχουν αυτοί οι τρεις για να χορέψουν το ταγκό που θα δώσει τη λύση. Αρα, θα ζήσουμε με το πρόβλημα αυτό για απροσδιόριστο ακόμα χρόνο. Αλλωστε, μόλις 50 χρόνια συμπληρώσαμε πέρυσι από την εξέγερση του Πολυτεχνείου…

Ο Παναγιώτης Γκλαβίνης είναι κοσμήτορας της Νομικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης