Θόρυβος στα δεξιά

Είναι λογικό η διπλή διαφοροποίηση του πρώην πρωθυπουργού κ. Σαμαρά, τόσο στην προσέγγιση με την Τουρκία όσο και στη νομοθετική ρύθμιση για την ένταξη των μεταναστών στην αγορά εργασίας, να προκαλεί εντυπώσεις και να τροφοδοτεί συζητήσεις και υποθέσεις.

Με δεδομένη την κυβερνητική σταθερότητα, μικρή πρακτικά αξία για την τρέχουσα κατάσταση έχει αυτή η παρέμβαση. Ο χρόνος θα την απορροφήσει. Την ίδια ώρα έχει χρησιμότητα. Συμμαχεί άθελά της με την ανάγκη, γίνεται παράγοντας συνειδητοποίησης, συντελεστής κατανόησης των νέων δεδομένων που υπάρχουν στη χώρα, όπως αυτά διαμορφώθηκαν στην πορεία. Κάθε παρέμβαση αυτού του τύπου έχει μέσα της μια χρονική υστέρηση ως προς αυτό που έχει ήδη εγκατασταθεί.

Πρόκειται για τυπική συντηρητική αντίδραση, που με αναφορές σε αυτό που θα ονομάζαμε δεξιά πλευρά του πολιτικού συστήματος, αναζητεί να επισημάνει, να αναδείξει και να αποτρέψει. Ηδη στον κυβερνητικό χώρο έχει διαμορφωθεί μια νέα πραγματικότητα. Προσανατολισμός και μετακίνηση σε αυτό που ονομάζουμε Κέντρο, πρακτικές ρεαλισμού, διαχειριστική αντίληψη του παρόντος, παράκαμψη αξιών και σχετικών κριτηρίων, υποτίμηση των αναγκών στρατηγικού υπαρξιακού τύπου, πρόταξη των άμεσων απαιτήσεων για τη διαιώνιση της σημερινής αριθμητικής κυριαρχίας.

Στα δεξιά της πολιτικής αυτής προσαρμογής της ΝΔ, ένας κόσμος πάσχει να βρει λόγο πολιτικής ύπαρξης, ίσως και έκφρασης. Ενας κόσμος με διάχυτες, ασυγκρότητες, ανερμάτιστες και θολές αναφορές, σε σύγχυση και απόσταση από το παρόν, με αδυναμία κατανόησης των μεταβολών, με κατασκευασμένα σημεία αναφοράς. Με αυτόν τον κόσμο επιχειρεί να συνομιλήσει κάθε παρόμοια πρωτοβουλία και αντίδραση σε αυτό που ορμητικά έχει πια γίνει πραγματικότητα.

Ποιο είναι το υπόβαθρο αυτής της αντίδρασης; Μια ιδεολογικοπολιτική φαντασία. Συμβαίνει συχνά στην ιστορία. Το παρελθόν ως αναφορά. Το παρελθόν ως σταθερός τόπος. Το παρελθόν ως οδηγός. Μια Ελλάδα της προηγούμενης φάσης. Αναλλοίωτη πληθυσμιακά, αυτοπροστατευμένη από τον κόσμο, με την κοινωνική της δομή, ως αντίληψη και ως πράξη, όπως κληρονομήθηκε, με τις ιεραρχήσεις της ιερές και την παραδοσιακή της εκδοχή σεβαστή. Αν τα πράγματα ήταν απλά, θα αρκούσε ένας συντηρητικός ακτιβισμός για να ανακοπούν στην ιστορική διαδρομή οι μεταβολές που υπερβαίνουν μια κοινότητα ανθρώπων, έχουν παγκόσμιο χαρακτήρα και δεν τελούν υπό τον έλεγχο καμιάς τοπικής εξουσίας.

Μια νέα συνθήκη ανοίγεται μπροστά μας και σε πολλά επεισόδια θα εξελιχθεί. Η ρύθμιση για τους μετανάστες είναι μόνο ένα και μικρό. Πέρα από ενστάσεις, το ζητούμενο για τη σύγχρονη Ελλάδα είναι η συνολική πολιτική μεταρρυθμιστική ανασυγκρότησή της. Για να πορευθεί ανθεκτικά και ελεύθερα στον υπαρκτό κόσμο. Η συνειδητοποίηση έρχεται πάντα οδυνηρά. Η συντηρητική αντίληψη προτιμάει τα μέτωπα του παρελθόντος, το παρόν είναι το μόνο μέτωπο που αξίζει να «πέσεις».

Ο Λευτέρης Κουσούλης είναι πολιτικός επιστήμονας.