Ο Μπέος δεν είναι μόνο σύμπτωμα, αλλά και αποτέλεσμα

Η νίκη του Αχιλλέα Μπέου στον Βόλο είναι ένας θρίαμβος της αντιπολιτικής και του λαϊκισμού – με, αλλά και χωρίς ιδεολογία. Μπέος όντως απευθύνεται στα πιο ακραία ένστικτα του ακροατηρίου του – η αξιοποίηση της επιθυμίας του Στέφανου Κασσελάκη για δύο αγόρια, για παράδειγμα, του έδωσε την ευκαιρία να ξύσει ομοφοβικές προκαταλήψεις και να επιτεθεί σε ένα μοντέλο οικογένειας που για τους πιο συντηρητικούς πολίτες αποκλίνει από την παραδοσιακή, κοινωνική κανονικότητα. Σε εκδήλωση στο Εκθεσιακό Κέντρο Βόλου για την Ημέρα της Γυναίκας το 2019, ο δήμαρχος της πόλης ξεκίνησε λέγοντας πως «η γυναίκα είναι το πιο σημαντικό πράγμα» στη ζωή του, για να καταλήξει σε ένα σεξιστικό ανέκδοτο για «πουτάνες» συζύγους που τιμωρούνται από τον Θεό γιατί απατούν τους άντρες τους. Τον ίδιο χρόνο, στις συζητήσεις για τη δημιουργία hot spot στον Βόλο, δήλωσε πως πρόσφυγες και μετανάστες δεν πρόκειται να εγκατασταθούν στο στρατόπεδο Γεωργουλά: «Οσο είμαι εγώ δήμαρχος της πόλης κανείς δεν θα παίξει με την ποιότητα της ζωής και την ασφάλεια των πολιτών (…) τον κώλο τους να χτυπάνε κάτω. Μόνο αν φέρουν τανκ», είπε. Και λίγο παρακάτω υπογράμμισε πως στην ίδια ζυγαριά με τον μετανάστη «δεν θα βάλω τον Βολιώτη».

Ο Μπέος είναι συντηρητικός, όμως δεν αποζητά μόνο εκείνους που συμφωνούν με τις απόψεις του: το μυστικό της προσέγγισής του είναι ότι θέλει να δείχνει πως δεν κοιτάει τους ψηφοφόρους του αφ’ υψηλού – κι αυτή η επιλογή δεν έχει ιδεολογικό πρόσημο, πετυχαίνει σε όποιον την έχει εφαρμόσει. «Είμαι ένας από εσάς», έλεγε στις προεκλογικές του ομιλίες, με την αμεσότητα πολύ πιο έμπειρων και σοβαρών πολιτικών απ’ ό,τι είναι ο ίδιος. «Είμαι ένας άνθρωπος απλός, λαϊκός, που μιλάει τη γλώσσα της αλήθειας», απάντησε όταν ρωτήθηκε δημόσια για το ύφος του. Προσπαθεί να πείσει πως ο τραμπουκισμός και το ξύλο, το χαστούκι στον πλημμυροπαθή και ο ξυλοδαρμός του αντίπαλου δημοτικού συμβούλου είναι ένας αντισυμβατικός μεν, αλλά αποδοτικός τρόπος να δρα υπέρ των κατοίκων του Βόλου και όχι εναντίον τους – ρίχνει σφαλιάρες με τον ίδιο τρόπο που ουρλιάζει στους κατοίκους να φύγουν από τα σπίτια τους στις πλημμύρες. Ακόμα κι εκείνοι που τον θεωρούν μπράβο, σ’ αυτό το πλαίσιο, θα μπορούσαν να τον θεωρήσουν έναν μπράβο που εξυπηρετεί τα δικά τους συμφέροντα.

Λαϊκίστικες κραυγές

Φώτα, λαμπάκια και γιρλάντες στήνονται νωρίς νωρίς κάθε Χριστούγεννα, καινούργιες ζαρντινιέρες και φρέσκα λουλούδια στις πλατείες κοσμούν τη βιτρίνα του Βόλου: ο δήμαρχος πανταχού παρών πάνω στα απορριμματοφόρα για την επίβλεψη των εργασιών, με τις κάμερες να τον ακολουθούν κατά πόδα, στις πλατείες τα μεσάνυχτα με μια μάνικα στο χέρι. Ξέρει κανείς αν έγιναν τα αντιπλημμυρικά στην ώρα τους; Ξέρει γιατί ο Βόλος έμεινε έναν μήνα χωρίς πόσιμο νερό; Ξέρει τι συμβαίνει κάτω από τη βιτρίνα; Το αποτέλεσμα των εκλογών δείχνει ότι όσοι ξέρουν και όσοι ενδιαφέρονται είναι μειοψηφία. Στο «είμαι ένας από εσάς» και σε ένα περίβλημα αποδοτικότητας, ο Μπέος έστησε μια περσόνα δημάρχου που επιβραβεύτηκε δύο φορές από τους κατοίκους του Βόλου. Παράλληλα, όμως, έδωσε και ταξικά χαρακτηριστικά στην εικόνα του: λέει περήφανα πως δεν είναι επαγγελματίας πολιτικός, πως είναι ένας αυτοδημιούργητος «απόφοιτος δημοτικού» και πως στέκεται απέναντι σε ένα σύστημα εξουσίας «γιατρών και δικηγορών» (δηλαδή «αστικών» επαγγελμάτων) που κυβέρνησαν τη χώρα σε όλη τη Μεταπολίτευση και ευθύνονται για τη χρεοκοπία της. Το αφήγημά του δεν είναι μακριά από τις λαϊκίστικες κραυγές που είτε συμμερίστηκαν είτε ανέχτηκαν όλες οι πλευρές του πολιτικού φάσματος τα χρόνια της κρίσης, καθώς σχεδόν όλα τα κόμματα πέρασαν, σε διαφορετικό χρόνο, από την αντιμνημονιακή τους φάση. Η καριέρα του Μπέου στην Αυτοδιοίκηση, άλλωστε, δεν ξεκίνησε ούτε την προηγούμενη εβδομάδα ούτε το 2019 – η πρώτη φορά που κέρδισε τον δημαρχιακό θώκο ήταν το 2014. Ο Μπέος, άρα, δεν είναι μόνο σύμπτωμα, αλλά και αποτέλεσμα: ένας λαϊκιστής νέας κοπής, που έχει φτιαχτεί από γνώριμα υλικά.