Το διπλωματικό σχέδιο της Χαμάς

Δύο κρίσιμα ερωτήματα τίθενται στον απόηχο της ξαφνικής επίθεσης της Χαμάς στο Ισραήλ: τι επιδιώκει ο σχεδιασμός να επιτευχθεί με αυτήν και γιατί τώρα;

Αναμφίβολα, η στρατιωτική ηγεσία της Χαμάς γνωρίζει τις δυνατότητές της. Η κατάληψη και κατοχή εδάφους του Ισραήλ τις ξεπερνά κατά πολύ. Οπως, λοιπόν, καθίσταται σαφές από τις θανατηφόρες επιθέσεις και τις απαγωγές πολιτών του Ισραήλ, πρόκειται για μια επιχείρηση η οποία σχεδιάστηκε τόσο για να προκαλέσει τρόμο όσο και για να διασφαλίσει ένα όσο το δυνατόν ευρύτερο κοινό διεθνώς.

Το κλειδί για να ερμηνεύσουμε τον χρόνο που επελέγη αφορά την ευρύτερη εικόνα της περιοχής, ειδικά τη συνεχιζόμενη προσπάθεια εξομάλυνσης των σχέσεων μεταξύ Ισραήλ και Σαουδικής Αραβίας, που εξελίσσεται με διαμεσολάβηση των ΗΠΑ και δείχνει να εντείνεται το τελευταίο διάστημα.

Ενώ ΗΠΑ και Σ. Αραβία συμφωνούν εδώ και καιρό ότι κάθε πρόοδος προς αυτή την κατεύθυνση θα εξαρτιόταν από τις εξελίξεις που θα είχαν ως κατάληξη μια λύση δύο κρατών, τα σημαντικά εμπόδια ήταν δύο: η ακροδεξιά κυβέρνηση του Ισραήλ για την οποία πολλοί θεωρούσαν απίθανο να συμβιβαστεί και μια Χαμάς στη Γάζα που βρισκόταν εκτός του κάδρου των συνομιλιών και μπορούσε ανά πάσα στιγμή να τις υπονομεύσει.

Αυτό που προκαλεί εντύπωση είναι το γεγονός ότι νωρίτερα κατά η διάρκεια του έτους, η περίπλοκη και συχνά συγκρουσιακή σχέση μεταξύ Σ. Αραβίας και Χαμάς έδειξε να αναθερμαίνεται, με μια αντιπροσωπεία της δεύτερης να επισκέπτεται το Ριάντ για πρώτη φορά έπειτα από επτά χρόνια. Κι αυτό, στο φόντο της στροφής του Ριάντ προς την Κίνα και τη βελτίωση των σχέσεών του με τη Συρία του Μπασάρ αλ-Ασαντ, που έμοιαζαν να προσφέρουν ένα «παράθυρο» για τη Χαμάς.

Στην πραγματικότητα, λοιπόν, αν και η Χαμάς παρουσίασε την επίθεσή της ως μια απάντηση στις ισραηλινές επιδρομές γύρω από Τέμενος του Αλ-Ακσα στην Ιερουσαλήμ, επέλεξε να πυροδοτήσει αυτή τη σύγκρουση – στον συγκεκριμένο χρόνο και με αυτόν τον τρόπο – ως μέσο για να επιβάλει την παρουσία της στις ευρύτερες διπλωματικές διεργασίες.

Επίσης, παρά το ότι η επίκληση του Αλ-Ακσα είναι δημοφιλής και υπογραμμίζεται διαρκώς από τις αυξανόμενες εντάσεις γύρω από αυτό, η έκταση της επίθεσης που εξαπέλυσε η Χαμάς μοιάζει να σχεδιάστηκε έτσι ώστε να προκαλέσει μια πολύ μεγάλη εισβολή του Ισραήλ στη Γάζα, με τις απώλειες αμάχων που αναπόφευκτα θα συνεπάγεται. Η δε απεύθυνση του Ντεΐφ προς «την ισλαμική αντίσταση στον Λίβανο, το Ιράκ και τη Συρία» είχε εξίσου στόχο τις χώρες εκείνες οι οποίες διαθέτουν εξτρεμιστικά κινήματα υποστηριζόμενα από το Ιράν, όπως είναι η Χεζμπολάχ.

Σίγουρα, λοιπόν, αυτή η σύγκρουση θα ωφελήσει και άλλους, πέρα από τη Χαμάς.

Ο Πίτερ Μπόμοντ είναι κορυφαίος πολεμικός ανταποκριτής που έχει βρεθεί σε περιοχές συγκρούσεων από την Αφρική έως τα Βαλκάνια, και από τη Μέση Ανατολή ως την Ουκρανία. Εχει κερδίσει πολλά βραβεία και είναι συγγραφέας πολλών βιβλίων