Η εκστρατεία {LF}της ερήμου {LF}σαν πίνακας ζωγραφικής

«Πόλεμος δίχως μίσος». Ετσι είναι γνωστή η εκστρατεία στη Βόρεια Αφρική κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Αυτό είναι το σκηνικό που επέλεξε ο Βέλγος Ολιβερ Σπέλτενς για το νέο του κόμικ που έχει παιχνιδιάρικη και εκπαιδευτική δομή και ανάπτυξη.

Το «Afrikakorps» κινείται σε διπλή ανάγνωση. Αφενός, είναι μια λεπτομερής περιγραφή των αρχικών επιχειρήσεων του DAK (Deutsches Afrikakorps), του στρατού που διοικούσε ο Ρόμελ από το 1941 έως το 1942 και με τον οποίο κέρδισε το παρατσούκλι «Η αλεπού της ερήμου». Σε όλες τις 156 σελίδες του περιγράφονται οι μεγάλες επιχειρήσεις που έγιναν στην έρημο της Λιβύης: Battleaxe, Crusader και οι μάχες του Ελ Αλαμέιν. Μια ιστορία γεμάτη λεπτομέρειες που κυμαίνονται από την καθημερινότητα των γερμανών στρατιωτών, τα προβλήματά τους με τις προμήθειες, τις βλάβες λόγω της άμμου της ερήμου, τη δίψα τους, τους φόβους και τις ελπίδες τους μέχρι τις μεγάλες επιχειρήσεις και των δύο στρατών με εκατοντάδες τανκς. Οι Ιταλοί, οι Γερμανοί και οι Βρετανοί πολεμούν σε σενάρια όπου η γεωγραφία προσκαλούσε σε ευρείες στρατηγικές κινήσεις.

Αντιναζί αξιωματικός

Για να εξανθρωπίσει την ιστορία, ο Σπέλτενς δημιουργεί τη φιγούρα του Γιοάχιμ φον Ρίχτερ, ενός γερμανού υπολοχαγού αριστοκρατικής καταγωγής με αντιπάθεα για τους ναζί και που είναι το κοινό νήμα της όλης ιστορίας, αφού είναι άμεσα εμπλεκόμενος σε όλες τις μεγάλες μάχες της εκστρατείας των DAK. Η ιπποτική φιγούρα του με αμφιβολίες για το καθεστώς του Χίτλερ παρουσιάζει πάρα πολλές ομοιότητες με τον περίφημο Φον Στάουφενμπεργκ. Προφανώς και δεν είναι σύμπτωση.

Εκτός από τις εμπειρίες του στην έρημο, ο Σπέλτενς χρησιμοποιεί τις λίγες παρουσίες του Ρίχτερ στη Γερμανία για να δώσει μια ματιά στη γερμανική κοινωνία κατά τη διάρκεια του πολέμου: την πανταχού παρουσία του κράτους, τον φόβο της κριτικής, την εκπαίδευση των παιδιών στο μίσος και τις καχυποψίες μεταξύ των μεγαλύτερων.

Η γερμανική αριστοκρατία και τα μέλη του ναζιστικού κόμματος. Ολα αυτά με καλυμμένο και έξυπνο τρόπο. Η εμπειρία κατά την ανάγνωση του «Afrikakorps» είναι ότι είναι πριν από μια αληθινή ιστορία, ο συγγραφέας του έχει επιτελέσει ένα τεράστιο έργο τεκμηρίωσης.

Ημερομηνίες, ονόματα, πόλεις, οχήματα, στολές… όλα όσα εμφανίζονται στο κόμικ είναι προσεγμένα με λεπτομέρεια. Επιπλέον, για να δώσει ρυθμό στην ιστορία, είναι πασπαλισμένο με πραγματικά ανέκδοτα που εισάγει οργανικά στην ιστορία και που χρησιμεύουν για να εξηγήσουν στον αναγνώστη πώς ήταν αυτός ο αγώνας: παρέλαση τρεις φορές από τις ίδιες μονάδες που προσγειώθηκαν στην Τρίπολη για να παραπλανήσουν τους κατασκόπους, δημιουργώντας σύννεφα σκόνης με φορτηγά για να τα περάσουν ως τανκς, η λανθασμένη προσγείωση του αεροπλάνου του Ρόμελ σε συμμαχική μονάδα…

Υπάρχουν πολλές πτυχές που ο Σπέλτενς κατάφερε να αναδημιουργήσει όσο κανένας άλλος σε αυτή τη σύγκρουση: η ζέστη, η σκόνη της ερήμου και η απεραντοσύνη του τοπίου, παράγοντες που έγιναν εχθροί τόσο θανατηφόροι όσο τα αντίπαλα όπλα.

Εντυπωσιακό σχέδιο

Ο Ολιβερ Σπέλτενς τιμά τη βελγική του καταγωγή και παρουσιάζει ένα υπέροχο εικαστικό έργο, οι αναπαραστάσεις των οχημάτων του φαίνονται να είναι παρμένες από τα γνωστά βιβλία της Osprey Publishing που ειδικεύονται στη στρατιωτική ιστορία λόγω του βαθμού λεπτομέρειάς τους, καθώς ο ίδιος ο κομίστας ομολογεί ότι «το βάψιμο των αλυσίδων Panzer ήταν βασανιστήριο, καθώς υπάρχουν πολλές λεπτομέρειες που πρέπει να ληφθούν υπόψη».

Σήματα, εμβλήματα, αεροπλάνα, οχήματα… όλα είναι άψογα. Επιπλέον ο κομίστας έχει ένα ιδιαίτερο ταλέντο να δίνει ζωή στις μηχανές. Οι αντιπαραθέσεις τόσο των τανκς όσο και των αεροπλάνων είναι ένα παράδειγμα του τρόπου παρουσίασης των ακολουθιών δράσης. Χρησιμοποιεί πολύ απλές δομές που διευκολύνουν την ανάγνωση, ξέρει πότε να αφηγείται με σχέδιο μόνο και πότε να το κάνει μέσω κειμένου, διαχειριζόμενος αριστοτεχνικά τον ρυθμό της ιστορίας. Επίσης, δεν εγκαταλείπει τις splash σελίδες με υψηλή οπτική απήχηση που γίνονται αυθεντικοί πολεμικοί πίνακες. Μερικά από τα κάδρα του είναι εμπνευσμένα από εμβληματικές φωτογραφίες της σύγκρουσης.

Το «Afrikakorps» είναι ένα σπουδαίο έργο που έχει σημαντική εκπαιδευτική πτυχή χάρη στις εγκυκλοπαιδικές γνώσεις του συγγραφέα του για τον πόλεμο στη Βόρεια Αφρική. Δεν είναι βαρετό χάρη στην προσωπική ιστορία του πρωταγωνιστή του. Ο Φον Ρίχτερ εμπίπτει στους κλασικούς κανόνες των πολεμικών ταινιών: ιπποτικός, γενναίος, πιστός… και ο αναγνώστης μπλέκει γρήγορα με τον πρωταγωνιστή. Οπτικά είναι ένα κόσμημα, που σας προσκαλεί να αφιερώσετε αρκετά λεπτά σε κάθε σελίδα για να εκτιμήσετε όλες τις λεπτομέρειες.

{1BSYG}Olivier Speltens{1BSYG}{CR}{2BTIT}Αfrikakorps{2BTIT}{CR}{3BEKD}Εκδ. Norma Editorial.{CR}Σελ. 156{3BEKD}{CR}{4BTIM}Tιμή: 32 ευρ{4BTIM}ώ