Με το βλέμμα στην «Ελλάδα του 2030»

Με ψήφο εμπιστοσύνης προς την κυβέρνηση, έπειτα από τις ομιλίες των οκτώ πολιτικών αρχηγών με τελευταίο τον Κυριάκο Μητσοτάκη, ολοκληρώνεται το βράδυ του Σαββάτου η τριήμερη διαδικασία των προγραμματικών δηλώσεων στη Βουλή και «εγκαινιάζεται» ουσιαστικά η γαλάζια διακυβέρνηση. «Να γίνουμε αρχιτέκτονες του πεπρωμένου μας» ήταν η τελευταία φράση του Πρωθυπουργού στην εναρκτήρια ομιλία του με την οποία έδωσε, το απόγευμα της Πέμπτης, το οραματικό πλαίσιο – και τον κεντρώο προσανατολισμό – της δεύτερης τετραετίας υπό τον τίτλο «εκσυγχρονισμός» σε όλες τις εκφάνσεις της δημόσιας ζωής. Από εκεί αναμένεται να πιάσει τη σκυτάλη της νέας τοποθέτησής του με ορίζοντα εκ νέου την «Ελλάδα του 2030». Πρόθεσή του είναι μια σύντομη τοποθέτηση, εκ νέου με πολιτικά χαρακτηριστικά και χωρίς να «φυλάει» νέες εξαγγελίες. Μετρημένες αναμένονται, σύμφωνα με συνεργάτες του, οι απαντήσεις σε όσα έχει ακούσει από τους πολιτικούς αντιπάλους του. Σε πρώτη φάση το Μαξίμου θεώρησε εν πολλοίς αναμενόμενο το στίγμα που έδωσαν οι αρχηγοί, ενώ προσωπικά ο Μητσοτάκης έσπευσε σε κόκκινες γραμμές – έως και σε… καρφιά – προς όσους μπορεί να σκέφτονται τις εποχές της ακρότητας, δηλώνοντας βέβαιος ότι η δημοκρατική πολυφωνία δεν θα επιτρέψει κακοφωνία.

Κατά την προετοιμασία με τους επιτελείς του, ο Μητσοτάκης έθεσε διπλή στόχευση, έχοντας στο μυαλό του (και) το αλλαγμένο τοπίο στα μπροστινά έδρανα και στα «ορεινά» της οκτακομματικής Βουλής. Ηθελε, πρώτον, να αποτυπώσει ο ίδιος τη γενική φιλοσοφία της κυβέρνησης και το πολιτικό στίγμα του και δεύτερον οι υπουργοί να εξειδικεύσουν «τεχνοκρατικά» τις πολιτικές, αφήνοντας στην άκρη την αντιπαράθεση. «Οι πολιτικές απόψεις δοκιμάζονται πια στις πολιτικές συμπεριφορές, όχι στις εξαγγελίες» είπε στην πρώτη ομιλία του στη Βουλή μετά την εκλογική νίκη. Η φράση – κλειδί όμως ήταν άλλη, αποκαλύπτοντας το σκεπτικό με το οποίο εισέρχεται το Μαξίμου στη νέα εποχή. «Προοδευτική δύναμη», είπε συγκεκριμένα, είναι αυτή η οποία είναι «χρήσιμη» για τους πολίτες. Ηδη έχει ζητήσει από υπουργούς, αναπληρωτές και υφυπουργούς να είναι πιο πρακτικοί και να στοχεύουν σε χειροπιαστό αποτέλεσμα. Εξού και με κάθε ευκαιρία επαναλαμβάνει ότι ο ίδιος δεν κινείται με ετικέτες του παρελθόντος αλλά με οδηγό πιο σύνθετα δίπολα. Το «πρόοδος – οπισθοδρόμηση», για παράδειγμα, μαρτυρά τη διαρκή διεκδίκηση ευρύτερων συνθέσεων από τη Δεξιά έως τις παρυφές της Αριστεράς από τη «νέα ΝΔ» υπό τη δική του ηγεσία.

Μεγάλες αλλαγές. Ενα ακόμη στοιχείο που αναδεικνύεται από τις προγραμματικές είναι η πρωθυπουργική πεποίθηση ότι οι μεγάλες αλλαγές, εκείνες που προοιωνίζονται πολιτικές εντάσεις, προωθούνται με το «καλημέρα» της διακυβέρνησης. Με νωπή τη λαϊκή εντολή, ο Μητσοτάκης δεν επεφύλασσε μεγάλη έκπληξη στο οικονομικό πεδίο αλλά στο θεσμικό, ανοίγοντας την κουβέντα για τα μη κρατικά πανεπιστήμια και προδιαγράφοντας πιέσεις προς τον ΣΥΡΙΖΑ και πιεστικά ανοίγματα προς το ΠΑΣΟΚ. Η αναφορά του στο άρθρο 28 του Συντάγματος και σε διακρατικές συμφωνίες για αναγνώριση ξένων πανεπιστημίων – πέραν της δεδομένης γαλάζιας προσήλωσης σε μια μεγάλη μεταρρύθμιση του άρθρου 16 με ορίζοντα όμως το 2028 – ήταν εκείνη που στην πραγματικότητα ανέδειξε το πρώτο συγκρουσιακό μέτωπο της τετραετίας. Ενόσω η κάθε πλευρά αποκωδικοποιεί θέσεις και πρόσωπα, ο Μητσοτάκης επιστρέφει στις διεθνείς υποχρεώσεις: στη σύνοδο του ΝΑΤΟ στο Βίλνιους (Τρίτη – Τετάρτη) και στο ραντεβού με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, μετά την επίσκεψή του στη Ρίγα το βράδυ της Δευτέρας. Στο εσωτερικό πεδίο θα συνεχίσει τις συσκέψεις εργασίας με υπουργεία που έχουν μεγαλύτερο κοινωνικό αποτύπωμα, ενώ προτεραιότητα των επόμενων τεσσάρων εβδομάδων είναι η ψήφιση νομοθετημάτων με πρώτο το οικονομικό πολυνομοσχέδιο που βγαίνει άμεσα σε διαβούλευση.