Τεχνητή νοημοσύνη και παραισθήσεις

Μέσα στις πολλές συζητήσεις γύρω από την ταχεία ανάπτυξη της λεγόμενης τεχνητής νοημοσύνης (ΑΙ), υπάρχει μια σχετικά ασαφής αψιμαχία που επικεντρώνεται στην επιλογή της λέξης «παραισθήσεις».

Αυτός είναι ο όρος με τον οποίο έχουν καταλήξει οι αρχιτέκτονες της τεχνητής νοημοσύνης για να χαρακτηρίσουν τις απαντήσεις που παρέχονται από chatbot που είναι εξ ολοκλήρου λανθασμένες, είπε πρόσφατα σε συνέντευξη που παραχώρησε ο Sundar Pichai, διευθύνων σύμβουλος της Google και της Alphabet.

Πράγματι, στον κόσμο της τεχνητής νοημοσύνης υπάρχουν στρεβλωμένες παραισθήσεις – αλλά δεν τις έχουν τα ρομπότ. Τις έχουν οι διευθύνοντες σύμβουλοι εταιρειών τεχνολογίας μαζί με φάλαγγα θαυμαστών τους, οι οποίοι βρίσκονται στα χέρια των άγριων παραισθήσεων, τόσο ατομικά όσο και συλλογικά.

Η τεχνητή νοημοσύνη θα δώσει τέλος στη φτώχεια, μας λένε. Θα θεραπεύσει όλες τις ασθένειες. Θα λύσει την κλιματική αλλαγή. Θα κάνει τις δουλειές μας πιο ουσιαστικές και συναρπαστικές. Θα απελευθερώσει ευκαιρίες αναψυχής και περισυλλογής, βοηθώντας μας να ανακτήσουμε την ανθρωπιά που χάσαμε από την όψιμη καπιταλιστική μηχανοποίηση. Θα τελειώσει η μοναξιά. Θα κάνει τις κυβερνήσεις μας ορθολογικές και ανταποκρινόμενες. Αυτές, φοβάμαι, είναι οι πραγματικές παραισθήσεις τεχνητής νοημοσύνης και τις ακούμε όλοι από τότε που κυκλοφόρησε το Chat GPT στα τέλη του περασμένου έτους.

Μπορούμε να εποπτεύσουμε την τρέχουσα μορφή βαμπιρικών chatbot εκτός ύπαρξης – και να αρχίσουμε να χτίζουμε τον κόσμο στον οποίο οι πιο συναρπαστικές υποσχέσεις της τεχνητής νοημοσύνης θα ήταν περισσότερες από τις παραισθήσεις της Silicon Valley. Γιατί εκπαιδεύσαμε τις μηχανές. Ολοι μας. Αλλά δεν δώσαμε ποτέ τη συγκατάθεσή μας. Τρέφονταν με τη συλλογική εφευρετικότητα, την έμπνευση και τις αποκαλύψεις της ανθρωπότητας. Ο στόχος τους δεν ήταν ποτέ να λύσουν την κλιματική αλλαγή ή να κάνουν τις κυβερνήσεις μας πιο υπεύθυνες ή την καθημερινότητά μας πιο χαλαρή. Ηταν πάντα το κέρδος από τη μαζική εξαθλίωση, η οποία, στον καπιταλισμό, είναι η κραυγαλέα και λογική συνέπεια της αντικατάστασης των ανθρώπινων λειτουργιών με bots.

Είναι όλα αυτά υπερβολικά δραματικά; Μια αποπνικτική και αντανακλαστική αντίσταση στη συναρπαστική καινοτομία; Γιατί να περιμένουμε το χειρότερο; Ο (επικεφαλής της OpenAI) Σαμ Αλτμαν μας καθησυχάζει: «Κανείς δεν θέλει να καταστρέψει τον κόσμο». Ισως όχι. Ομως, όπως μας δείχνουν καθημερινά οι διαρκώς επιδεινούμενες κρίσεις του κλίματος και της εξαφάνισης, πολλοί ισχυροί άνθρωποι και θεσμοί φαίνεται να μην έχουν πρόβλημα γνωρίζοντας ότι συμβάλλουν στην καταστροφή της σταθερότητας της ζωής στον κόσμο, όσο μπορούν να έχουν ρεκόρ κερδών και πιστεύουν ότι θα προστατεύσουν αυτούς και τις οικογένειές τους από τις χειρότερες επιπτώσεις. Ο Αλτμαν, όπως πολλοί της Silicon Valley, προετοιμάζεται ο ίδιος: το 2016, καυχιόταν: «Εχω όπλα, χρυσό, ιωδιούχο κάλιο, αντιβιοτικά, μπαταρίες, νερό, μάσκες αερίων από την ισραηλινή αμυντική δύναμη και ένα μεγάλο κομμάτι γης στο Big Sur μπορώ να πάω». Είμαι βέβαιος ότι αυτά τα γεγονότα λένε πολλά περισσότερα για το τι πιστεύει πραγματικά ο Αλτμαν για το μέλλον που βοηθά να απελευθερωθεί, από όποιες ανθισμένες παραισθήσεις επιλέγει να μοιραστεί σε συνεντεύξεις Τύπου.

Η Ναόμι Κλάιν είναι αρθρογράφος του «Guardian»