«Καταλαβαίνω {LF}ότι έκανα {LF}τα πάντα σωστά»

Δικαστήριο της Μόσχας επέβαλε χθες ποινή κάθειρξης 25 ετών στον επικριτή του Κρεμλίνου Βλαντίμιρ Καρά-Μούρζα, λαμβάνοντας την αυστηρότερη τέτοια ποινή από την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία. Ο 41χρονος πολιτικός της αντιπολίτευσης που είναι κάτοχος ρωσικού και βρετανικού διαβατηρίου κρίθηκε ένοχος για προδοσία και άλλα αδικήματα που αρνείται ότι διέπραξε.

Ο Καρά-Μούρζα, ιστορικός και δημοσιογράφος, ασκούσε επί χρόνια κριτική  στον πρόεδρο της Ρωσίας Βλαντίμιρ Πούτιν καθώς και πιέσεις στις δυτικές κυβερνήσεις να επιβάλουν κυρώσεις στη Ρωσία και σε μεμονωμένους Ρώσους κατηγορώντας τους για παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Εκτός από προδοσία ο εισαγγελέας τον κατηγόρησε και για δυσφήμηση του ρωσικού στρατού, αφού διέδωσε «εν γνώσει του ψευδείς πληροφορίες» για την εισβολή στην Ουκρανία που η Μόσχα αποκαλεί «ειδική στρατιωτική επιχείρηση».

Σε συνέντευξή του στο CNN που μεταδόθηκε λίγες ώρες πριν από σύλληψή του, ο Καρά-Μούρζα ισχυρίστηκε ότι η Ρωσία διοικείται από ένα «καθεστώς δολοφόνων». Σε ομιλίες του στις Ηνωμένες Πολιτείες και την Ευρώπη κατηγόρησε επίσης τη Ρωσία ότι βομβαρδίζει αμάχους στην Ουκρανία, κατηγορία που η Μόσχα έχει απορρίψει.

«Η Ρωσία
θα είναι ελεύθερη»

Αφού άκουσε ότι αποφασίστηκε να περάσει τα επόμενα 25 χρόνια σε σωφρονιστικό κατάστημα υψίστης ασφαλείας, ο Καρά-Μούρζα, ο οποίος παρακολούθησε ήρεμος τη διαδικασία μέσα σε ένα γυάλινο κλουβί στην αίθουσα του δικαστηρίου, είπε: «Η Ρωσία θα είναι ελεύθερη», γνωστό σύνθημα της αντιπολίτευσης. Επίσης χαμογέλασε και -σύμφωνα με μία από τις δικηγόρους του, τη Μαρία Ισμοντ – ανέφερε ότι θεωρεί τη σκληρή ποινή ως αναγνώριση του αποτελεσματικού έργου του ως πολιτικού της αντιπολίτευσης. «Οταν άκουσε ότι του επιβλήθηκαν 25 χρόνια, είπε: “Η αυτοεκτίμησή μου ανέβηκε, καταλαβαίνω ότι έκανα τα πάντα σωστά. Είναι η υψηλότερη αξιολόγηση που θα μπορούσα να πάρω για όσα έκανα, για αυτό που πίστευα ως πολίτης και πατριώτης”» περιέγραψε η δικηγόρος του.

Στην απολογία του ο Καρά-Μούρζα, πατέρας τριών παιδιών, συνέκρινε τη δίκη του, η οποία διεξήχθη κεκλεισμένων των θυρών, με τις δίκες του Γιόζεφ Στάλιν τη δεκαετία του 1930. Αρνήθηκε να ζητήσει από το δικαστήριο να τον αθωώσει, λέγοντας ότι ήταν περήφανος για όσα είπε και έκανε. Η Ισμόντ δήλωσε πως οι συνήγοροί του θα ασκήσουν έφεση, καθώς μεταξύ άλλων σημειώθηκαν και νομικές παραβάσεις στη διαδικασία.

Δύο απόπειρες δηλητηρίασης

Ο Καρά-Μούρζα σπούδασε στην Αγγλία στο Πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ. Ηταν στενός συνεργάτης του Μπόρις Νεμτσόφ, ηγετικού στελέχους της αντιπολίτευσης που δολοφονήθηκε κοντά στο Κρεμλίνο το 2015, και συνέχισε να μιλάει κατά του προέδρου Βλαντίμιρ Πούτιν. Δύο φορές, το 2015 και το 2017, αρρώστησε ξαφνικά από δηλητηριάσεις, καταγγέλλοντας για αυτές τις ρωσικές υπηρεσίες ασφαλείας. Και τις δύο φορές έπεσε σε κώμα πριν τελικά αναρρώσει. Οι δικηγόροι του λένε ότι, ως αποτέλεσμα, πάσχει από μια σοβαρή νευρική διαταραχή που ονομάζεται πολυνευροπάθεια. Ο Καρά-Μούρζα είναι ένας από τους λίγους πολιτικούς της αντιπολίτευσης που παρέμειναν ενεργοί στη Ρωσία μετά την εισβολή της στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο του 2022 και καταδίκασαν δημόσια τον πόλεμο, αψηφώντας τους νέους νόμους περί λογοκρισίας.

Στο Λονδίνο, η βρετανική κυβέρνηση κάλεσε τον ρώσο πρεσβευτή προκειμένου να διαμαρτυρηθεί για την καταδίκη την οποία χαρακτήρισε «πολιτικά υποκινούμενη». Εξω από το δικαστήριο στη Μόσχα, η βρετανίδα πρέσβειρα Ντέμπορα Μπρονέρτ δήλωσε στους δημοσιογράφους ότι ο Καρά-Μούρζα τιμωρήθηκε επειδή μίλησε γενναία κατά του πολέμου της Ρωσίας στην Ουκρανία και απαίτησε να αφεθεί αμέσως ελεύθερος. Δίπλα της, η πρέσβειρα των ΗΠΑ, Λιν Τρέισι, δήλωσε ότι η καταδίκη του Καρά-Μούρζα ήταν μια προσπάθεια να φιμωθεί η διαφωνία. «Η ποινικοποίηση της κριτικής της κυβερνητικής δράσης είναι ένδειξη αδυναμίας, όχι δύναμης» τόνισε.

Λίγο μετά την αποστολή δεκάδων χιλιάδων στρατευμάτων στην Ουκρανία τον περασμένο Φεβρουάριο, η Ρωσία εισήγαγε σαρωτικούς νόμους λογοκρισίας εν καιρώ πολέμου, οι οποίοι χρησιμοποιήθηκαν για να φιμώσουν τις αντίθετες φωνές. Η «δυσφήμηση» του στρατού μπορεί επί του παρόντος να τιμωρηθεί με φυλάκιση έως και πέντε ετών, ενώ η διάδοση σκόπιμα ψευδών πληροφοριών για την κατάσταση στην Ουκρανία μπορεί να επισύρει ποινή φυλάκισης 15 ετών.