Παράλληλοι μονόλογοι σε κλίμα (προεκλογικής) σύγκρουσης

Ηταν η πρώτη δημόσια τοποθέτηση του Κώστα Καραμανλή για το τραγικό δυστύχημα των Τεμπών και όσα έγιναν ή δεν έγιναν επί υπουργίας του. «Παραιτήθηκα γιατί στον τομέα της πολιτικής μου εποπτείας συνέβη μια ανείπωτη τραγωδία» είπε στην Επιτροπή Θεσμών και Διαφάνειας της Βουλής παρουσία των προκατόχων του Χρήστου Σπίρτζη και Μιχάλη Χρυσοχοΐδη, καθώς και του αντικαταστάτη του Γιώργου Γεραπετρίτη, δηλώνοντας ότι ανέλαβε την πολιτική ευθύνη και προτρέποντας τα κόμματα να αφήσουν εκτός «μικροκομματικών σκοπιμοτήτων» το θέμα αυτό.

Στη μαραθώνια συνεδρίαση που διήρκεσε πάνω από οκτώ ώρες κατατέθηκαν διαφορετικές εκδοχές όσον αφορά την επίμαχη σύμβαση 717 αλλά και άλλα ζητήματα – όπως το αν λειτουργούσε το κέντρο τηλεδιοίκησης της Λάρισας ή όχι το μοιραίο εκείνο βράδυ. Ηταν τέτοιο το contrast των τοποθετήσεων του Καραμανλή και του προκατόχου του επί ΣΥΡΙΖΑ Σπίρτζη που έμοιαζαν με παράλληλους μονολόγους, καταδεικνύοντας ότι όσο απομακρυνόμαστε από τα Τέμπη τόσο θα εντείνεται η πολιτική σύγκρουση γύρω από τις αιτίες και τις ευθύνες που οδήγησαν στην τραγωδία. Αν και ο παραιτηθείς υπουργός Μεταφορών και Υποδομών δήλωσε ότι δεν θα μπει σε καμία διαδικασία πολιτικής αντιπαράθεσης, ωστόσο δεν έλειψαν οι εντάσεις με βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ να επιτίθενται σφοδρά στον Καραμανλή: ο Γιώργος Κατρούγκαλος τον εμφάνισε ως «κύριο υπεύθυνο για την τραγωδία, όχι μόνο για την αντικειμενική ευθύνη του αλλά για πράξεις και παραλείψεις» καταλογίζοντάς του ότι θεωρεί πως δεν έχει διαπράξει κανένα σφάλμα.

«Πείτε ξεκάθαρα: ήμουν ανεύθυνος, γι’ αυτό θέλω να είμαι ξανά υποψήφιος στα ψηφοδέλτια της Νέας Δημοκρατίας» του είπε προκαλώντας τον, με τον Καραμανλή να αποφεύγει να μπει σε αυτή την κόντρα προτρέποντας την αντιπολίτευση αντί να κουνάει το δάχτυλο να περιμένει τι θα πει η Δικαιοσύνη. «Μπορεί να υπάρχουν και διοικητικές ευθύνες, μπορεί να υπάρξουν και διαχειριστικές ευθύνες, δεν θα το κρίνουμε εμείς εδώ σε αυτή την αίθουσα, θα το κρίνει η Δικαιοσύνη και εδώ είμαστε» είπε χαρακτηριστικά προτρέποντας «να δούμε όλα τα γεγονότα, χωρίς φόβο και πάθος» δηλώνοντας πως σε ό,τι τον αφορά «εγώ θα είμαι πάντα παρών στον δημόσιο διάλογο». Ο τέως υπουργός αμφισβήτησε πλήρως τα στοιχεία που παρέθεσε ο Σπίρτζης σύμφωνα με τα οποία το ποσοστό υλοποίησης της σύμβασης 717 έφτασε επί ΣΥΡΙΖΑ στο 72%.

Οπως είπε ο Καραμανλής «παραλάβαμε το έργο βαλτωμένο και το προχωρήσαμε από το 18% στο 70%» εξηγώντας ότι «από το 2017 ως το 2019 δεν έγινε απολύτως τίποτα» και ότι «οι μισοί σταθμοί που υποτίθεται ότι είχαν παραδοθεί δεν μπορούσαν να τεθούν σε λειτουργία».

Η τηλεδιοίκηση στη Λάρισα

Επιπλέον, ο τέως υπουργός επισήμανε ότι στον Σταθμό της Λάρισας υπήρχε το τοπικό σύστημα τηλεδιοίκησης από τον Νοέμβριο του 2022, με τον ΣΥΡΙΖΑ να το αμφισβητεί («Τηλεδιοίκηση στη Λάρισα δεν υπάρχει» τόνισε ο Νίκος Παππάς), ενώ ο Γεραπετρίτης διευκρίνισε ότι υπάρχει το τοπικό κέντρο τηλεδιοίκησης της Λάρισας (αυτό που δεν υπάρχει είναι ένα καθολικό κέντρο τηλεδιοίκησης, είπε). Ο Καραμανλής πάντως ήταν κατηγορηματικός ότι ο σταθμός της Λάρισας «διαθέτει τοπικό σύστημα τηλεδιοίκησης το οποίο χρησιμοποιήθηκε έως και τις 22.12 τη νύχτα της 28ης Φεβρουαρίου, δηλαδή έως μία ώρα και κάτι πριν από την ώρα του δυστυχήματος», ενώ διέψευσε ότι αν είχε ολοκληρωθεί το σύστημα σηματοδότησης ETCS, θα είχε αποτραπεί το δυστύχημα. Οπως είπε, από τη στιγμή που ο σταθμάρχης εγκατέλειψε την τηλεδιοίκηση και έδωσε εντολή παράκαμψης του κόκκινου σηματοδότη, όποιο σύστημα και αν υπήρχε δεν θα λειτουργούσε.

Η ραδιοκάλυψη GSMR

Επίσης, αμφισβήτησε και το επιχείρημα ότι αν υπήρχε ραδιοκάλυψη GSMR, θα μπορούσε να προληφθεί το κακό. Πρόκειται για το σύστημα μέσω του οποίου καταγράφηκαν οι διάφοροι διάλογοι που είδαν το φως της δημοσιότητας, ενώ απέρριψε και το επιχείρημα ότι έως το 2019 υπήρχε ένας Πύργος Ελέγχου που θα απέτρεπε το δυστύχημα, υπογραμμίζοντας ότι το άτυπο κέντρο τηλεφωνικής παρακολούθησης δρομολογίων της οδού Καρόλου λειτουργεί και σήμερα (χωρίς εκπροσώπους της Hellenic Train που είναι πλέον ιδιωτική εταιρεία). Αναληθές χαρακτήρισε εξάλλου και το επιχείρημα ότι μέχρι το 2023 υπήρχε και δεύτερος σταθμάρχης τις νύχτες στον Σταθμό της Λάρισας, αλλά καταργήθηκε.

Για τον Καραμανλή είναι ξεκάθαρο ότι οι δικλίδες ασφαλείας υπήρχαν αλλά παρακάμφθηκαν καθώς: ο σταθμάρχης είχε τη δυνατότητα και την υποχρέωση να χαράξει τη διαδρομή ηλεκτρονικά αλλά επέλεξε να το κάνει χειροκίνητα, έβαλε το τρένο να παραβιάσει τον κόκκινο σηματοδότη και το έβαλε σε αντίθετη πορεία, έπρεπε να ακολουθήσει τις προβλεπόμενες διαδικασίες συνομιλώντας με τους μηχανοδηγούς και να επιβεβαιώσει την εντολή που είχε δώσει, κάτι που δεν έκανε και έβλεπε για 12 λεπτά την πορεία του τρένου χωρίς να σταματήσει το μοιραίο, ενώ οι άλλοι δυο σταθμάρχες που έπρεπε να είναι εκεί μέχρι τις 11 είχαν φύγει νωρίτερα. Πάντως αρνήθηκε ότι ο μοιραίος σταθμάρχης ήταν «ρουσφέτι» επιμένοντας πως ο νόμος για την κινητικότητα δεν έχει όρια ηλικίας, κάτι που αμφισβήτησαν έντονα Κατρούγκαλος και Ραγκούσης φωνάζοντάς του ότι «λέει ψέματα», με τον ίδιο να τους απαντά ότι ηλικιακό όριο τέθηκε μόνο στις νέες προσλήψεις.