Υπονομεύοντας την ισορροπία

Σε αυτόν τον νέο χώρο στην Κυψέλη, το θέατρο ARK, η εκκίνηση έγινε με τον καλύτερο δυνατό τρόπο. Ξεκινώντας από τη σκηνή-ποταμός που χωρίζει το θέατρο στα δύο και προσφέρει εξ αρχής στο κοινό μια αμφιθεατρική και επιβλητική θέαση. Το σκηνικό, μια σιδερένια κατασκευή με κινούμενα εξαρτήματα, γίνεται ο τόπος για τη «μετ’ εμποδίων (ή ανασχετική) άνοδο του Αρτούρο Ούι», όπως είναι και ο πρωτότυπος τίτλος του έργου («Der aufhaltsame Aufstieg des Arturo Ui»).

Γραμμένο το 1941 από τον Μπέρτολτ Μπρεχτ (Bertolt Brecht, 1898-1956), το έργο, μια παραβολή ή καλύτερα μια μακάβρια φάρσα που ανήκει στο «επικό θέατρο» του Μπρεχτ, διαθέτει την κοσμοθεωρία του συγγραφέα για τον κόσμο και τους ανθρώπους.

Αποτρόπαιος και επικίνδυνος, ο Αρτούρο Ούι ζωντανεύει επί σκηνής φέροντας όλα εκείνα τα χαρακτηριστικά που παραπέμπουν ευθέως στις μεγάλες αρνητικές μορφές της παγκόσμιας ιστορίας. Εμπνευσμένος και δομημένος πάνω στον σαιξπηρικό «Ριχάρδο Γ΄», ο Αρτούρο Ούι παρουσιάζεται ως alter ego του Χίτλερ στον δρόμο προς την κατάκτηση-επιβολή της εξουσίας. Ο Μπρεχτ τοποθετεί τον δικό του ήρωα στο γκανγκστερικό περιβάλλον του Σικάγου, ενδύοντάς τον και με τα χαρακτηριστικά του Αλ Καπόνε.

Υπάρχει μια ξεκάθαρη και ολοκληρωμένη ματιά στον τρόπο που ο σκηνοθέτης Αρης Μπινιάρης έκανε την ανάγνωση του έργου. Στις πολλαπλές σκηνές του έργου χρησιμοποιεί κάθε θεατρικό μέσο σε μια υπερβολή που ενσωματώνεται στο σύνολο. Το έντονο μακιγιάζ και οι μάσκες, οι ήχοι και οι θόρυβοι, οι φωτισμοί που συμμετέχουν ενεργά στην ατμόσφαιρα, τα κοστούμια που εμπεριέχουν μια ενδιαφέρουσα σημειολογία, η κινησιολογία που έδωσε έναν εσωτερικό ρυθμό, όλοι και όλα ενώθηκαν με την ουσιαστική λειτουργία του θιάσου.

Καλοδουλεμένος σε κάθε του λεπτομέρεια, ενορχηστρωμένος με φυσική σχεδόν ακρίβεια, ο θίασος έρχεται να αγκαλιάσει όλα τα στάδια της εξέλιξης του έργου. Ερμηνείες ατομικές στη συλλογικότητά τους, ερμηνείες που υπηρετούν το όλον χωρίς να ισοπεδώνουν το εγώ.

Ο Μπινιάρης συνομίλησε με την ουσία του μπρεχτικού κειμένου, καταθέτοντας μια παράσταση όπου τόσο η απειλή του φασισμού όσο και η γελιοποίησή της πορεύτηκαν χέρι-χέρι. Με το τελικό αποτέλεσμα να έχει μια προσωπική σφραγίδα και μια αυτονομία.

Μεταμόρφωση
Ο Γιώργος Χρυσοστόμου πορεύτηκε μέσα από τον ήρωά του και χάρισε στο κοινό τη δυνατότητα να παρακολουθήσει εκεί μπροστά στα μάτια του τη μεταμόρφωσή του: Ο καμπούρης και θλιβερός Ούι, ένας Ριχάρδος σε αποσύνθεση, κατάφερε σιγά-σιγά να σηκωθεί, να ορθωθεί και να πατήσει πόδι. Πέρασε από τον Χίλτερ και τον Αλ Καπόνε, επιβλήθηκε, εξέφρασε όλο το φάσμα της φασιστικής του νοοτροπίας και κατέληξε με κατεβασμένα παντελόνια γονατιστός και ηττημένος.

«Η άνοδος του Αρτούρο Ούι» του Μπέρτολτ Μπρεχτ από τον Αρη Μπινιάρη καταφέρνει να συνδέσει το τώρα με το τότε, υπενθυμίζοντας ότι οι μηχανισμοί είναι πάντα ενεργοί, άρα και διαρκώς επικίνδυνοι. Υπηρετώντας τη θεατρική θεώρηση του Μπρεχτ, ισορροπεί ανάμεσα στα αντίθετα, χωρίς να τα προδίδει γιατί κάθε τι που παρουσιάζεται, όσο έντονα κι αν παρουσιάζεται, άλλο τόσο υπονομεύεται.