Σήμα για νέα αύξηση επιτοκίων τον Μάρτιο έστειλε χθες η ΕΚΤ

Σε νέα αύξηση των επιτοκίων κατά 50 μονάδες βάσης, όπως αναμενόταν από τις αγορές, προχώρησε χθες η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, με την πρόεδρο Κριστίν Λαγκάρντ να δίνει σήμα ότι οι αυξήσεις θα συνεχιστούν στην προσπάθεια να καταπολεμηθεί ο υψηλός πληθωρισμός. Πλέον αναμένεται αντίστοιχη αύξηση και τον Μάρτιο.

Παρά το γεγονός ότι η απόφαση ήταν αναμενόμενη, τα επιτόκια των κρατικών ομολόγων χωρών της ευρωζώνης παρουσίασαν νέα αύξηση, ενώ μικρή υποχώρηση κατέγραψε το ευρώ έναντι του δολαρίου. Το σπρεντ στα επιτόκια της Ελλάδος έναντι αυτών του γερμανικού ομολόγου αναφοράς (Bund) έφτασε το 4,12%, αυτό της Ιταλίας διαμορφώθηκε στο 3,98%, της Ισπανίας στο 3,10% και της Πορτογαλίας στο 2,97%. Το ευρώ έφτασε το 1,0941 έναντι του δολαρίου. Η ανοδική κίνηση των αποδόσεων αυξάνει το κόστος χρηματοδότησης του Δημοσίου, ενώ επηρεάζει ανοδικά τα επιτόκια για τα δάνεια σταθερού επιτοκίου προς νοικοκυριά και επιχειρήσεις. Παράλληλα, η άνοδος του βασικού επιτοκίου αυξάνει το κόστος για τα δάνεια κυμαινόμενου επιτοκίου και πιέζει τις τράπεζες για αυξήσεις στα επιτόκια καταθέσεων.

Μετά τη δεύτερη κατά σειρά αύξηση των επιτοκίων κατά 50 μονάδες βάσης, το επιτόκιο των πράξεων κύριας αναχρηματοδότησης καθώς και τα επιτόκια της διευκόλυνσης οριακής χρηματοδότησης και της διευκόλυνσης αποδοχής καταθέσεων θα αυξηθούν σε 3,00%, 3,25% και 2,50% αντίστοιχα, με ισχύ από τις 8 Φεβρουαρίου 2023.

Οπως αναφέρεται στη σχετική ανακοίνωση της ΕΚΤ, το διοικητικό συμβούλιο της κεντρικής τράπεζας «θα συνεχίσει την πορεία του προς τη σημαντική αύξηση των επιτοκίων με σταθερό ρυθμό και τη διατήρησή τους σε επίπεδα που είναι επαρκώς περιοριστικά προκειμένου να διασφαλιστεί η έγκαιρη επαναφορά του πληθωρισμού στον μεσοπρόθεσμο στόχο του 2%». Επίσης έδωσε ξεκάθαρο σήμα ότι λόγω των πιέσεων σε σχέση με τον υποκείμενο πληθωρισμό η ΕΚΤ «σκοπεύει να αυξήσει τα επιτόκια κατά 50 μονάδες βάσης ακόμα στην επόμενη συνεδρίαση για τη νομισματική πολιτική τον Μάρτιο και στη συνέχεια θα αξιολογήσει την πορεία που θα ακολουθήσει».

Η μάχη με τον πληθωρισμό

Η Λαγκάρντ ανέφερε ότι η μάχη με τον πληθωρισμό δεν έχει ακόμα τελειώσει παρά την αποκλιμάκωση των ανοδικών πιέσεων τους τελευταίους μήνες, σημειώνοντας ότι η ΕΚΤ θα παραμείνει στην πορεία που έχει χαράξει. Μετά την αύξηση και του Μαρτίου η τράπεζα θα εξετάσει ξανά όλα τα απαραίτητα στοιχεία, χωρίς να αποκλείεται τίποτε, ανέφερε.

Αναφορικά με το πρόγραμμα αγοράς στοιχείων ενεργητικού (APP), η ΕΚΤ ανακοίνωσε ότι σκοπεύει να συνεχίσει να επανεπενδύει πλήρως τα ποσά μέχρι το τέλος του Φεβρουαρίου 2023. Στη συνέχεια, το χαρτοφυλάκιο APP θα μειωθεί «με προβλέψιμο ρυθμό». Η μείωση θα διαμορφωθεί σε 15 δισ. ευρώ μηνιαίως κατά μέσο όρο μέχρι το τέλος του Ιουνίου 2023 και στη συνέχεια ο ρυθμός της θα καθορίζεται με την πάροδο του χρόνου.

Οσον αφορά το έκτακτο πρόγραμμα αγοράς στοιχείων ενεργητικού λόγω πανδημίας (PEPP), η ΕΚΤ σκοπεύει να επανεπενδύει τα ποσά κεφαλαίου από την εξόφληση τίτλων που αποκτήθηκαν στο πλαίσιο του προγράμματος κατά τη λήξη τους τουλάχιστον μέχρι το τέλος του 2024.

Τράπεζα Αγγλίας και Fed

Η Τράπεζα της Αγγλίας (BoE) αύξησε επίσης χθες τα επιτόκιά της για δέκατη συνεχή φορά, αν και εμφανίστηκε περισσότερο αισιόδοξη για την πορεία του πληθωρισμού τους επόμενους μήνες. Τα μέλη της BoE ψήφισαν υπέρ της αύξησης του βασικού επιτοκίου κατά 50 μονάδες βάσης, όπως περίμεναν οι αγορές, και πλέον αυτό διαμορφώνεται στο 4%. Οι εξελίξεις αυτές έρχονται μία ημέρα αφότου η Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ επιβράδυνε περαιτέρω τον ρυθμό των αυξήσεων στα επιτόκια του δολαρίου, πραγματοποιώντας αύξηση κατά 25 μονάδες βάσης – αν και προειδοποίησε ότι θα χρειαστούν νέες αυξήσεις στο μέλλον.