Προσδεθείτε…

Οταν ένα σοκ εξασθενεί, ένα άλλο έρχεται προς το μέρος μας. Αυτή είναι η ιστορία των τελευταίων τριών ετών. Για να καταλάβετε το ρευστό του πράγματος, αρκεί να δούμε όσα συμβαίνουν τις τελευταίες εβδομάδες στην Κίνα. Οσο διαρκούν τα περιοριστικά μέτρα στην Κίνα, άρχισαν να εμφανίζονται και πάλι συμπτώματα προβλημάτων στην εφοδιαστική αλυσίδα. Πάνω που πιστέψαμε ότι ξεμπερδέψαμε, άρχισαν να εμφανίζονται νέες ακραίες διακυμάνσεις τιμών.

Η τιμή δύο λεμονιών σε ένα κατάστημα στο Πεκίνο έφτασε τα 13 γουάν (1,86 δολάρια), τιμή σχεδόν διπλάσια από το κανονικό. Πολίτες έχουν γράψει σχόλια διαμαρτυρίας σε πλατφόρμες κοινωνικών μέσων, όπως το Weibo, για να παραπονεθούν για τον πληθωρισμό του λεμονιού. Μεγάλη ζήτηση υπάρχει και για φρούτα όπου η Ελλάδα είναι παγκόσμιος leader, όπως οι πωλήσεις κομπόστας ροδάκινου που κατέγραψαν αύξηση κατά 900%. Αντίστοιχη εκτίναξη κατέγραψαν οι μετοχές των εταιρειών που παράγουν παραδοσιακά κινεζικά φάρμακα. Μία που παράγει το βότανο Lianhua Qingwen κατέγραψε άνοδο στη μετοχή της κατά 184% στις αρχές του Δεκεμβρίου.

Οι τιμές των φαρμάκων και των φρούτων δεν είναι οι μόνες που πλήττονται από την αστάθεια, ούτε η υψηλή μεταβλητότητα εκτιμάται ότι θα λήξει στο τέλος της εβδομάδας. Θα συνεχιστεί μετά βεβαιότητας και το 2023.

Μια επενδυτική τράπεζα από τη Δανία, η Saxo Bank, που προέβλεψε το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος για το Brexit το 2015, την ύφεση στη Γερμανία και την εκτίναξη το 2017 της τιμής του Bitcoin, τώρα προβλέπει άλλα το ίδιο απίθανα, που σήμερα φαίνονται απίστευτο να συμβούν.

Εκτιμά ότι είναι πιθανό μέσα στο 2023 να υπάρξουν περιορισμοί στην παραγωγή κρέατος λόγω της μόλυνσης της ατμόσφαιρας. Να περιοριστεί, δηλαδή, με κεντρική απόφαση η κτηνοτροφία στην Ευρώπη.

Η πιο ακραία, αλλά το ίδιο πλέον πιθανή με άλλες ακραίες προβλέψεις που τελικά επιβεβαιώθηκαν, αφορά την αντιστροφή του Brexit με ένα νέο δημοψήφισμα, μετά τις οικονομικές αναταράξεις και τα άλυτα προβλήματα που έχουν χτυπήσει τη βρετανική οικονομία μετά την έξοδο από την Ευρωπαϊκή Ενωση.

Ακόμα πιο εντυπωσιακή είναι η πρόβλεψη για την τιμή του χρυσού, σύνηθες καταφύγιο σε περιόδους κρίσης. Η δανέζικη τράπεζα εκτιμά ότι θα αυξηθεί η τιμή του στα 3.000 δολάρια η ουγκιά, επίπεδα μεγαλύτερα κατά 67% των σημερινών. Πρόκειται για την πιο επικίνδυνη για την ευστάθεια της παγκόσμιας οικονομίας από τις προβλέψεις, καθώς προεξοφλεί ύφεση και μεγάλης κλίμακας αναταραχή, ικανή να στείλει τους επενδυτές στο πιο ασφαλές καταφύγιο διαχρονικά.

Μπροστά σε όλη αυτή τη μεταβλητότητα που έρχεται, υπάρχουν δύο λύσεις. Η μία είναι να συνεχίσουμε χωρίς καμία ανησυχία ό,τι κάναμε, στον δρόμο που είχαμε χαράξει. Μπορούμε να μιλάμε για μισθολογικές αυξήσεις, γιατί είναι δίκαιο ή πολιτικά αναγκαίο και να μην κάνουμε τίποτε για να προετοιμαστούμε. Η άλλη λύση είναι να ξαναδούμε τα πράγματα από την αρχή. Να σκεφτούμε ξανά μήπως πρέπει να υιοθετήσουμε μια πιο περιοριστική δημοσιονομική πολιτική, περιμένοντας πριν προγραμματίσουμε νέα έξοδα να καταλαγιάσει πρώτα ο πληθωρισμός. Να αναρωτηθούμε αν στο κλίμα που δημιουργείται είναι η κατάλληλη στιγμή για νέες μισθολογικές αυξήσεις – ακόμα και στον κατώτατο μισθό. Αν υπάρχει κίνδυνος να χάσουμε όσα κερδίσαμε την τελευταία δεκαετία στο μέτωπο της ανταγωνιστικότητας. Αν τέλος τέλος, οι επιχειρήσεις μας το αντέχουν. Γιατί αν δεν το αντέχουν τότε το πρόβλημα θα επιστρέψει με σφοδρότητα στους εργαζομένους…