Περί lobbying

Με όσα βλέπουμε να διαδραματίζονται με το Qatargate ερχόμαστε αντιμέτωποι και με τον τρόπο που αντιδρούν και σχολιάζουν το ζήτημα τα κόμματα και η κοινή γνώμη. Διαπιστώνουμε, για παράδειγμα, τη γνωστή συνήθειά μας, όταν προκύπτουν ζητήματα που σχετίζονται με οργανωμένα λόμπι και με μη κυβερνητικές οργανώσεις, να είμαστε ή του ύψους ή του βάθους. Διαπιστώνουμε επίσης ότι, παρότι η πλειονότητα ημών επιθυμεί να είμαστε εντός της ΕΕ, ο τρόπος που λειτουργεί αυτός ο τεράστιος και πολυδαίδαλος υπερεθνικός οργανισμός εξακολουθεί, σε μεγάλο βαθμό, να μας διαφεύγει.

Και, δυστυχώς, καταγράφουμε και εγχώριες αντιδράσεις που, στο όνομα ενός φτηνού κομματικού κέρδους, επιδιώκουν να «εθνικοποιούν» το ζήτημα, παρότι διεθνώς παρουσιάζεται ξεκάθαρα ως πλήγμα για την Ευρώπη. Ενώ, φυσικά, όλοι αντιλαμβάνονται ότι η σκανδαλώδης συμπεριφορά και τα αδικήματα που τους αποδίδονται διαπράχθηκαν από τις θέσεις τους στους ευρωπαϊκούς θεσμούς και με την εκμετάλλευση της πρόσβασης που τους πρόσφεραν και των παραθύρων στους κανόνες που όφειλαν να υπηρετούν.

Πρέπει, λοιπόν, αν θέλουμε να πούμε και κάτι χρήσιμο και πραγματικό, να μιλήσουμε λίγο σοβαρά για το lobbying. Το οποίο στην ΕΕ είναι θεσμοθετημένο και τα λόμπι είναι καταγεγραμμένα, ακολουθώντας το αμερικανικό μοντέλο. Το Qatargate δεν αφήνει καμιά αμφιβολία ότι η ΕΕ πρέπει να προχωρήσει στην αυστηροποίηση των θεσμοθετημένων κανόνων που το διέπουν. Ομως λόμπι υπάρχουν πολλά. Δεν είναι μια κακή λεξούλα που κάνει τζιζ, ούτε εγκληματική δραστηριότητα. Κάποια λειτουργούν με περισσότερη ή λιγότερη διαφάνεια, το καθένα μπορεί να εκπροσωπεί διαφορετικές ομάδες πολιτών, συμφέροντα, κράτη, έθνη, εταιρείες. Κι οι διεκδικήσεις τους αφορούν ένα σωρό ζητήματα, από τα πιο σημαντικά ως τα πιο ταπεινά. Από τα πιο λαϊκά θέματα (lobbying, ας πούμε, κάνουν και μεγάλα συνδικάτα) και ζητήματα ανθρωπίνων δικαιωμάτων ως τα πιο προβληματικά συμφέροντα των ελίτ.

Φυσικά υπάρχουν και λόμπι ελληνικών συμφερόντων και ο κάθε πολίτης μπορεί να αναζητήσει και να βρει ποια είναι αυτά. Η ύπαρξή τους είναι απαρατήρητη. Και αν δεν υπήρχαν έτσι, ανοιχτά, η ίδια δουλειά θα γινόταν πάντοτε στα σκοτεινά και θα ήταν ακόμη πιο απίθανο να εντοπιστούν αυτοί που καταφεύγουν σε αθέμιτες μεθόδους. Ας μη δαιμονοποιούμε, λοιπόν, τα λόμπι γενικώς κι αορίστως. Καλύτερα στο φως με κανόνες και με παραβάτες, παρά στην παραθεσμική αφάνεια.