Ο αδιαπραγμάτευτος χαρακτήρας {LF}της δημόσιας υγείας

Η δυσχερής συγκυρία της πανδημικής κρίσης του Covid-19 ανέδειξε τα χρόνια προβλήματα που αντιμετωπίζει το Εθνικό Σύστημα Υγείας στην Ελλάδα. Οι δημόσιες δομές, όπως τα νοσοκομεία και τα κέντρα υγείας, του εξασθενημένου σήμερα ΕΣΥ αντεπεξήλθαν, παρά την έλλειψη αναβάθμισης, στις απαιτήσεις της πανδημίας, σηκώνοντας όλο το βάρος της υγειονομικής κρίσης, ενώ αποτέλεσαν καταφύγια των αιτούντων άμεση υγειονομική περίθαλψη. Παρά τον υπαρκτό κίνδυνο της εσωτερικής αποδυνάμωσης του ΕΣΥ, η αναμενόμενη και αναγκαία ενίσχυσή του μέσω της καθιέρωσης της πλήρους απασχόλησης των ιατρών, της ανάλογης μισθολογικής αύξησης και των επιχορηγήσεων των δημόσιων νοσοκομείων για την αποδοτικότητα του ΕΣΥ, όχι μόνο δεν επήλθε, αλλά – τουναντίον – εισάγεται προς ψήφιση ένα καταλυτικό του δημόσιου χαρακτήρα της υγείας νομοσχέδιο, το οποίο δεν άργησε να δημιουργήσει οξύτατες αντιδράσεις στον ιατρικό κλάδο.

Το νέο νομοσχέδιο για την υγεία προβλέπει, μεταξύ άλλων, έναν κατ’ επίφασιν εκσυγχρονισμό του νομικού πλαισίου που διέπει το καθεστώς απασχόλησης των ιατρών του κλάδου ΕΣΥ, μέσω της δυνατότητας προκήρυξης θέσεων μερικής απασχόλησης, οι οποίες θα καλύπτονται από ιατρούς που θα έχουν τη δυνατότητα άσκησης ιδιωτικού επαγγέλματος. Οπως διαφαίνεται, η κατάργηση της πλήρους απασχόλησης των ιατρών του ΕΣΥ προσθέτει ένα επιπλέον αντικίνητρο στους νέους ιατρούς για να αποφύγουν το εργασιακό περιβάλλον των δημόσιων νοσοκομείων, ιδίως εάν συνεκτιμηθεί με τις προβληματικές, έως δυσλειτουργικές, εργασιακές συνθήκες εντός των οποίων διενεργείται και η αξιολόγησή τους. Τοιουτοτρόπως, παραβλέπεται η αποτελεσματική ενδυνάμωση του δημόσιου χαρακτήρα του δικαιώματος της υγείας, καθώς το υπουργείο Υγείας, αντί να στοχεύσει στην προώθηση ενός σχεδίου προκήρυξης του συνόλου των κενών οργανικών θέσεων στις δημόσιες δομές, με σκοπό τη διασφάλιση αξιοπρεπών εργασιακών συνθηκών για το ιατρικό προσωπικό και την ανάπτυξη σταθερής διεπιστημονικής συνεργασίας (και υπέρ των ασθενών), καθιερώνει το ειδικό προνόμιο της ιδιωτικής υγείας εντός των νοσοκομείων, δημιουργώντας περαιτέρω προβληματισμούς έως και για αθέμιτο ανταγωνισμό, μετατρέποντας, παράλληλα, το δικαίωμα στην υγεία σε προνόμιο συναλλαγής που διευρύνει την κοινωνική πόλωση.

Τα εχέγγυα για μια δωρεάν και προσβάσιμη σε όλα τα κοινωνικά στρώματα υγειονομική κάλυψη, μέσω της ίδρυσης και της ανάπτυξης του Εθνικού Συστήματος Υγείας, φέρουν αδιαμφισβήτητα τη σφραγίδα των κυβερνήσεων του ΠΑΣΟΚ. Η προστασία της αμιγούς δημόσιας φύσης του συνταγματικά κατοχυρωμένου δικαιώματος στην υγεία συνιστά έναν από τους βασικούς πυρήνες του κράτους πρόνοιας. Το ΠΑΣΟΚ-Κίνημα Αλλαγής διαθέτει ως γνώμονα πολιτικής δράσης την ανάπτυξη του κράτους πρόνοιας, αποσκοπώντας στην εξασφάλιση ίσων ευκαιριών στην υγειονομική περίθαλψη, εξαλείφοντας τις διακρίσεις και τον κοινωνικό αποκλεισμό. Το πλήρες προγραμματικό σχέδιο περιλαμβάνει την ανάπτυξη και χρηματοδότηση του τομέα υγείας μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης και των επενδύσεων για την ενίσχυση και συντήρηση των κτιριακών υποδομών, καθώς και τη δημιουργία νέων δομών όπου απαιτείται, τη διοικητική αναμόρφωση του ΕΣΥ, μέσω της στελέχωσης και της αξιοκρατικής επιλογής του διοικητικού προσωπικού (κατά τα ευρωπαϊκά πρότυπα), απομακρύνοντας τη λογική του πελατειακού συστήματος, την ανάπτυξη του ψηφιακού περιβάλλοντος για την υγεία και την επέκταση της ηλεκτρονικής συνταγογράφησης, τη λειτουργική ενίσχυση της πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας, όπως επίσης και των κέντρων χρόνιων παθήσεων, αλλά και ψυχικής υγείας. Η παροχή οικονομικών και εργασιακών κινήτρων στο ιατρικό και νοσηλευτικό προσωπικό συνιστά μία από τις βασικότερες προτάσεις και στόχους του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής, ώστε το ΕΣΥ του μέλλοντος να καταστεί αποτελεσματικό και προσβάσιμο τόσο για τους πολύτιμους εργαζομένους του, όσο και για τους ασθενείς.

Η Ελένη Χρυσουλάκη είναι αναπληρώτρια γραμματέας Τομέα Δικαιοσύνης ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής, δικηγόρος-μέλος ΕΕΔ