Νομισματική πολιτική και θυσία ανάπτυξης της Κίνας

Project Syndicate: Εχετε ασκήσει έντονη κριτική στην Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ για την καθυστερημένη απόκρισή της στον πληθωρισμό των ΗΠΑ, παρομοιάζοντας την αδράνειά της με τη δική σας εμπειρία στη Fed της εποχής του 1970, υπό τον τότε πρόεδρο Αρθουρ Μπερνς. Μπορούν οι ΗΠΑ να αποφύγουν την επανάληψη του παρατεταμένου στασιμοπληθωρισμού που σημάδεψε εκείνη τη δεκαετία;

Stephen S. Roach: Θεωρώ τον στασιμοπληθωρισμό ως μια παρατεταμένη περίοδο υψηλού πληθωρισμού, οικονομικής ανάπτυξης κάτω του δυναμικού και αυξανόμενης ανεργίας. Στον στασιμοπληθωρισμό στα τέλη της δεκαετίας του 1970, η Fed ήταν πράγματι ένας βασικός παράγοντας. Πεπεισμένος ότι οι ιδιόρρυθμες διαταραχές από την πλευρά της προσφοράς, όπως οι ενεργειακές και διατροφικές κρίσεις, δεν πρέπει να αντιμετωπιστούν με τη νομισματική πολιτική, ο Μπερνς έκανε λάθος όσον αφορά την υπερβολική προσαρμογή, επιτρέποντας στο πραγματικό επιτόκιο των ομοσπονδιακών κεφαλαίων να υποχωρήσει βαθιά σε αρνητικό έδαφος από τα τέλη του 1974 έως τις αρχές του 1978. Ο σημερινός πρόεδρος της Fed Τζερόμ Πάουελ φαίνεται αποφασισμένος να αποφύγει αυτό το λάθος. Αλλά αντιδρώντας σε κραδασμούς που σχετίζονται με την πανδημία και τον πόλεμο, η Powell Fed αρχικά υπέκυψε στη νοοτροπία της εποχής του Μπερνς και θεώρησε τον απότομα υψηλότερο πληθωρισμό ως παροδικό. Πρέπει να λάβουμε σοβαρά υπόψη την προειδοποίηση του Πάουελ ότι ο πόνος – δηλαδή η ύφεση – είναι αναπόφευκτος, καθώς η Fed προσπαθεί να θέσει τον πληθωρισμό υπό έλεγχο.

P.S.: Η Κίνα αντιμετωπίζει επίσης οικονομικά προβλήματα, πολλά από τα οποία έχετε συνδέσει με την πολιτική προσέγγιση του προέδρου Σι Τζινπίνγκ. Τι προμηνύει αυτό για την κινεζική οικονομική ανάπτυξη;

S.R.: Στη συμβατική μακροοικονομία, το μακροπρόθεσμο αναπτυξιακό δυναμικό μιας οικονομίας καθορίζεται από το άθροισμα της αύξησης του εργατικού δυναμικού και της παραγωγικότητας. Εάν ένας από αυτούς τους παράγοντες επιβραδύνει, ο άλλος πρέπει να επιταχυνθεί. Διαφορετικά, η μακροπρόθεσμη ανάπτυξη υποφέρει.

Η Κίνα αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα σε δύο μέτωπα. Μια μη βιώσιμη πολιτική οικογενειακού προγραμματισμού για ένα παιδί – που στη συνέχεια άλλαξε σε πολιτική δύο και τώρα τριών παιδιών – σημαίνει ότι ο πληθυσμός σε ηλικία εργασίας μειώνεται και η ομιλία του Σι στο 20ό Συνέδριο του Κόμματος πρότεινε ότι είναι πιθανό να υπάρχουν ήδη ισχυροί αντίθετοι άνεμοι.

Τα προβλήματα παραγωγικότητας της Κίνας δεν πηγάζουν μόνο από τη μη βιώσιμη πολιτική μηδενικού COVID-19 και τη συνεχιζόμενη απομόχλευση στον τομέα των ακινήτων. Αντικατοπτρίζουν επίσης μια συρροή πιο θεμελιωδών πιέσεων που προκύπτουν από τη στροφή προς μια οικονομία λιγότερο προσανατολισμένη στην αγορά και περισσότερο κατευθυνόμενη από το κράτος.

Επιπλέον, η πιο μυώδης εξωτερική πολιτική του Σι, με την προσήλωσή της στην εθνική ασφάλεια, έρχεται σε πλήρη αντίθεση με την προσέγγιση της εποχής του Ντενγκ Σιαοπίνγκ που οδήγησε στις μεταρρυθμίσεις.

Ο Στίβεν Ρόουτς είναι πρώην πρόεδρος της Morgan Stanley Asia και επικεφαλής οικονομολόγος της εταιρείας. Είναι μέλος του διδακτικού προσωπικού του Yale University.