Οι ευσεβείς πόθοι και οι επιζήμιες αυταπάτες

Είναι αναμφίβολα χρήσιμος ο υπεύθυνος διάλογος για τους πλέον πρόσφορους τρόπους εκτόνωσης του βαρύτατα φορτισμένου κλίματος στις ελληνοτουρκικές σχέσεις καθώς και για τη διασφάλιση του εθνικού μας χώρου από τυχόν τυχοδιωκτικές ενέργειες της διαρκώς απειλούσης με επιδρομή Τουρκίας.

Στο πλαίσιο όμως του διαλόγου αυτού, διατυπώνονται ενίοτε και απόψεις που θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν ως «περίεργες» και οι οποίες χρήζουν ιδιαίτερου σχολιασμού. Οι κυριότερες των εν λόγω απόψεων είναι οι ακόλουθες:

Οτι η Τουρκία θορυβεί για λόγους εντυπωσιασμού και σκοπιμότητας και προς τα έσω και προς τα έξω, αλλά δεν εννοεί ούτε προτίθεται να υλοποιήσει τις απειλές της. Αρα, η πολεμοχαρής στάση της δεν αποτελεί προοίμιο πιθανής επιθετικής ενέργειας.

Οτι η μνεία περί πιθανής επιθετικής τουρκικής κίνησης είναι αποδοκιμαστέα ενέργεια επειδή ερεθίζει την Τουρκία καθώς την παρουσιάζει ως φιλοπόλεμη χώρα και, επιπλέον, αποδυναμώνει το ήρεμο κλίμα που απαιτείται για την έναρξη διαλόγου εκτόνωσης της έντασης. Και αυτός ο ισχυρισμός είναι άτοπος, δεδομένου ότι είναι πασιφανής η τουρκική επιθετικότητα. Και, σε κάθε περίπτωση, το κακό κλίμα δεν τροφοδοτείται από τον δέκτη των απειλών, αλλά από τον απειλούντα.

Οτι καλόν είναι να αποφεύγονται εκ μέρους μας οι δημόσιες προτροπές για την ενίσχυση της στρατιωτικής μας ισχύος ώστε να επιβεβαιώνεται η καλή μας διάθεση. Δηλαδή, το κριτήριο πρέπει να είναι η διευκόλυνση του παρανομούντος θύτη.

Συνέχεια όμως και ακτινοβολούσα κορωνίδα της ανωτέρω αντίληψης είναι και η προσφάτως υποστηριχθείσα θέση ότι η επισήμανση του κινδύνου πολεμικής σύγκρουσης από τουρκική υπαιτιότητα είναι επιβλαβής και αποκρουστέα, δοθέντος ότι εμφανίζει την Αθήνα ως επιρρεπή προς τη στρατιωτική αναμέτρηση, ανησυχεί την ελληνική κοινή γνώμη και κυρίως διότι μπορεί να λειτουργήσει ως αυτοεκπληρούμενη προφητεία. Επίσης ότι πρέπει συνεχώς και αποκλειστικά να μιλούμε περί ειρήνης οτιδήποτε και αν συμβαίνει στις ελληνοτουρκικές σχέσεις. Ο ισχυρισμός αυτός είναι εσφαλμένος διότι η Τουρκία όχι μόνο οξύνει τη στάση της, αλλά αυξάνει και τις διεκδικήσεις της προς την πλευρά μας και τις συνοδεύει με σαφώς εχθρικές ενέργειες. Οι ανωτέρω ισχυρισμοί δικαιολογείται, κατά την εκτίμηση του γράφοντος, να χαρακτηριστούν ως ιδιαιτέρως «περίεργοι».

Πρώτον διότι αντιφάσκουν προς την κοινή λογική αφού ζητούν να μην καταγγέλλονται τα καθημερινά κραυγαλέα τεκμήρια εχθροπαθούς τουρκικής νοοτροπίας.

Δεύτερον, διότι αποτρέπουν την απαραίτητη ενημέρωση της ελληνικής κοινής γνώμης, η σύμπραξη της οποίας στην προσπάθεια απόκρουσης οποιασδήποτε στρατιωτικής επιχείρησης από την Τουρκία είναι απολύτως απαραίτητη. Και για λόγους ετοιμότητας, αλλά και για λόγους αποφυγής αιφνιδιασμού ή ταραχής εάν κάτι το δραματικό και απευκταίο επισυμβεί.

Τρίτον, γιατί δίνουν ένα μήνυμα ατολμίας και φοβικής αφέλειας. Μήνυμα και προς την Τουρκία, η οποία το εκλαμβάνει ως δείγμα αδυναμίας, αλλά και προς τη διεθνή κοινότητα, η οποία σε περίπτωση ένοπλης ρήξης ή προς αποτροπή αυτής θα ζητήσει ενέργειες υποχώρησης από τον διστακτικό άτολμο και όχι από τον θρασύ επιτεθέντα.

Κοινό χαρακτηριστικό όλων των ανωτέρω θέσεων είναι η αντίληψη ότι για τη διευθέτηση της κρίσης δυσανάλογο μέρος ευθύνης φέρει η Ελλάδα, η οποία οφείλει και να μεριμνά για τον καθησυχασμό της άλλης πλευράς. Επίσης, ότι η Ελλάδα οφείλει να προβαίνει σε αυστηρή αυτοκριτική με κατάλληλες «εξυπηρετήσεις» για την εξημέρωση του θηρίου. Επομένως, ότι πρέπει να ενεργεί περίπου όπως οι παλαιοχριστιανοί μάρτυρες βάσει της αρχής περί αποδοχής ραπισμάτων με εναλλακτική επιλογή την προσφυγή στις κατακόμβες. Αναντίρρητα η χώρα μας πρέπει να επιδιώκει την ειρήνη, αλλά με ενίσχυση της άμυνάς της και με καλώς μελετημένη στρατηγική. Ανευ αυτών δεν μπορεί να επέλθει νομοτελειακή επικράτηση του δικαίου. Και να μη λησμονούμε ότι η επισήμανση κινδύνων δεν αποτελεί λαϊκισμό. Και ότι είναι αξιοσέβαστο το δισκοπότηρο του διεθνούς δικαίου υπό τον όρο της αποτελεσματικής προστασίας του «ναού» της νομιμότητας.

Ο Δημήτρης Καραϊτίδης είναι πρέσβης ε.τ.