Στο τραπέζι της ΕΕ η κατάργηση του βέτο

Πολλή κουβέντα γίνεται και εσχάτως για το κατά πόσο πρέπει να συνεχίσει να ισχύει σε όλες τις περιπτώσεις ο κανόνας της ομοφωνίας στην ΕΕ, ειδικά σε θέματα εξωτερικής πολιτικής, ιδέα που προσφάτως έχουν στηρίξει, μεταξύ άλλων, ο Εμανουέλ Μακρόν, ο Ολαφ Σολτς και ο Μάριο Ντράγκι. Τώρα πια φαίνεται πως η συζήτηση μπαίνει στα σοβαρά στο τραπέζι των ευρωθεσμών και τέθηκε χθες στη σύνοδο των υπουργών Εξωτερικών της ΕΕ στις Βρυξέλλες, όπου καταγράφηκαν μερικές πρώτες απόψεις για το αν το δικαίωμα του βέτο πρέπει να καταργηθεί ή να περιοριστεί με τον ορισμό μιας ειδικής, αυξημένης, πλειοψηφίας. Επισημαίνω ότι πρόκειται για δικαίωμα που ισχύει για μερικές από τις σοβαρότερες αποφάσεις που λαμβάνει η ΕΕ, ανάμεσά τους και η επιβολή κυρώσεων. Κι αυτός είναι, προφανώς, ο λόγος που τίθεται πλέον ζήτημα αλλαγών καθώς, όπως επιβεβαιώθηκε κι από τη χθεσινή συζήτηση, πολλά κράτη – μέλη έχουν πλέον απαυδήσει με τα εμπόδια που βάζουν συγκεκριμένες χώρες κάθε φορά που προσπαθούν να συμφωνήσουν μια κοινή απάντηση προς τη Ρωσία. Μετά τη συνεδρίαση μάλιστα η γερμανίδα υφυπουργός για ευρωπαϊκά θέματα Αννα Λούχμαν «κάρφωσε» εμμέσως πλην σαφώς την Ουγγαρία, η οποία, την περασμένη εβδομάδα, εμπόδισε μόνη της την ΕΕ να ζητήσει τον ορισμό αρμόδιου επιτηρητή του ΟΗΕ για τις ρωσικές παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Ελληνικοί προβληματισμοί

Θυμίζω ότι την Ελλάδα έχει απασχολήσει έντονα αυτό το θέμα καθώς πολλοί θεωρούν ότι θα ήταν πλήγμα η κατάργησή του γιατί θεωρούν ότι προστατεύει τα συμφέροντα των μικρότερων κρατών – μελών της Ενωσης. Και το έχουμε χρησιμοποιήσει κι εμείς στο παρελθόν. Για την Ιστορία, να αναφέρω τα τρία πιο τρανταχτά παραδείγματα. Το πρώτο ήταν το βέτο του Ανδρέα Παπανδρέου στην ένταξη της Ισπανίας και της Πορτογαλίας στην ΕΟΚ με τον όρο να υιοθετηθούν τα Μεσογειακά Ολοκληρωμένα Προγράμματα (το πέτυχε). Το δεύτερο ήταν επί Κώστα Σημίτη που έθεσε την ένταξη της Κύπρου στην ΕΕ ως προϋπόθεση για να δώσει η Ελλάδα το πράσινο φως στην ένταξη των χωρών της Ανατολικής Ευρώπης και τη χορήγηση καθεστώτος «υποψήφιας χώρας» στην Τουρκία (το πέτυχε). Και, τέλος, τρίτο παράδειγμα ήταν τα βέτο που ασκούσε η Ελλάδα επί μία δεκαετία κάθε φορά που προτεινόταν να προχωρήσει η ενταξιακή διαδικασία της Βόρειας Μακεδονίας. Τώρα πια, βέβαια, αν κρίνω από τις συζητήσεις για κυρώσεις στην Τουρκία, η ανάγκη ομοφωνίας περισσότερο μας έχει δυσκολέψει.

Σοσιαλιστές
στη Νέα Υόρκη

Και ο Γιώργος Παπανδρέου βρίσκεται στη Νέα Υόρκη αυτές τις μέρες, από χθες έως την Παρασκευή, με αφορμή τη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ. Κι αυτό γιατί στο περιθώριό της συνεδριάζει αύριο υπό την προεδρία του η Σοσιαλιστική Διεθνής, όπως συμβαίνει κάθε χρόνο τέτοιες μέρες. Ο Παπανδρέου βέβαια διατηρεί πάντοτε, θυμίζω, τις πολλές διεθνείς επαφές του, οπότε προεξοφλώ ότι θα έχει διάφορες συναντήσεις και θα βρεθεί σε ενδιαφέροντα πηγαδάκια.

Συναπαντήματα

Τι ακούω; Συνάντηση… κορυφής έγινε προ ημερών στο κέντρο της Αθήνας. Μεταξύ του παραιτηθέντος γενικού γραμματέα του πρωθυπουργικού γραφείου και (μέχρι πρότινος πανταχού παρόντος) πρωθυπουργικού ανιψιού Γρηγόρη Δημητριάδη και του Πατέρα. Οχι της αδιαιρέτου και ομοουσίου Αγίας Τριάδος, μην παρεξηγηθώ. Του Νίκου Πατέρα, εννοώ. Δεν προκαλεί ιδιαίτερη εντύπωση, βεβαίως, το γεγονός, παρότι ο Δημητριάδης μετά τις τελευταίες περιπέτειές του – δεν χρειάζονται περαιτέρω διευκρινίσεις, νομίζω – αποφεύγει τα πολλά πολλά με τους πολλούς πολλούς. Λογικό, ωστόσο, το συναπάντημα γιατί οι δυο τους λέγεται ότι έχουν αρκετά κοινά σημεία. Οσοι ισχυρίζονται ότι ξέρουν, μιλούν κατ’ αρχάς για κοινούς καλούς φίλους, με κάπως – πώς να το πω – περίεργες αναφορές, μέρες που είναι. Αλλά και κοινές συνήθειες ή χόμπι, μου λένε. Οπότε μπορεί, ας πούμε, να ήθελαν να συζητήσουν εκ του σύνεγγυς αυτά που… ακούνε γενικώς, τριγύρω, στην αγορά. Ή μπορεί να είχαν πιάσει κουβέντα για το κοινό τους ενδιαφέρον, το σινεμά, αφού, όπως μαθαίνω, είναι και οι δύο του «παλιού και κλασικού». Του συνδυασμού Κόπολα και Πατσίνο, ας πούμε. Ως σινεφίλ, βέβαια, επισημαίνω ότι υπάρχουν και πιο επίκαιρα φιλμ προς ανάλυση. Οπως, ας πούμε, «Η συνομιλία» με τον Τζιν Χάκμαν. Τους τη συστήνω…

Δεν πετούν
στα Κατεχόμενα

Εκτός πραγματικότητας φαίνεται πως είναι τα τουρκικά δημοσιεύματα περί δήθεν απευθείας πτήσεων από τη Ρωσία προς τα Κατεχόμενα που θα «λανσάρονταν» στο νέο παράνομο αεροδρόμιο που θα εγκαινιάσουν από κοινού ο τουρκοκύπριος ηγέτης Ερσίν Τατάρ και ο Ερντογάν στις 15 Νοεμβρίου (διόλου τυχαία, ανήμερα την 39η επέτειο από την ανακήρυξη του ψευδοκράτους). Την «είδηση» δημοσίευσε η τουρκική «Μιλιέτ», κάνοντας λόγο για «μεγάλη διπλωματική νίκη» και φιλοξενώντας πανηγυρικές δηλώσεις Τατάρ περί «έναρξης» της αναγνώρισης του κατοχικού καθεστώτος από τη Ρωσία, παρά το γεγονός ότι η Μόσχα είχε δηλώσει ότι δεν αλλάζει στάση στο Κυπριακό. Η διάψευση ήρθε κατ’ αρχάς από κυπριακές διπλωματικές πηγές που επιβεβαίωσαν στον κυπριακό «Φιλελεύθερο» ότι υπήρξε διερεύνηση του θέματος διά της διπλωματικής οδού και δεν προκύπτει να ισχύει, ενώ λίγο μετά το διέψευσε και η Μόσχα με δηλώσεις της ρωσικής πρεσβείας στη Λευκωσία στο πρακτορείο Ria Novosti.