Οι 3+1 τάσεις των επενδύσεων σήμερα

Η έρευνα της ΕΥ Ελλάδος για την ελκυστικότητα της χώρας ως επενδυτικού προορισμού, που παρουσιάσαμε πρόσφατα, επιβεβαιώνει ότι, σε ένα εξαιρετικά αβέβαιο περιβάλλον, η ελκυστικότητα της Ελλάδας ως επενδυτικού προορισμού παραμένει ανθεκτική. Αξίζει, όμως, να δούμε και το ευρύτερο ευρωπαϊκό περιβάλλον, για να κατανοήσουμε τις ευρύτερες τάσεις που διαμορφώνουν σήμερα τις επενδυτικές αποφάσεις, καθώς αυτές θα επηρεάσουν μεσοπρόθεσμα και τη ροή των Αµεσων Ξένων Επενδύσεων προς τη χώρα μας και προσδιορίζουν την κατεύθυνση στην οποία πρέπει να κινηθούμε για να βελτιώσουμε περαιτέρω την ελκυστικότητα της χώρας.

Σύμφωνα με την πανευρωπαϊκή έρευνα της ΕΥ, τρεις είναι σήμερα οι παράγοντες που επηρεάζουν κυρίαρχα τις επιχειρήσεις κατά την επιλογή του προορισμού των επενδύσεών τους: Ο βαθμός υιοθέτησης της τεχνολογίας από τους καταναλωτές, τους πολίτες και τη δημόσια διοίκηση, οι πολιτικές για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής και τη βιώσιμη ανάπτυξη και οι δεξιότητες του ανθρώπινου δυναμικού.

Η υιοθέτηση της τεχνολογίας, παράγοντας που εκτοξεύτηκε στην κορυφή της κατάταξης από την πέμπτη θέση πέρυσι, θεωρείται από τους επενδυτές ως ενδεικτικός της τεχνολογικής ωρίμανσης μιας χώρας, και της δυνατότητάς της να υποστηρίξει σύγχρονες επενδύσεις σε τομείς αιχμής. Την ίδια ώρα, καθώς οι επιχειρήσεις πιέζονται από την κοινωνία να βελτιώσουν το περιβαλλοντικό τους αποτύπωμα, αναζητούν επενδυτικούς προορισμούς με νομοθετικό και ρυθμιστικό πλαίσιο, φιλικό προς τη βιώσιμη ανάπτυξη, ισχυρή ευαισθητοποίηση της κοινωνίας και των τοπικών επιχειρήσεων για την κλιματική αλλαγή και υψηλή συμμετοχή των ΑΠΕ στην παραγωγή ενέργειας. Τέλος, οι δεξιότητες του ανθρώπινου δυναμικού, που αποτελούν, ούτως ή άλλως, σημαντικό παράγοντα, γίνονται σήμερα ακόμη πιο κρίσιμες για να υποστηρίξουν την ψηφιακή και την πράσινη μετάβαση. Οι ελλείψεις σε ψηφιακά καταρτισμένους εργαζόμενους είναι τεράστιες, ενώ υπολογίζεται ότι, μόνο για τη μετάβαση σε μια οικονομία μηδενικών εκπομπών, θα δημιουργηθούν 14 εκατομμύρια νέες θέσεις εργασίας στην Ευρώπη μέχρι το 2030.

Θεωρώ ότι είναι εξαιρετικά σημαντικό, ότι η χώρα μας έχει προτεραιοποιήσει τους τρεις αυτούς τομείς – ψηφιοποίηση του δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, ενίσχυση των ΑΠΕ και προστασία του περιβάλλοντος, και εκσυγχρονισμό του εκπαιδευτικού συστήματος και των προγραμμάτων κατάρτισης. Ωστόσο, καθώς όλες οι χώρες κινούνται με γοργά βήματα προς αυτήν την κατεύθυνση, πολλές από αυτές ξεκινώντας από ένα υψηλότερο σημείο εκκίνησης, οφείλουμε να εντείνουμε σημαντικά τις προσπάθειές μας.

Την ίδια στιγμή, οι διαταραχές στις παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού που προκάλεσαν, πρώτα η πανδημία, και στη συνέχεια οι πρόσφατες γεωπολιτικές εντάσεις, επηρεάζουν και αυτές τις επενδυτικές αποφάσεις. Η πλειονότητα των επιχειρήσεων αντιδρά σε αυτά τα νέα δεδομένα επιδιώκοντας να μεταφέρουν τις πηγές εφοδιασμού τους πλησιέστερα στην έδρα τους και τις αγορές τους. Για την Ευρώπη, αυτό μεταφράζεται σε αυξημένες επενδύσεις σε χώρες συγκριτικά χαμηλότερου κόστους στην περιφέρεια της ηπείρου μας, σηματοδοτώντας μια σημαντική ευκαιρία για την Ελλάδα.

Η αξιοποίηση της ευκαιρίας αυτής, απαιτεί τη συστράτευση όλων των πολιτικών και παραγωγικών δυνάμεων της χώρας και τη συνέχιση της πολιτικής των τολμηρών μεταρρυθμίσεων σε κρίσιμους τομείς της οικονομίας μας.

Ο Παναγιώτης Παπάζογλου είναι διευθύνων σύμβουλος της ΕΥ Ελλάδος