Γκουστάβο Πέτρο, ο πρώην αντάρτης που έγινε πρόεδρος της Κολομβίας

Ο πρώην αντάρτης Γκουστάβο Πέτρο εξελέξη πρόεδρος στην Κολομβία, σε μια μάχη που κρίθηκε την τελευταία στιγμή. Ετσι η χώρα αυτή της Λατινικής Αμερικής αποκτά για πρώτη φορά, σε αντίθεση με άλλες χώρες της περιοχής, αριστερό αρχηγό κράτους.  Ο Πέτρο κέρδισε τον Ροντόλφο Χερνάντεζ, πρώην δήμαρχο της πόλης Μπουκαραμάνγκα και μεγιστάνα, με 50,47% των ψήφων στον δεύτερο γύρο των εκλογών την Κυριακή. Θα αναλάβει τα καθήκοντά του τον Ιούλιο εν μέσω πολλών προκλήσεων, μεταξύ των οποίων ξεχωρίζει η ολοένα και μεγαλύτερη δυσαρέσκεια των πολιτών για τις ανισότητες και το αυξανόμενο κόστος ζωής. Η εκλογή του Πέτρο σηματοδοτεί μια παλιρροϊκή αλλαγή για την Κολομβία, μια χώρα που δεν είχε ποτέ ξανά αριστερό πρόεδρο, και ακολουθεί παρόμοιες πρόσφατες νίκες της Αριστεράς στο Περού, τη Χιλή και την Ονδούρα.

Κατά τη νικητήρια ομιλία του, ο Πέτρο απηύθυνε έκκληση για ενότητα και πρόσφερε κλάδο ελιάς σε μερικούς από τους πιο σκληρούς επικριτές του, λέγοντας ότι όλα τα μέλη της αντιπολίτευσης θα είναι ευπρόσδεκτα στο προεδρικό μέγαρο «για να συζητήσουν τα προβλήματα της Κολομβίας». «Από αυτήν τη νέα κυβέρνηση, δεν θα υπάρξει ποτέ πολιτική δίωξη ή νομική δίωξη, θα υπάρξει μόνο σεβασμός και διάλογος», είπε, προσθέτοντας ότι θα ακούσει όχι μόνο όσους έχουν σηκώσει τα όπλα αλλά και «αυτή τη σιωπηλή πλειοψηφία από αγρότες, ιθαγενείς, γυναίκες, νεολαία».

Ο απερχόμενος συντηρητικός πρόεδρος, Ιβάν Ντούκε, συνεχάρη τον Πέτρο λίγο μετά την ανακοίνωση των αποτελεσμάτων και παραδέχτηκε αμέσως την ήττα του. Ο αμερικανός υπουργός Εξωτερικών, Αντονι Μπλίνκεν, συνεχάρη «τον λαό της Κολομβίας που έκανε τη φωνή του να ακουστεί σε ελεύθερες και δίκαιες προεδρικές εκλογές». Και πρόσθεσε σε δήλωσή του:  «Ανυπομονούμε να συνεργαστούμε με τον εκλεγμένο πρόεδρο Πέτρο για να ενισχύσουμε περαιτέρω τη σχέση ΗΠΑ – Κολομβίας και να οδηγήσουμε τα έθνη μας προς ένα καλύτερο μέλλον». Ο πρόεδρος του Μεξικού Αντρές Μανουέλ Λόπεζ Ομπραδόρ, χαρακτήρισε τη νίκη του πρώην αντάρτη «ιστορική». «Οι συντηρητικοί της Κολομβίας ήταν πάντα επίμονοι και σκληροί», έγραψε στο Twitter. Το ταξίδι του Πέτρο από μαχητής του αντάρτικου στρατού M-19 τη δεκαετία του ’80 στο προεδρικό μέγαρο, πέρασε μέσα από την εκλογή του ως γερουσιαστή και δημάρχου της πρωτεύουσας Μπογκοτά. Αντιπρόεδρος του Πέτρο θα είναι η Φράνσια Μάρκεζ – βραβευμένη υπερασπιστής των ανθρωπίνων και περιβαλλοντικών δικαιωμάτων – σηματοδοτώντας την πρώτη φορά που μια μαύρη γυναίκα αναλαμβάνει το αξίωμα αυτό. «Σήμερα όλες οι γυναίκες κερδίζουν», έγραψε στο Twitter η Μάρκεζ.

«Είναι πραγματικά μια νέα στιγμή για την Κολομβία», δήλωσε ο Λουίς Εδουάρδο Σελίς, του Ιδρύματος Ειρήνης και Συμφιλίωσης, ένα κολομβιανό think tank. «Μια Κολομβία που έχει πολλές εκκρεμότητες να λύσει και να προωθήσει: αγροτική μεταρρύθμιση, οικονομία στην υπηρεσία του λαού, πιο δίκαιη φορολογία, αντιμετώπιση της πείνας και της φτώχειας και τερματισμός της βίας».

Ο Χερνάντεζ διεκδίκησε τον προεδρικό θώκο παρά τα πολλά σκάνδαλα που τον βαρύνουν. Αναφέρθηκε στον Χίτλερ ως «μεγάλο γερμανό στοχαστή» και κινηματογραφήθηκε με μοντέλα σε γιοτ στο Μαϊάμι. Οι αναρτήσεις του στο TikTok – από όπου διεξήγαγε μεγάλο μέρος της εκστρατείας του – ήταν γεμάτες βωμολοχίες και αρνήθηκε να παραστεί σε οποιαδήποτε συζήτηση πριν από την ψηφοφορία της Κυριακής.

Στην ατζέντα του νέου προέδρου είναι η παραπαίουσα ειρηνευτική διαδικασία της χώρας με τους αριστερούς αντάρτες των Επαναστατικών Ενόπλων Δυνάμεων της Κολομβίας (FARC), η οποία υπογράφηκε το 2016 και τερμάτισε επίσημα πέντε δεκαετίες εμφυλίου πολέμου που είχε ως αποτέλεσμα να χάσουν τη ζωή τους 260.000 άνθρωποι και να εκτοπιστούν περισσότεροι από 7 εκατομμύρια. Ο Ντούκε κατηγορήθηκε ότι καθυστερούσε την εφαρμογή της συμφωνίας προκειμένου να την υπονομεύσει.

Ενας άλλος πονοκέφαλος για τον Πέτρο θα είναι η γειτονική Βενεζουέλα, η οποία έχει βυθιστεί εδώ και χρόνια σε κοινωνική, πολιτική και οικονομική κρίση. Ο Πέτρο έχει υποστηρίξει την αποκατάσταση των σχέσεων με τον ισχυρό άνδρα της Βενεζουέλας Νικολάς Μαδούρο, αντικρούοντας την πολιτική απομόνωσης της κυβέρνησης Ντούκε. Ο Πέτρο έχει επίσης δεσμευτεί να απογαλακτίσει τη χώρα από την εξάρτησή της από τα ορυκτά καύσιμα, προκαλώντας ανησυχία στους επενδυτές.