Διπλωματικά διλήμματα στην Κουμουνδούρου

Τα εθνικά θέματα ή θέματα εξωτερικής πολιτικής δεν είναι ακριβώς και το πιο προνομιακό πεδίο για την Αριστερά – δημοσκοπικά, άλλωστε, η κυβέρνηση και ο Κυριάκος Μητσοτάκης φαίνεται να κερδίζουν χώρο την τελευταία περίοδο από τις κινήσεις στο διπλωματικό πεδίο. Και κυρίως σε μια συγκυρία όπου η Τουρκία κλιμακώνει μια αναθεωρητική πολιτική με συνεχείς απειλές και αμφισβητήσεις προς τη χώρα μας. Μόνον το πολύ πρόσφατο διάστημα ο Αλέξης Τσίπρας πέτυχε να έχει ένα σκιώδες ΚΥΣΕΑ με συμμετοχή προσώπων όπως ο πρώην υπουργός Αμυνας, Ευάγγελος Αποστολάκης, ο πρώην αρχηγός ΓΕΕΘΑ, πτέραρχος ε.α. Χρήστος Χριστοδούλου και ο πρώην αρχηγός ΓΕΣ, αντιστράτηγος ε.α. Γεώργιος Καμπάς. Και αυτό να συνεδριάζει σε μόνιμη βάση συζητώντας πιο απενοχοποιημένα για τα θέματα αυτά.

Τελευταία φορά μάλιστα που έγινε η άτυπη συνάντηση ήταν λίγο πριν ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ αναχωρήσει για τη Λέσβο προκειμένου να ενημερωθεί για τις εξελίξεις στα Ελληνοτουρκικά και στο Ουκρανικό. Στη σύσκεψη συμμετείχαν οι προαναφερθέντες, οι τομεάρχες Εξωτερικών και Αμυνας, Γιώργος Κατρούγκαλος και Θοδωρής Δρίτσας, ο αναπληρωτής τομεάρχης Αμυνας Γιώργος Τσίπρας και ο διπλωματικός σύμβουλος του Τσίπρα, Βαγγέλης Καλπαδάκης. Ενδεικτικό για τον συναγερμό που και στην Κουμουνδούρου έχει σημάνει φέτος στα Ελληνοτουρκικά. Βεβαίως εδώ, όπως και σε μεγάλο μέρος του πολιτικού τόξου, δύο είναι οι διακριτές γραμμές που διαπερνούν τον χώρο – ενίοτε αυτό γίνεται αισθητό με αιχμές: Η γραμμή του κατευνασμού από τη μία (εδώ κανείς διαβάζει συχνά γνώμες και παρεμβάσεις μέρους στελεχών της Γέφυρας, της ανανεωτικής Αριστεράς, της Ομπρέλας) και μια πιο «επιθετική» γραμμή στα θέματα άμυνας και αποτροπής που εντοπίζεται σε πασοκογενή στελέχη ή μέρους των προεδρικών.

ΜΗΝΥΜΑΤΑ. Για μεγάλο μέρος του ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία και για τις περισσότερες των τάσεων το μοντέλο Πρέσπες είναι το ιδανικό. Μια εφαρμοσμένη διπλωματία της «ειρηνικής συνύπαρξης» στην περιοχή. Ενα μοντέλο όμως που προφανώς δεν προσιδιάζει στο ακανθώδες θέμα των ελληνοτουρκικών διαφορών που με τη σειρά του ηλεκτρίζει το τοπίο. Σήμερα στον ΣΥΡΙΖΑ βλέπουν ένα «εθνικό» καλοκαίρι. Ενα θέρος υψηλής και σκληρής ρητορικής από την Αγκυρα και εν όψει των τουρκικών εκλογών. Συνεπακόλουθό της η προσπάθεια από την Αθήνα να «διεθνοποιείται» το ζήτημα, αλλά και να αποστέλλονται με συχνότητα μηνύματα κόκκινων γραμμών για τα κυριαρχικά δικαιώματα της χώρας μας.

Στις «Συμπληγάδες» αυτές η αξιωματική αντιπολίτευση θα επιχειρήσει να βρει τον χώρο ώστε να πιέζει οξύτατα την κυβέρνηση αλλά και η στάση της να είναι «εντός πλαισίου» και θεσμική. Αυτά σε ένα κόμμα με βαθιές τις παραδόσεις του διεθνισμού και των γεφυρών με τον τουρκικό λαό αλλά και με ιδεολογική πίστη στην ειρήνη και όχι στην κούρσα των εξοπλισμών. Και τα εθνικά δεν είναι πεδίο όπως ο πληθωρισμός, η Υγεία, η Παιδεία ή οι πυρκαγιές. Οπως λένε παλαιά στελέχη του χώρου «θέλει προσοχή» αφού και επί κυβερνητικών ημέρων τους «υπήρξαν τουρκικές προκλήσεις». Με αποκορύφωμα τον Οκτώβριο του 2018, όταν σημειώθηκε – θυμίζουν – επεισόδιο μεταξύ της ελληνικής φρεγάτας «Νικηφόρος Φωκάς» και του τουρκικού ερευνητικού σκάφους «Μπαρμπαρός» όταν το δεύτερο επιχείρησε να μπει στην ελληνική υφαλοκρηπίδα και να προχωρήσει σε παράνομες σεισμικές έρευνες. Η κριτική που γίνεται από τον ΣΥΡΙΖΑ στην κυβέρνηση είναι πως η Ελλάδα όλο αυτό το διάστημα μοιάζει η απόλυτα πρόθυμη και υπάκουη χώρα στους συμμάχους της, κυρίως τις ΗΠΑ, ενώ ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει μεταβάλει το δόγμα του ΥΠΕΞ στον απόλυτο αμερικανισμό όπως επί Παπάγου. Αρα, σημειώνουν, έχει εγκαταλειφθεί μια πολύπλευρη εξωτερική πολιτική και μια ζωηρή προσήλωση στο διεθνές δίκαιο με κόκκινες γραμμές και σαφή μηνύματα.