Στην Ελλάδα η εξουσία δεν είναι γένους θηλυκού

Ο αριθμός των γυναικών που κάθονται πλέον σε υπουργική καρέκλα στην Αυστραλία είναι είδηση στα ελληνικά μίντια. Η δημοσιογραφική αξιολόγηση των νέων από την πολιτική σκηνή μιας μακρινής χώρας του νοτίου ημισφαιρίου φαίνεται δυσεξήγητη. Κι όμως, δεν είναι. Μια ματιά στον ετήσιο Δείκτη Ισότητας των Φύλων που δημοσιεύει το αρμόδιο Ευρωπαϊκό Ινστιτούτο αρκεί για να καταλάβει κανείς γιατί 10 Αυστραλές που ποζάρουν στην πρώτη οικογενειακή φωτογραφία μιας κυβέρνησης 23 μελών είναι θέμα εδώ. Η Ελλάδα αποτελεί εξαίρεση και στον ευρωπαϊκό κανόνα της προόδου στην ισότιμη εκπροσώπηση των δύο φύλων στην πολιτική, ειδικά στις θέσεις εξουσίας. Η σύνθεση των κυβερνητικών σχημάτων σε 9 χώρες της Ευρώπης το επιβεβαιώνει, μια και στις 8 τα μισά τουλάχιστον μέλη του υπουργικού συμβουλίου είναι γυναίκες.

ΓΑΛΛΙΑ ΚΑΙ ΓΕΡΜΑΝΙΑ. Στις 20 Μαΐου ο Εμανουέλ Μακρόν ανακοίνωσε τη νέα του κυβέρνηση, μετά την επανεκλογή του. Ο γάλλος πρόεδρος επέλεξε 14 γυναίκες και 14 άνδρες, ενώ πρωθυπουργό όρισε την Ελιζαμπέτ Μπορν. Τον Δεκέμβριο της προηγούμενης χρονιάς ο Ολαφ Σολτς παρουσίασε το υπουργικό συμβούλιο του τρικομματικού συνασπισμού. Είναι το πρώτο στην ιστορία της Γερμανίας με ίσο αριθμό γυναικών και ανδρών. Ο ίδιος ο καγκελάριος – που δηλώνει φεμινιστής – είπε πως νιώθει «ιδιαίτερα υπερήφανος που γυναίκες τίθενται πλέον επικεφαλής υπουργείων των οποίων δεν ηγούνται κατά παράδοση». Το κόμμα του, το SPD, έδωσε τα Αμυνας, Εσωτερικών και Ανάπτυξης και Δόμησης σε σοσιαλδημοκράτισσες. Οι Πράσινοι εκτός από το Εξωτερικών ανέθεσαν και τα υπουργεία Οικογένειας και Περιβάλλοντος σε γυναίκες. Στους 4 υπουργούς του FDP ωστόσο μόλις μία είναι γυναίκα.

ΣΟΥΗΔΙΑ. Λίγο νωρίτερα το 2021, τον Νοέμβριο, η Σουηδία – ένα κράτος που φημίζεται για τις κατακτήσεις του στην ίση μεταχείριση των πολιτών του ανεξαρτήτως φύλου σε όλους τους τομείς – απέκτησε την πρώτη πρωθυπουργό από το 1876 που καθιερώθηκε το αξίωμα. Για την ιστορία, ήταν η μοναδική σκανδιναβική χώρα που δεν είχε δώσει μέχρι τότε τα ηνία της στο γυναικείο φύλο – αν κι η πρώτη υπουργός εκεί ορκίστηκε το 1947, και σήμερα στα μισά κοινοβουλευτικά έδρανα βρίσκονται γυναίκες. Από τους 22 υπουργούς της Μαγκνταλένα Αντερσον οι 12 είναι γυναίκες.

ΦΙΝΛΑΝΔΙΑ. Η πρώτη βουλευτής στη φινλανδική Βουλή εξελέγη το 1907. Οπότε η ύπαρξη ενός κυβερνητικού συνασπισμού πέντε κομμάτων που τα τέσσερα έχουν αρχηγούς γένους θηλυκού σήμερα μοιάζει απόλυτα φυσιολογική εξέλιξη στη Φινλανδία. Οπως και το γεγονός ότι η Σάνα Μαρίν – η τρίτη γυναίκα πρωθυπουργός της χώρας – έχει ένα υπουργικό συμβούλιο όπου το «ισχυρό» φύλο είναι μειοψηφία, 8 στους 18 για την ακρίβεια.

ΟΛΛΑΝΔΙΑ ΚΑΙ ΒΕΛΓΙΟ. Η κυβέρνηση που σχημάτισε ο Μαρκ Ρούτε τον Ιανουάριο μετρά 29 μέλη και τα 14 είναι γυναίκες – νούμερο ρεκόρ για την Ολλανδία, έγραφε ο Τύπος. Από τους 20 υπουργούς μάλιστα οι 10 είναι γυναίκες. Το ίδιο και στο Βέλγιο. Η ομοσπονδιακή κυβέρνηση του Αλεξάντερ ντε Κρο, που ορκίστηκε τον Οκτώβριο του 2020, αποτελείται από 10 άνδρες και 10 γυναίκες – βέβαια, ο βέλγος πρωθυπουργός παρότι έναν χρόνο πριν είχε γράψει και βιβλίο με τίτλο «Η Εποχή των Γυναικών. Γιατί ο Φεμινισμός Απελευθερώνει και τους Ανδρες», δεν απέφυγε την κριτική επειδή στον σκληρό της πυρήνα, στους 8 υπουργικούς θώκους δηλαδή, υπάρχουν μόλις 2 γυναίκες.

ΙΣΠΑΝΙΑ ΚΑΙ ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑ. Το 50-50, πάντως, δεν είναι άλλη μια βορειοευρωπαϊκή πρωτοπορία. Ισχύει πια και στον Νότο της Ενωσης. Ισπανία και Πορτογαλία έχουν επενδύσει στην ισότητα. Τον Ιούνιο του 2018, όταν ανέλαβε για πρώτη φορά ο Πέδρο Σάντσεθ, από τα 17 υπουργικά πόστα τα 11 δόθηκαν σε γυναίκες – ανάμεσά τους το υπουργείο Οικονομίας και Οικονομικών, το Εσωτερικών, το Αμυνας, καθώς κι ο ρόλος του αναπληρωτή πρωθυπουργού.

Εξού και το περιοδικό «Τime» έβαλε τίτλο στο σχετικό ρεπορτάζ «Οι γυναίκες υπερτερούν αριθμητικά των ανδρών στην ιστορική νέα κυβέρνηση της Ισπανίας». Στον ανασχηματισμό που έκανε πέρυσι τον Ιούλιο ο ισπανός πρωθυπουργός οι συσχετισμοί άλλαξαν προς το καλύτερο για τις γυναίκες. Δεκατέσσερις είναι πλέον υπουργοί, ενώ οι άνδρες συνάδελφοί τους είναι 8. Αλλά κι ο Αντόνιο Κόστα τον Μάρτιο τοποθέτησε 9 γυναίκες στο 18μελές – συμπεριλαμβανομένου του ίδιου – υπουργικό του.

ΙΤΑΛΙΑ. Στην Ιταλία, η κυβέρνηση του Μάριο Ντράγκι, που συγκροτήθηκε τον Φεβρουάριο του 2021, έχει 8 γυναίκες και 16 άνδρες. Για τα ιταλικά δεδομένα το πρώτο νούμερο θεωρείται μεγάλο. Ωστόσο, οι 5 απ’ αυτές προΐστανται υπουργείων χωρίς δικό τους προϋπολογισμό, και δεν έχουν λόγο στο πώς χρησιμοποιούνται τα κονδύλια του Ταμείου Ανάκαμψης.

Η τάση είναι ξεκάθαρη. Μένει να φανεί πόσο θα αργήσει να υιοθετηθεί σε μια χώρα που διαλαλεί τον δυτικό προσανατολισμό της αποδεχόμενη τα ανατολίτικα ελαττώματά της. Γιατί ο πολιτικός που θα φτιάξει την πρώτη ελληνική κυβέρνηση με την ποσόστωση του 50% στο μυαλό του δεν θα πρωτοπορήσει, θα φέρει στην Αθήνα μια ευρωπαϊκή κανονικότητα.