Εκτός κυρώσεων ο Πατριάρχης Κύριλλος

Η θέση της Ουγγαρίας στην υπόθεση των κυρώσεων κατά του επικεφαλής της Ορθόδοξης Εκκλησίας της Ρωσίας Πατριάρχη Κύριλλου «ήταν γνωστή εδώ και πολύ καιρό», δήλωσε χθες ο επικεφαλής επικοινωνίας του Βίκτορ Ορμπαν. Επιχείρησε, έτσι, να αιτιολογήσει τη στάση της χώρας του, η οποία, όπως είναι γνωστό, μπλοκάρισε εκ νέου προχθές το έκτο «πακέτο» μέτρων εις βάρος της Ρωσίας, παρά τον συμβιβασμό που επετεύχθη τα ξημερώματα της Τρίτης στο ζήτημα του πετρελαϊκού εμπάργκο, καθιστώντας δυνατή την άρση του βέτο της Βουδαπέστης.

Σε αυτό το φόντο, η γαλλική προεδρία της ΕΕ συγκάλεσε χθες το απόγευμα έκτακτη σύνοδο των μόνιμων αντιπροσώπων των 27 στις Βρυξέλλες. Εκεί όπου, τελικώς, το αδιέξοδο ξεπεράστηκε, αφού όμως ο εκβιασμός και η απειλή νέου βέτο εκ μέρους της Βουδαπέστης πέρασε για μία ακόμη φορά, με τους υπόλοιπους να δέχονται την αφαίρεση του ονόματος του Κύριλλου από τη λίστα των κυρώσεων. Ετσι, το υπόλοιπο «πακέτο» θα τεθεί σε ισχύ από σήμερα το πρωί.

Πάντως, πηγές της ΕΕ ανέφεραν στη γερμανική «Handelsblatt» πως η πραγματική αιτία των νέων αντιρρήσεων εκ μέρους του Ορμπαν δεν ήταν ο Κύριλλος, αλλά η προσπάθειά του να διασφαλίσει ακόμη περισσότερα ανταλλάγματα και παραχωρήσεις εκ μέρους των εταίρων του. Αυτός είναι και ο λόγος που απέκτησε ακόμη μεγαλύτερη σημασία η ειδική αποστολή της Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν στη Βαρσοβία, όπου η πρόεδρος της Κομισιόν κόμισε «κλάδο ελαίας» στην κυβέρνηση του εθνικιστικού και ευρωσκεπτικιστικού PiS. Με στόχο – όπως τουλάχιστον σημειώνει το Politico, που κάνει λόγο για κινήσεις οι οποίες υπαγορεύονται από τις ανάγκες της «ρεάλπολιτικ» – να «σπάσει» τη συμμαχία της Πολωνίας με την Ουγγαρία.

Εφόσον το καταφέρει, τότε ο Ορμπαν θα χάσει το βασικότερο ίσως στήριγμα που διαθέτει σήμερα εντός της ΕΕ, με αποτέλεσμα, αργά ή γρήγορα, να οδηγηθεί στη συνθηκολόγηση. Παράλληλα, δε, θα έχει δεχθεί ένα καίριο πλήγμα η αποκαλούμενη ομάδα Βίσεγκραντ (στην οποία συμμετέχουν επίσης Τσεχία και Σλοβακία), η οποία προκαλεί συχνά πονοκεφάλους στις Βρυξέλλες. Οσο για το δέλεαρ που πρόσφερε η πρόεδρος της Κομισιόν στους Πολωνούς δεν είναι άλλο από το ξεκλείδωμα των κονδυλίων που τους αναλογούν από το Ταμείο Ανάκαμψης. Πρόκειται για 24 δισ. ευρώ με τη μορφή επιχορηγήσεων και άλλα 12 δισ. με τη μορφή χαμηλότοκων δανείων που διέπονται από ευνοϊκούς όρους αποπληρωμής, τα οποία μέχρι στιγμής παραμένουν στον πάγο εξαιτίας της μη συμμόρφωσης της Βαρσοβίας στις υποδείξεις που αφορούν την ανεξαρτησία της Δικαιοσύνης.

Η αλήθεια είναι ότι η αποστολή της Φον ντερ Λάιεν δεν είναι εύκολη, ειδικά καθώς στις τάξεις της Κομισιόν υπήρξαν αντιδράσεις για την επίθεση φιλίας προς την Πολωνία, που για πολλούς παραμένει ένα από τα «κακά παιδιά» της ΕΕ. Είναι χαρακτηριστικό ότι κατά της σχετικής απόφασης τάχθηκαν την Τετάρτη, κατά τη συνεδρίαση του Κολεγίου των Επιτρόπων, οι αντιπρόεδροι Φρανς Τίμερμανς και Μαργκρέτ Βεστάγκερ, ενώ τρεις ακόμη συμμετέχοντες – Ντιντιέ Ρεντέρς, Ιλβα Γιόχανσον και Βέρα Γιουρόβα – διατύπωσαν τις επιφυλάξεις τους.

Ετσι, είναι βέβαιο ότι υπάρχουν δύο τουλάχιστον προϋποθέσεις που πρέπει να εκπληρωθούν για να είναι σε θέση η Πολωνία να δει τα κονδύλια του Ταμείου Ανάκαμψης να φτάνουν στα χέρια της. Η μία αφορά την έμπρακτη απόδειξη της αλλαγής του καθεστώτος πειθαρχικών διώξεων εις βάρος των δικαστών της χώρας, με τις υπηρεσίες της Κομισιόν να παρακολουθούν στενά τα όσα θα συμβούν σε αυτό το θέμα το επόμενο διάστημα. Οσο για την άλλη, έχει να κάνει με την άρση του βέτο που προβάλλει εδώ και εβδομάδες η Βαρσοβία στην υιοθέτηση του νέου νομοθετικού πλαισίου που θα καθιστά δυνατή την εφαρμογή στην ΕΕ της διεθνούς συμφωνίας για επιβολή ελάχιστου εταιρικού φόρου της τάξης του 15% στις μεγάλες πολυεθνικές εταιρείες.

Στο βάθος, βεβαίως, αρκετοί θεωρούν ότι αυτό που κυρίως απαιτούν οι Βρυξέλλες είναι το «άδειασμα» του Ορμπαν από την κυβέρνηση του PiS και τον πρωθυπουργό Ματέους Μοραβιέτσκι. Μόνο που και οι Πολωνοί, από την πλευρά τους, έχουν επίγνωση ότι η θέση και ο ρόλος τους στην ΕΕ έχουν αναβαθμιστεί σημαντικά μετά τον πόλεμο στην Ουκρανία, κάτι που σημαίνει ότι διαθέτουν αρκετά και ισχυρά διαπραγματευτικά ατού.

Εκτός Ευρωβουλής το ρωσικό λόμπι

Η πρόεδρος της Ευρωβουλής ανακοίνωσε χθες ότι δεν θα επιτρέπεται πλέον η είσοδος στο κτίριο και τις υπηρεσίες του σε εκπροσώπους του ρωσικού λόμπι. «Με άμεση ισχύ, οι εκπρόσωποι των ρωσικών επιχειρήσεων δεν θα έχουν πλέον τη δυνατότητα να εισέρχονται», έγραψε η Ρομπέρτα Μέτσολα στο Twitter, προσθέτοντας: «Δεν πρέπει να τους δώσουμε τον χώρο να διαδώσουν την προπαγάνδα τους και τις λανθασμένες και τοξικές θεωρίες τους για την εισβολή στην Ουκρανία».