Από τον δικτάτορα Φράνκο στο Παλαιστινιακό

Τα πολιτικά… παρατράγουδα για τον διαγωνισμό, ξεκίνησαν από τα πρώτα του κιόλας χρόνια, μόλις οι άνθρωποι που όριζαν τις τύχες των εθνικών αποστολών συνειδητοποίησαν ότι μπορεί η Γιουροβίζιον να γίνει ένα μέσο επίδειξης ισχύος. Το πρώτο παράδειγμα τέτοιου σκεπτικού, ήταν η νίκη της Ισπανίας το 1968 όπου έβαλε το… χεράκι του ο δικτάτορας Φράνκο. Ο Βρετανός Κλιφ Ρίτσαρντς έχασε την πρωτιά γιατί το μοναδικό κομμουνιστικό καθεστώς που συμμετείχε τότε στον διαγωνισμό, η Γιουγκοσλαβία, έπειτα από δωροδοκία του Φράνκο άλλαξε την ψήφο της επιτροπής της, καθορίζοντας το νικηφόρο αποτέλεσμα για την Ισπανία. Την επόμενη χρονιά, ως οικοδέσποινα πια, η μέχρι τότε περιθωριοποιημένη χώρα έβαλε τα καλά της, ανέθεσε και στον Σαλβαντόρ Νταλί τον σχεδιασμό της σουρεαλιστικής οπτικής ταυτότητας του θεσμού, αλλά δεν κατάφερε να πείσει για το δυτικό της δημοκρατικό προφίλ.

Μοχλός αποσοβιετοποίησης έγινε για την Εσθονία, την πρώτη πρώην σοβιετική χώρα που κέρδισε τον διαγωνισμό, η νίκη της το 2001. Στις δηλώσεις του μετά τον τελικό, ο πρωθυπουργός Μαρτ Λαάρ απευθυνόμενος στον λαό του σχολίασε «απελευθερωθήκαμε από τη Σοβιετική Αυτοκρατορία μέσω του τραγουδιού, τώρα θα μπούμε τραγουδώντας στην Ευρώπη», κλείνοντας το μάτι στην Ευρωπαϊκή Ενωση που τον είχε καλέσει για ενταξιακές διαπραγματεύσεις.

Αρκετή ένταση κουβαλάει διαχρονικά και η συμμετοχή του Ισραήλ στη Γιουροβίζιον. Αρκετές χώρες από την αραβική χερσόνησο όπως ο Λίβανος, το Μαρόκο, η Τυνησία και η Ιορδανία αρνούνται να ενταχθούν στο δυναμικό του διαγωνισμού λόγω Ισραήλ. Το Μαρόκο δοκίμασε μία φορά την τύχη του το 1980, όταν το Ισραήλ δεν είχε λάβει συμμετοχή ενώ δύο χρόνια νωρίτερα η κρατική τηλεόραση της Ιορδανίας είχε φροντίσει να κόψει στον αέρα το τραγούδι των γειτόνων τους, παρεμβάλλοντας εικόνες λουλουδιών. Οταν μάλιστα εκείνοι κέρδισαν τον διαγωνισμό, οι άνθρωποι της ιορδανικής τηλεόρασης ανακοίνωσαν στους συμπολίτες τους ότι το τρόπαιο πήγε στους Βέλγους, που είχαν όμως τερματίσει δεύτεροι. Τέσσερις δεκαετίες αργότερα, η ιδέα να φιλοξενηθεί η Γιουροβίζιον στην Ιερουσαλήμ προκάλεσε σφοδρές αντιδράσεις, αναγκάζοντας τους διοργανωτές να μετακομίσουν τις τελετές στο Τελ Αβίβ. Μετά το διαδικτυακό κάλεσμα για μποϊκοτάζ της διοργάνωσης, το ισλανδικό συγκρότημα Hatari αλλά και η Μαντόνα κατά τη διάρκεια των ζωντανών τους σόου στο Εκθεσιακό Κέντρο του Τελ Αβίβ επιστράτευσαν σύμβολα συμπαράστασης στους Παλαιστινίους.

ΑΡΜΕΝΙΟΙ – ΑΖΕΡΟΙ. Το 2009 ενώ ο διαγωνισμός φιλοξενείται στη Ρωσία, στο εισαγωγικό βίντεο για τη συμμετοχή της Αρμενίας, προβλήθηκε ένα μνημείο του Στεπάνακερτ, πόλης που βρίσκεται στη μη αναγνωρισμένη περιοχή του Ναγκόρνο Καραμπάχ, εντός της αζερικής επικράτειας. Το γεγονός αυτός εκνεύρισε την αποστολή των Αζέρων και δημιούργησε διπλωματικό επεισόδιο μεταξύ των δύο χώρων. Τα πνεύματα οξύνθηκαν, στον τελικό όταν ο παρουσιαστής από την Αρμενία έδωσε το 12άρι με φόντο πολλαπλές εικόνες του συγκεκριμένου μνημείου, παρότι η EBU επενέβη ψηφιακά στο πλάνο για να το αφαιρέσει. Ως απάντηση, το Αζερμπαϊτζάν ανέκρινε πολίτες του που είχαν ψηφίσει το αρμένικο τραγούδι «Jan Jan» κατηγορώντας τους για αντιπατριωτική συμπεριφορά. Το ζήτημα έφτασε μέχρι την EBU, η οποία επέβαλλε πρόστιμο στην κρατική τηλεόραση για διαρροή των προσωπικών στοιχείων των ψηφοφόρων.