Συνεργασίες με στόχο {LF}τη σταθερότητα

Ο πόλεμος αλλάζει τα πάντα και η Ευρώπη βρίσκεται μπροστά σε νέο γεωπολιτικό και γεωοικονομικό τοπίο. Είχαμε πειστεί πως ο πόλεμος είναι μια   υπόθεση που δεν μας αφορούσε γιατί ανήκε στο σκοτεινό παρελθόν της Γηραιάς Ηπείρου. Ειδικότερα στην Ευρωπαϊκή Ενωση που χτίστηκε κυριολεκτικά πάνω στα συντρίμμια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου και  στην ιστορική γαλλογερμανική συμφιλίωση που αποτέλεσε τον βασικό πυλώνα της ευρωπαϊκής ενοποίησης, πάνω στον οποίο στηρίζεται και σήμερα η Ευρώπη των «27», ο εφησυχασμός αποτελεί πλέον παρελθόν.

Με τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, η Ευρωπαϊκή Ενωση βιώνει σήμερα μια άμεση γεωπολιτική ενηλικίωση και υποχρεώνεται να ενισχύσει τη συνοχή της, όπως έκανε και με την υγειονομική κρίση της πανδημίας, γιατί δεν «θέλει να αφήσει καμία κρίση να πάει χαμένη», όπως θα έλεγε και ο Ουίνστον Τσώρτσιλ.

Η Ευρωπαϊκή Ενωση, αποκτά πλέον  έναν ουσιαστικό ρόλο στη γεωπολιτική σκηνή κι αυτό είναι σημαντικό και για τα  συμφέροντα της χώρας μας, η οποία δεν υπήρξε ποτέ «ισαποστάκιας» μπροστά στα παγκόσμια προβλήματα. Βρέθηκε πάντα από τη σωστή πλευρά της Ιστορίας (Α’ και Β’ Παγκόσμιος Πόλεμος, επιλογή ένταξης στην ΕΟΚ/ΕΕ και Ευρωζώνη).

Η Ελλάδα, δεν είναι μεταξύ Ανατολής και Δύσης, όπως υποστηρίζουν αρκετοί που θέλουν μια χώρα  ουδέτερη που θα τηρεί ίσες αποστάσεις. Τις δυτικές αξίες ενστερνίζεται και τα δυτικά συμφέροντα υπερασπίζεται. Είναι μέλος της Ευρωπαϊκής Ενωσης και της Ευρωζώνης  (ευτυχώς) και αποτελεί εγγυητή της ειρήνης, της ασφάλειας και της συνεργασίας στην περιοχή.

Με στόχο τη σταθερότητα της χώρας και την ευημερία των πολιτών, η στρατηγική επιλογή της ένταξης της Ελλάδας στην ΕΟΚ/ΕΕ και στην Ευρωζώνη υλοποιήθηκε από έναν κεντροδεξιό πολιτικό (Κωνσταντίνος Καραμανλής)  και από ένα κεντροαριστερό (Κώστας Σημίτης).

Και σήμερα σε έναν κόσμο που αλλάζει, προφανώς στόχος μας πρέπει να είναι η σταθερότητα της χώρας. Στο τέλος της επόμενης άνοιξης που θα γίνουν οι εκλογές, όπως δήλωσε ο Πρωθυπουργός, η νέα κυβέρνηση που θα προκύψει (αυτοδύναμη ή συνεργασίας) πρέπει να μπορεί να παίρνει  αποφάσεις γρήγορα και να αντιμετωπίζει αποτελεσματικά τις πολυεπίπεδες κρίσεις που χαρακτηρίζουν τη διεθνή πολιτική και οικονομία.

Στην Ευρωπαϊκή Ενωση, φαίνεται να είναι μάλλον κανόνας παρά εξαίρεση οι κυβερνήσεις  συνεργασίας. «Οι κυβερνήσεις συνεργασίας λειτουργούν καλά εάν υπάρχει ένα ορισμένο επίπεδο δημοκρατικής ωριμότητας μεταξύ των εμπλεκόμενων κομμάτων. Οχι μόνο μεταξύ εκείνων που συμμετέχουν στον συνασπισμό αλλά και των άλλων που δέχονται ότι υπάρχει αυτή η πλειοψηφία», έγραφε πρόσφατα η Σάντρα Παρτιέ, επικεφαλής του γραφείου των Βρυξελλών του German Economic Institute.

Ενα  κομβικό συμπέρασμα που προκύπτει από τις κυβερνήσεις συνεργασίας στην ΕΕ, είναι η γενικότερη σύγκλιση κεντροδεξιών και κεντροαριστερών κομμάτων στους τομείς της οικονομίας και εξωτερικής πολιτικής, που έχει οδηγήσει σε μία κεντρώα πολιτική προσέγγιση, που υιοθετείται από την ΕΕ και κερδίζει την εμπιστοσύνη των περισσότερων ευρωπαίων πολιτών.

Οπως στην υγειονομική κρίση της πανδημίας έτσι και στην κρίση της Ουκρανίας, οι ευρωπαίοι πολίτες βλέπουν μια ΕΕ στηριζόμενη στις αρχές της αλληλεγγύης, της ασφάλειας  και της ελευθερίας να στέκεται στο ύψος των περιστάσεων και των προκλήσεων ενός ασύμμετρου πολέμου που επιχειρεί να τον σταματήσει χωρίς να κάνει πόλεμο.

Η Ελλάδα μπορεί να συμβάλει σε μια πιο κυρίαρχη και πιο ανεξάρτητη Ευρώπη με στρατηγική αυτονομία, μόνο με πολιτική και κοινωνική σταθερότητα. Και αυτό είναι κομβικής σημασίας στη σημερινή γεωπολιτική στιγμή.

Ο Σωτήρης Ντάλης είναι αν. καθηγητής διεθνών σχέσεων και ευρωπαϊκής ενοποίησης στο Τμήμα Μεσογειακών Σπουδών του Πανεπιστημίου Αιγαίου.