NON PAPER

Φιέστες ολοκληρωτισμού

Οταν βλέπουμε κάποια γεγονότα ή στιγμιότυπα υπό το πρίσμα της Ιστορίας, όταν, δηλαδή, μας χωρίζει από αυτά ο χρόνος και η επικαιρότητα, είμαστε πιο αποστασιοποιημένοι. Μπορεί να μας σοκάρουν, να μας διδάσκουν αλλά δεν μας προβληματίζουν ως προς τις συνέπειές τους. Ούτως ή άλλως αυτές έχουν καταγραφεί.

Οταν όμως παρακολουθούμε να συντελούνται στον παρόντα χρόνο, όταν εξελίσσονται, χάρη στα σύγχρονα μέσα επικοινωνίας, μπροστά στα μάτια μας, τότε το εφέ τους είναι εντελώς διαφορετικό, ακόμη και αν δεν μας αφορούν άμεσα. Και όταν, μάλιστα, μας προκαλούν συνειρμούς, τότε γίνονται τρομακτικά.

Πολλοί οι συνειρμοί που προκαλούν τα στιγμιότυπα – είτε φωτογραφικά, είτε περιγραφικά – τα οποία, τις τελευταίες ημέρες, περνούν από τις οθόνες μας. Και στην εποχή μας, την εποχή της εικόνας, οι, έστω και συμβολικοί, συσχετισμοί προκύπτουν αβίαστα. Για παράδειγμα, έβλεπα την προηγούμενη εβδομάδα, τη φιέστα που διοργάνωσε ο Πούτιν με αφορμή την επέτειο της προσάρτησης της Κριμαίας. Σε ένα στάδιο γεμάτο πολίτες που έσπευσαν «αυθορμήτως» να ζητωκραυγάσουν και να αποθεώσουν τον ηγέτη τους. Και που, στην πραγματικότητα, ήταν δημόσιοι υπάλληλοι οι οποίοι έπρεπε να βρίσκονται εκεί. Με έναν τραγουδιστή, εκτός τόπου και χρόνου. Και τον «ηγέτη» τυλιγμένο στο πανάκριβο τζάκετ του να χαιρετά τον κόσμο σε στυλ «Καλησπέρα σας και καλή βραδιά». Ενω λίγο πριν ο στρατός του βομβάρδιζε μαιευτήρια και γηροκομεία, σκότωνε παιδιά και ηλικιωμένους.

Ανατριχίλα. Γιατί αυτού του είδους οι φιέστες είναι το σόου των ολοκληρωτισμών. Αυτά που προσπαθούν με κατασκευασμένες «αλήθειες» να κρύψουν την πραγματικότητα. Είναι οι παρελάσεις του Τρίτου Ράιχ μπροστά στον Χίτλερ. Είναι οι κιτσάτες γιορτές της Πολεμικής Αρετής των Ελλήνων, στο Καλλιμάρμαρο, επί χούντας. Είναι οι σοβιετικές στρατιωτικές γιορτές. Είναι όλες αυτές οι στημένες εκδηλώσεις που σκοπό έχουν να προβάλουν το ογκώδες, το μεγάλο. Για να μην αφήσουν κανένα περιθώριο, καμιά χαραμάδα ώστε να δει κάποιος ότι από πίσω δεν υπάρχει το παραμικρό ψυχικό μεγαλείο. Ετσι γίνεται πάντα με τους ολοκληρωτισμούς, έτσι κάνει τώρα και ο Πούτιν. Αντε μετά να μην τον γλυκοκοιτάζουν οι πελάτες του τελευταίου υποκαταστήματος της γνωστής εταιρείας που έκλεισε πριν από τριάντα τρία χρόνια.

Ζητείται Κασομούλης

Δεν είναι όμως μόνο αυτοί οι συνειρμοί. Ακούς για το τελεσίγραφο των Ρώσων που καλεί τους κατοίκους της Μαριούπολης να παραδοθούν εντός των επομένων ωρών. Μαθαίνεις και την απάντησή τους, αντίστοιχη με αυτήν των φρουρών στο Φιδονήσι. Και αναρωτιέσαι ποιοι θα είναι οι νέοι Κασομούληδες που θα γράψουν γι’ αυτό το «Μεσολόγγι του 21ου αιώνα». Ποιος θα είναι ο σύγχρονος Σολωμός που θα γράψει για τούτους εδώ τους «ελεύθερους πολιορκημένους» που χωρίς φαγητό, χωρίς ηλεκτρικό, χωρίς θέρμανση, χωρίς σπίτια παραμένουν σε μια ισοπεδωμένη πόλη φάντασμα και λιώνουν χιόνι για να ξεδιψάσουν; Να πει γι’ αυτήν την πόλη με το ακμάζον ελληνικό στοιχείο «…Τα μάτια μου δεν είδαν τόπον ενδοξότερον από τούτο το αλωνάκι». Ποιος θα είναι ο Πικάσο της εποχής μας που θα ζωγραφίσει τη νέα Γκερνίκα – όπως αναφέρθηκε στη Μαριούπολη ο πρόξενός μας Μανώλης Ανδρουλάκης. Ποιος θα είναι ο καινούργιος Λόρδος Μπάιρον;

Ας μην ξεχνάμε όμως κάτι. Το Μεσολόγγι δεν ήταν μόνο ένας τόπος αυτοθυσίας και ηρωισμού. Η πολιορκία του και οι «ελεύθεροι πολιορκημένοι» κάτοικοί του, ήταν, επί της ουσίας, ο λόγος που έκανε τη Δύση να ασχοληθεί με αυτόν τον τόπο, τον μικρό, τον μέγα και να επέμβει για την ανεξαρτησία της Ελλάδας. Εχω την εντύπωση ότι θα γίνει το ίδιο με τη Μαριούπολη. Διακόσια, σχεδόν, χρόνια μετά, ο πολιτισμός δεν πρέπει να επιτρέψει νέα Μεσολόγγια.