Ο ΣΥΡΙΖΑ, οι καραμανλικοί και μια ηχηρή σιωπή

Περιστατικό πρώτο: η μη αναφορά στη διακυβέρνηση Κώστα Καραμανλή, στην καυστική δήλωση του ΣΥΡΙΖΑ – Προοδευτική Συμμαχία για το περιστατικό της συνομιλίας Πέτρου Δούκα – Σπήλιου Λιβανού και στις αποζημιώσεις των πυροπαθών στην Ηλεία. Παρά τις αντικαραμανλικές αιχμές διαφόρων στελεχών της αξιωματικής αντιπολίτευσης με προϋπηρεσία και στο ΠΑΣΟΚ, όπως ο Γιάννης Ραγκούσης και ο Νίκος Μπίστης, το ερώτημα τέθηκε από την πρώτη στιγμή, κυρίως από την πλευρά του ΚΙΝΑΛ: δεν θέλει να μιλήσει θαρρετά η Κουμουνδούρου για τον Καραμανλή, ακριβώς επιβεβαιώνοντας κάποιου είδους ομφάλιο λώρο που υπάρχει από την εποχή της συριζαϊκής διακυβέρνησης; Το ερώτημα ακόμη εκκρεμεί.

Περιστατικό δεύτερο: ο Αλέξης Τσίπρας δίνει τηλεοπτική συνέντευξη (στον Σκάι). Εδώ αναπτύσσει μια νέα στρατηγική διεύρυνσης. «Η κυβέρνηση έχει μια αντίληψη για το πώς λειτουργεί η οικονομία – αφήνουμε την αγορά να αυτορυθμιστεί και το κράτος δεν παρεμβαίνει. Αυτή είναι η αντίληψη Μητσοτάκη, αλλά δεν ξέρω αν είναι η αντίληψη της Δεξιάς, γιατί ένα κομμάτι της ΝΔ δεν ασπάζεται αυτή την αντίληψη». Παράλληλα ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ επανέλαβε με ένταση το στρατήγημα του ανοίγματος στα μεσαία στρώματα. Ενα σημείο ακανθώδες που, σύμφωνα με πληροφορίες, είναι στα ραντάρ της Κουμουνδούρου αλλά παράλληλα γίνεται συχνά σημείο εσωτερικής αντιπαράθεσης με όσους στο κόμμα βγάζουν φλύκταινες με ένα τέτοιο άνοιγμα στον λεγόμενο μεσαίο χώρο (έννοια που αναβίωσε ο επικοινωνιολόγος Γιάννης Λούλης αλλά ανήκει στον Ευάγγελο Αβέρωφ).

Περιστατικό τρίτο: ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ Γιώργος Τσίπρας «χτυπά» εκ νέου δίνοντας μια νέα ερμηνεία στο άνοιγμα στα δεξιά, την Παρασκευή. «Και να σας το πάω και παραπέρα, δεν θεωρούμε αντίπαλο ούτε καν ένα κομμάτι της Κεντροδεξιάς όσο δεν είναι μαζί με τον κ. Μητσοτάκη». Και συμπλήρωσε («Παραπολιτικά»): «Γενικά στο μέλλον ναι, η προσωπική μου άποψη είναι ότι θα μπορούσαμε να συνεργαστούμε. Στην Ελλάδα για να αλλάξουν πράγματα χρειάζεται να υπάρξουν πολιτικές που αναγκαστικά πρέπει να έχουν μια κάποια διακομματική συναίνεση, το οποίο μπορεί να περιλαμβάνει και κομμάτια του δημοκρατικού Κέντρου, της δημοκρατικής Κεντροδεξιάς. (Θα μπορούσαμε να συνεργαστούμε) με ένα κομμάτι της Κεντροδεξιάς που δεν είναι με τον κ. Μητσοτάκη. Υπάρχουν υγιείς δυνάμεις στον χώρο της Κεντροδεξιάς».

Το πολιτικό τοπίο πήρε φωτιά. Ο Γιώργος Τσίπρας επανήλθε με δήλωση, χωρίς να διαψεύδει αλλά κατακεραυνώνοντας το Μέγαρο Μαξίμου για μονταζιέρα. Η συζήτηση όμως μόλις άνοιξε εκ νέου. Χαϊδεύει αυτή την πτέρυγα ο ΣΥΡΙΖΑ; Ή απλώς στο πλαίσιο μιας νέας στρατηγικής του διαβάζει τη ΝΔ ως χώρο με φυγόκεντρες δυνάμεις και άρα δυνητικά ως ένα κομμάτι σύμμαχο στο δικό του σχέδιο; «Μα το δικό μας σχέδιο είναι η προοδευτική διακυβέρνηση», λέει στα «ΝΕΑ» παλαιός υπουργός του ΣΥΡΙΖΑ που θεωρεί πως πρέπει τη ΝΔ να την κατακεραυνώνουν εν συνόλω για τις πολιτικές της, για τις ημέρες και τα έργα της και επί Καραμανλή. Και σίγουρα όχι όπως τώρα. Είναι φάλτσα όλα αυτά ή σινιάλο σε ένα μέρος της βάσης της ΝΔ ή ακόμη και σε στελέχη της; Οι παλιοί της Ομπρέλας δεν είναι ακριβώς ευχαριστημένοι από τέτοιου είδους θολά και ασαφή σινιάλα. Το ίδιο και ένα μέρος των παλιών ανανεωτικών. Μαζί τους και όσοι εκσυγχρονιστές διέβησαν τον Ρουβίκωνα και στήριξαν τον ΣΥΡΙΖΑ λόγω Πρεσπών. Ποιοι λοιπόν θα ήθελαν να υποστηρίζουν ένα σχέδιο σύμπραξης με την «ήπια Δεξιά»;

Μια ετέρα ανάγνωση λέει πως όσο η σημερινή κυβέρνηση χαρακτηρίζεται ως «ακροδεξιά» από τον ΣΥΡΙΖΑ και εν πάση περιπτώσει από το σύνολο των στελεχών του, διαμορφώνεται η αίσθηση πως στο εσωτερικό της ή στη βάση της ΝΔ εγκαταβιοί και μια μη ακροδεξιά πτέρυγα. Καθόλου τυχαία, τα πυρά του Γιώργου Παπανδρέου το Σάββατο στα «ΝΕΑ» κατά της τσιπρικής σιωπής για τον «καραμανλισμό» διαβάστηκαν με δύο τρόπους στις όχθες του πολιτικού σκηνικού. Ο πρώην πρωθυπουργός θυμίζοντας τις «παράξενες σχέσεις» θέλησε να σπάσει την αντιδεξιά ρητορική Τσίπρα. Από την άλλη, τα πυρά αυτά βοηθούν το ΚΙΝΑΛ να συνεχίσει το αυτόνομο του βηματισμού του χωρίς να υπάρχει περίπτωση να λοξοκοιτάξει προς μία από τις δύο μεριές του πολιτικού τόξου.

Η συζήτηση πάντως και εντός ΣΥΡΙΖΑ για το πόσο και αν χτυπιέται με ένταση η διακυβέρνηση Καραμανλή δεν έχει κλείσει. Και συναρτάται με κάτι βαθύτερο: τα νέα χαρακτηριστικά του ΣΥΡΙΖΑ και τις συμμαχίες που θέλει να οικοδομήσει ενόψει και του συνεδρίου του. Η κουβέντα επίσης εκκρεμεί όσο δεν έχει γίνει με ευρύ και άμεσο τρόπο μια σοβαρή αναστοχαστική συζήτηση για το 2015-19, τα όρια, τα λάθη και τις αντιφάσεις του.