NON PAPER

Δύο κόσμοι χωριστά

Από τη μια η διαφήμιση σαμπουάν που έγινε viral και είδηση. Με το μήνυμα ότι τα μαλλιά δεν έχουν φύλο. Με μία αστραφτερή ανάδειξη του δικαιώματος στη διαφορετικότητα. Χαμογελαστά, περήφανα πρόσωπα που θέλουν – πολύ σωστά – να ζουν και να συμπεριφέρονται όπως θέλουν αυτά και όχι όπως θέλουν οι άλλοι. Περούκες, κοσμήματα, στρας, σατέν, μουσικές, αγκαλιές, χαμόγελα. Υπέροχα όλα. Αληθινά όμως; Ή μήπως μια πραγματικότητα του στούντιο και μια σεναριακή συνθήκη που εξυπηρετεί την, ούτως ή άλλως καλή και χρήσιμη, καμπάνια;

Από την άλλη η πραγματικότητα. Η είδηση που ψιλοχάθηκε μέσα στον ζόφο της ειδησεογραφίας των τελευταίων ημερών. Οταν κακοποιούνται, βασανίζονται, δολοφονούνται και τσιμεντώνονται εφτάχρονα, όταν ηλικιωμένοι ζουν σε συνθήκες εξαθλίωσης, πού να βρεθεί χώρος για την αυτοκτονία ενός πατέρα; Συνέβη σε ένα μικρό νησί των Δωδεκανήσων. Σε έναν από αυτούς τους «ευλογημένους» – σύμφωνα με την ορολογία των μέσων κοινωνικής δικτύωσης – τόπους διακοπών που μαραζώνουν τον χειμώνα. Ο πατέρας είδε να κυκλοφορεί στο Διαδίκτυο ένα ερωτικό βίντεο με πρωταγωνιστή τον γιο του και έναν άλλον άνδρα. Το βίντεο όμως είδε και όλο το νησί. Και τότε κινητοποιήθηκαν οι δράκοι της «ασυνάρτητης επαρχίας» κατά τον Διονύση Σαββόπουλο, της επαρχίας που «όλα τα σφάζει, τα μαχαιρώνει και λυσσά και όλο σπαράζει» όπως έγραφε στο ποίημά του για τον Βαγγέλη Γιακουμάκη ο Μάνος Ελευθερίου. (Και δεν μιλάμε εδώ για τον γεωγραφικό προσδιορισμό της επαρχίας αλλά για το ασφυκτικό των μικρών κοινωνιών και κοινοτήτων που υπάρχουν παντού, ακόμη και στις μεγάλες πόλεις, ακόμη και στο αχανές Διαδίκτυο).

Αρχισαν τα λόγια, τα κουσέλια όπως τα λέμε στη Σύρο (αναπόφευκτος ο συνειρμός μετά την αναφορά στον Μάνο Ελευθερίου). Σπόντες, μπηχτές, μισοχαμόγελα, υπονοούμενα. Χλεύη, υποτίθεται τόσο «καλοκρυμμένη» ώστε να κραυγάζει. Λόγια του καφενείου. Που, όπως λέει το ρεπορτάζ, άρχισαν να ακούγονται και στα γειτονικά νησιά. Φράσεις στις οποίες υποφώσκει το «δεν μπόρεσε να κάνει τον γιο του άνδρα». Αυτά δεν άντεξε ο πατέρας και αυτοκτόνησε. Και όταν τον περιγελούσαν ξύνοντας τα αχαμνά τους ενώ έπαιζαν τάβλι, στην τηλεόραση του καφενείου μπορεί και να έπαιζε η διαφήμιση του σαμπουάν. «Ψηλά το κεφάλι».

Συνθήματα και πραγματικότητα

Οι συντελεστές και οι αναλυτές της εν λόγω διαφήμισης λένε ότι βοήθησε να γίνουν μεγάλα βήματα όσον αφορά στην ορατότητα των ΛΟΑΤΚΙ ατόμων. Και όντως αυτό ισχύει. Δεν είναι λίγο να προβάλλονται τέτοια πλάνα στους καφενέδες της «ασυνάρτητης επαρχίας». Φτάνει όμως αυτό; Με αφορμές όπως η αυτοκτονία του πατέρα στα Δωδεκάνησα, αναρωτιέμαι μήπως και κάναμε ένα πολύ σταθερό δεύτερο βήμα πριν, ωστόσο, κάνουμε το πρώτο.

Και το πρώτο βήμα είναι η αποδοχή της διαφορετικότητας. Που, δυστυχώς, δεν τον εξασφαλίζει η ορατότητα όσο λαμπερή και να είναι. Οι νοοτροπίες και οι κοινωνίες δεν αλλάζουν και δεν εξελίσσονται βάσει συνεπαγωγών και εξισώσεων. Οι προκαταλήψεις είναι βαθιές και πονηρές. Εβλεπα, για παράδειγμα, προχθές, ακτιβιστή υπέρ των δικαιωμάτων των ΛΟΑΤΚΙ, να ξιφουλκεί διαδικτυακά εναντίον του Ρουβά αποκαλώντας τον «Η Σάκη». Ενα υπονοούμενο αντίστοιχης τοξικότητας με αυτήν των μισόλογων στους καφενέδες.

Τι θα ήθελα; Μια καμπάνια, όπως αυτή του σαμπουάν, όπου πλάι στα λαμπερά πρόσωπα των ΛΟΑΤΚΙ ατόμων, να υπάρχουν, εξίσου λαμπεροί, και οι πραγματικοί τους γονείς. Που θα είναι ευτυχισμένοι διότι είναι ευτυχισμένα τα παιδιά τους. Και θα ήθελα να δω επίσης αυτά τα παιδιά στις πραγματικές τους γειτονιές. Να φοράνε τα λιλιά τους, να χτενίζουν όπως θέλουν τα μαλλιά τους και έτσι να συνομιλούν με τον μανάβη, τον περιπτερά και τον ιδιοκτήτη του μίνι μάρκετ. Να μπαίνουν έτσι στον καφενέ που συχνάζει ο πατέρας τους.

Μπορεί να ζητάω πολλά. Στην πραγματικότητα ζητάω να μην αυτοκτονούν οι άνθρωποι εξαιτίας των ερωτικών επιλογών. Των δικών τους ή των παιδιών τους.