Ο άγνωστος Χένρι Μουρ ενός αγρότη

Ο Τζον Χέιστινγκς ήταν ένας αγρότης του Γουίλτσαϊρ, στα νοτιοδυτικά της Βρετανίας, που δεν κλείδωσε ποτέ τις πόρτες της λιτής αγροικίας του. Τώρα, και μετά τον θάνατό του το 2019, ένα από τα λίγα διακοσμητικά που διακρίνονταν από το παράθυρο του σπιτιού του έχει αναγνωριστεί ως ένα άγνωστο γλυπτό του Χένρι Μουρ και θα δημοπρατηθεί στις 16 Μαρτίου από τον βρετανικό οίκο Dreweatts.

Η γλυπτική σύνθεση «Μητέρα και παιδί» εκτιμάται ότι αποτελεί δημιουργία του εκ των κορυφαίων βρετανών καλλιτεχνών του 20ού αιώνα και ότι φιλοτεχνήθηκε κατά την περίοδο 1939-40. Παρέμενε άγνωστο ωστόσο και όταν ο αγρότης που το είχε στην κατοχή του πέθανε, ο ανεξάρτητος εκτιμητής που ανέλαβε να κοστολογήσει τα λιγοστά του υπάρχοντα το κατέγραψε ως «μακέτα από μόλυβδο… στο ύφος του Χένρι Μουρ».

Η οικογένεια του εκλιπόντος όμως γνώριζε ότι υπήρχε κάποια σύνδεση με τον γλύπτη κι έτσι ξεκίνησε έρευνα, από την οποία προέκυψε ότι ο Χένρι Μουρ όντως είχε δώσει στον πατέρα του αγρότη και εκδότη της επιθεώρησης «The Architectural Review», Ούμπερτ ντε Κρόνιν Χέιστινγκς, το επίμαχο έργο. Ο πατέρας του Τζον Χέιστινγκς και ο Μουρ πέθαναν την ίδια χρονιά, το 1986.

Οι δύο άνδρες γνωρίστηκαν μέσω του σερ Τζέιμς Μοντ Ρίτσαρντς, συνεργάτη του εντύπου, ο οποίος ανέπτυξε φιλικές σχέσεις στην αρχή της καριέρας του με τον καλλιτέχνη, αφού έγραψε ένα άρθρο για τη δουλειά του το 1934. Το έργο μάλιστα χρησιμοποιήθηκε για την εικονογράφηση του περιοδικού κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1930 και πιθανόν να δωρίστηκε ως ανταπόδοση της εκτίμησης του καλλιτέχνη στον συντάκτη, πριν ακόμη καταξιωθεί στο εικαστικό στερέωμα.

Το σπίτι του ηλικιωμένου Χέιστινγκς αναφέρεται, μάλιστα, ότι ήταν γεμάτο βιβλία και αντίκες, σε αντίθεση με την αγροικία του γιου του που ήταν σχεδόν άδεια. Παραμένει αδιευκρίνιστο, ωστόσο, για ποιο λόγο το γλυπτό κληροδοτήθηκε στον Τζον, ο οποίος γεννήθηκε το 1928, και όχι στη μικρότερη αδερφή του. «Ο Τζον ήταν ένας κτηνοτρόφος που ασχολούνταν με τα πρόβατά του. Ενδιαφερόταν περισσότερο για τα ζώα του, παρά για τις τέχνες. Δεν τον απασχολούσε τι ήταν το γλυπτό και ποιος το είχε φιλοτεχνήσει. Για εκείνον ήταν απλώς οικογενειακό κειμήλιο, με το οποίο ήταν δεμένος συναισθηματικά», δήλωσε στους βρετανικούς «Times» ένας εκπρόσωπος της οικογένειάς του.

Το έργο ύψους μόλις 18 εκ. μπορεί να μην ανήκει στη σειρά των μνημειωδών μπρούντζινων γλυπτών του Χένρι Μουρ και να έχει εκτιμηθεί αρχικά προς 60.000 ευρώ, αλλά δεν αποκλείεται η τιμή του να φτάσει σε πολύ υψηλότερα επίπεδα, δεδομένου ότι μία από τις Ανακεκλιμένες Μορφές του Μουρ ύψους 2,2 μ. άλλαξε χέρια το 2016 στην τιμή – ρεκόρ των 29,7 εκατ. ευρώ.

Χυτευμένο σε μόλυβδο, τον οποίο ο Μουρ χρησιμοποίησε για μικρό χρονικό διάστημα τη δεκαετία του 1930, ενώ πειραματιζόταν με άλλα υλικά, το γλυπτό πραγματεύεται  το θέμα της μητέρας και του παιδιού, το οποίο ο ίδιος ο καλλιτέχνης το χαρακτήριζε ως «αιώνιο και ατελείωτο, με τόσο πολλές γλυπτικές δυνατότητες».

Η ανακάλυψη ενός νέου έργου ενός τόσο σπουδαίου καλλιτέχνη έχει ενθουσιάσει τους ειδικούς. Το Ιδρυμα Χένρι Μουρ που αγνοούσε μέχρι πρόσφατα την ύπαρξη του γλυπτού, παρά το γεγονός ότι διαθέτει πολύ αναλυτικά αρχεία, έχει πιστοποιήσει την αυθεντικότητά του και το έχει συνδέσει με ένα σχέδιο του καλλιτέχνη που χρονολογείται το 1939.

«Πρόκειται για μια πολύ συναρπαστική ανακάλυψη. Ο Μουρ έφτιαξε σχετικά λίγα γλυπτά από μόλυβδο το 1939-40, επομένως αυτή η εντυπωσιακή, μικρή σύνθεση μητέρας και παιδιού είναι ένα σπάνιο εύρημα» λέει ο πρώην επικεφαλής του ιδρύματος Ρίτσαρντ Καλβοκορέσι.

Τρεις Μπάνκσι στο σφυρί από τον Ρόμπι

Για πρώτη φορά βγάζει έργα τέχνης από τη συλλογή του στο σφυρί ο βρετανός αστέρας της ποπ Ρόμπι Ουίλιαμς και επέλεξε τα τρία πρώτα που θα πουλήσει μέσω δημοπρασίας να φέρουν την υπογραφή του ακτιβιστή street artist Μπάνκσι. Πρόκειται για το «Κορίτσι με το μπαλόνι» (2002) – προηγούμενη εκδοχή εκείνου που έγινε κομμάτια μετά την ολοκλήρωση της δημοπρασίας του το 2018 – και δύο ακόμη έργα του 2005, τα «Μπάτσοι που φιλιούνται» και «Ελικόπτερα». Τα έργα έχουν αποκτηθεί απευθείας από τον δημιουργό τους και η συνολική αρχική τιμή εκτίμησης τους είναι 13,6 εκατ. δολάρια, ενώ τον περασμένο Οκτώβριο το έργο του καλλιτέχνη «Η αγάπη είναι στον κάδο» (η ημικατεστραμμένη εκδοχή του «Κοριτσιού με το μπαλόνι») άλλαξε χέρια στην τιμή ρεκόρ των 25,4 εκατ. δολαρίων. Να σημειωθεί ότι ο Ρόμπι Ουίλιαμς διαθέτει κι άλλες δημιουργίες του Μπάνκσι στη συλλογή του, τις οποίες δεν προτίθεται προς το παρόν να αποχωριστεί. Προχωρεί στην πώληση αυτών των έργων για να χρηματοδοτήσει, όπως δηλώνει, το δικό του καλλιτεχνικό εγχείρημα που θα κυκλοφορήσει εντός του έτους και για να ελευθερώσει χώρο ώστε να επανεπενδύσει σε «νέα τέχνη από νέους ανθρώπους». Η δημοπρασία θα γίνει από τους Sotheby’s στο Λονδίνο στις 2 Μαρτίου.

Οι συλλέκτες ρωτούν, ο οίκος Phillips απαντά

Ενα νέο τμήμα υπηρεσιών που αντανακλά τις ολοένα και πιο εξειδικευμένες ανάγκες των εύπορων συλλεκτών έργων τέχνης ανακοίνωσε πως δημιουργεί ο οίκος δημοπρασιών Phillips. Τα τρία βασικά στελέχη του νέου αυτού τομέα θα παρέχουν νομικές και οικονομικές συμβουλές, καλύπτοντας με αυτόν τον τρόπο όσα προκύπτουν από την αυξανόμενη πολυπλοκότητα του διαρκώς αναπτυσσόμενου εμπορίου τέχνης σε παγκόσμια κλίμακα. «Ακόμη και για όσους γνωρίζουν καλά την αγορά τέχνης, το τοπίο μπορεί μερικές φορές να μοιάζει περίπλοκο και άγνωστο» δηλώνει ο επικεφαλής νομικός σύμβουλος της Phillips και επικεφαλής των διαχειριστικών υπηρεσιών της Μάρτιν Ουίλσον, ο οποίος και θα έχει την ευθύνη του εγχειρήματος. Διαβεβαιώνει δε ότι με τη συμβολή συνεργατών από όλον τον κόσμο η νέα υπηρεσία θα μπορέσει να διαχειριστεί οποιοδήποτε πρόβλημα προκύψει.