Συνέδριο: {LF}το μεγάλο στοίχημα για το 2022

Σε λιγότερο από εξήντα ημέρες, αν όλα πάνε καλά με την πανδημία και τη μετάλλαξη Ομικρον, θα γίνει το συνέδριο του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ. «Το 3ο συνέδριο, όχι το 1ο. Δεν γεννηθήκαμε χθες», λέει με νόημα στέλεχος της παλιάς αριστερής πτέρυγας που βλέπει με επιφύλαξη το άνοιγμα και τον μετασχηματισμό δίχως όρους. Ενα πρώτο μεγάλο θέμα που απασχολεί όλο αυτό το διάστημα και ακτινογραφεί βαθιά την κορυφαία κομματική και συλλογική διαδικασία είναι το ερώτημα που επίσης θέτει στα «ΝΕΑ» στέλεχος της μεταρρυθμιστικής Αριστεράς: «Τα ρεύματα και οι τάσεις που συναντώνται και συμφωνούν για τον ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ θα προσχωρούν σε ένα υπάρχον πλαίσιο του κόμματος, θα είναι κοινώς φιλοξενούμενοι ή θα συνδιαμορφώνουν ένα νέο;».

Μια ανάγνωση όλων των προηγούμενων μηνών του 2021 θα έβλεπε πως ένα μέρος των αλλαγών έχει ήδη συντελεστεί. Από το δεύτερο συνθετικό του τίτλου του κόμματος (Προοδευτική Συμμαχία), μέχρι την προσθήκη του θινκ τανκ συμβούλων από το πεδίο κυρίως της επιστήμης, της θεσμοποίησης του πρωινού καφέ σε Πολιτικό Κέντρο και με αντιπροσώπευση όλων των ρευμάτων αλλά και της ίδιας της Κεντρικής Επιτροπής Ανασυγκρότησης που αποτυπώνει πως το κόμμα είναι εν κινήσει και σε συνθήκη μετασχηματισμού.

Από την άλλη, μια πιο παλιά ή και πιο «στενά κομματική» στα θέματα ανάγνωση θέλει το συνέδριο ανώτατο όργανο και άρα και την ΚΕ του, ενώ επιζητεί με ένταση καλύτερη και συχνότερη λειτουργία των οργάνων – εδώ συναντώνται κυρίως ρεύματα όπως αυτό της Ομπρέλας. Σήμερα πάντως επίσης ένα μέρος της εξέλιξης του συνεδρίου θα κριθεί στο Πολιτικό Συμβούλιο του κόμματος όπου και θα τεθούν εκ νέου τα κείμενα των Θέσεων και του καταστατικού. Πριν καταδυθούμε σε αυτά έχει σημασία να πούμε πως μια βασική αντίθεση που διαπερνά ομάδες, τάσεις, ρεύματα του ΣΥΡΙΖΑ σήμερα είναι το άνοιγμα ως παράταξης και το άνοιγμα με όρους. Που σχηματικά βέβαια εδώ εντοπίζεται το μαζικό ρεύμα της Κίνησης Μελών (Παππάς, Σπίρτζης κ.λπ.) και από την άλλη η Ομπρέλα (οι 53 συν σύμμαχοι, συν οι ανανεωτικοί του Δ. Παπαδημούλη). Αυτό έχει να κάνει και με το ύφος της αντιπολίτευσης, δεν είναι δηλαδή στενά τεχνικό. Αλλά και με την ταυτότητα του κόμματος. Την ίδια ώρα που για τον ΣΥΡΙΖΑ και τον Αλέξη Τσίπρα – και τον κόσμο του – μείζον ζήτημα είναι η δομική αντιπολίτευση κατά της κυβέρνησης πάνω στα φλέγοντα θέματα: ακρίβεια, πανδημία, οικονομία. Και τα τρία σήμερα ενοποιούν πολιτικά τον ΣΥΡΙΖΑ, ενώ μετά το αίτημα για εκλογές διαμορφώνεται μια εικόνα εξωστρέφειας προς τις τοπικές κοινωνίες – εδώ πολλοί προσθέτουν τον παράγοντα του Νίκου Ανδρουλάκη που ενεργοποίησε τη μηχανή του ΣΥΡΙΖΑ υπό τον φόβο του επαναπατρισμού ψηφοφόρων. Ας πάμε όμως; Να δούμε σε σχέση με το συνέδριο του ΣΥΡΙΖΑ τα δύο βασικά θέματα που τώρα απασχολούν πριν εκλέξουν συνέδρους οι οργανώσεις και πριν αρχίσουν να συζητούνται οι Θέσεις του κόμματος.

Το σχέδιο των θέσεων. Ως γνωστόν εδώ και περίπου δύο μήνες έχουν συγκροτηθεί τα όργανα του συνεδρίου, με αντιπροσώπευση όλων των τάσεων: Πολιτικής Απόφασης, Καταστατικού, και η Κεντρική Οργανωτική Επιτροπή. Οι πληροφορίες λένε πως τα όργανα συνεδρίασαν πυκνά και σταθερά, αρκετά δημιουργικά αλλά και με συγκρούσεις (όχι πάντα σχηματικά των δύο βασικών ρευμάτων, αλλά και συχνότερα με επιμέρους τακτικές συμμαχίες αυτών έναντι άλλων μικρότερων ομαδοποιήσεων). Την προηγούμενη εβδομάδα ο εκ των οργανικών διανοούμενων του κόμματος και τέως υπουργός Αριστείδης Μπαλτάς παρουσίασε το σχέδιο των Θέσεων στο ΠΣ του κόμματος και παρόντος προφανώς του Αλέξη Τσίπρα. Εδώ υπήρξε μια μίνι κόντρα από τη μεριά της Κίνησης Μελών (Χρήστος Σπίρτζης, Νίκος Παππάς) αφού θεωρήθηκε πως το κείμενο δεν αντανακλά το άνοιγμα, την απεύθυνση και τα νέα χαρακτηριστικά, ενώ παραλλήλως κατατέθηκε κείμενο από τον πολύπειρο Αλέκο Φλαμπουράρη, που όμως θεωρήθηκε πως έχει στον πυρήνα του θέματα τρέχουσας πολιτικής. Τελικά διαμορφώθηκε μια υποεπιτροπή (Νίκος Μπίστης, Νίκος Βούτσης, Γιάννης Ραγκούσης) που με βάση το κείμενο του Αριστείδη Μπαλτά – και την παρουσία προφανώς του ίδιου – έκανε τις αναγκαίες προσθήκες και κατέληξε να συγκλίνει και ως προς το αμφίπλευρο της διεύρυνσης (Κέντρο, Αριστερά, Κεντροαριστερά) και ως προς επιμέρους θέματα. Το νέο κείμενο θα συζητηθεί σήμερα στη νέα συνεδρίαση του Πολιτικού Συμβουλίου. Οχι όμως μόνον αυτή.

ΤΟ ΚΑΤΑΣΤΑΤΙΚΟ. Πέραν των τρεχόντων θεμάτων όπως η αναζωπύρωση της πανδημίας και οι χειρισμοί έναντι του Κυριάκου Μητσοτάκη, θα έλθει και το σχέδιο του Καταστατικού του κόμματος σήμερα προς διαβούλευση στο ΠΣ του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ. Φαίνεται τεχνικό ή πολύ κομματικό ως θέμα, αλλά όπως λένε στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ καθρεφτίζει την ίδια τη φυσιογνωμία του κόμματος. Στις συνεδριάσεις της Επιτροπής για το Καταστατικό, που ήταν πολλές και έντονες, υπήρξε διαφωνία για το σχέδιο προοιμίου του Καταστατικού. Αυτό πάει σήμερα στο ΠΣ για συζήτηση. Οι νέες διατάξεις του συζητήθηκαν οι περισσότερες και όπως λέει στέλεχος του ΣΥΡΙΖΑ με γνώση των διαδικασιών, ψηφίζονταν ανά μία και με το χαρακτηριστικό να συναντώνται στο έδαφός τους συμμαχίες ετερόκλητες. «Πάντως με διάλογο και με ενδιαφέρουσες απόψεις», συμπληρώνει. Τρία ήταν τα σχέδια που κατέβηκαν πάντως: ένα του Νάσου Ηλιόπουλου που αντανακλά μια πιο ριζοσπαστική λογική. Ενα σχέδιο των Στέλιου Παππά, Τρύφωνος Αλεξιάδη και Δημήτρη Μπίρμπα με πιο «ανοιχτή» λογική και ένα του Θοδωρή Τσίκα με πιο μεταρρυθμιστική χροιά. Τελικά στο ΠΣ σήμερα πάει μόνον το κείμενο των ψηφισμένων διατάξεων, ενώ το Προοίμιο του Καταστατικού θα περάσει μέσω της Επιτροπής Θέσεων ως «ταυτοτικό κείμενο». Αυτό πρότεινε η Τασία Χριστοδουλοπούλου (53 και Ομπρέλα) και συμφώνησε και ο πολύπειρος Τρύφωνας Αλεξιάδης (Κίνηση Μελών) όπως και οι περισσότεροι.

Οι διαγραφές. Μια έτερη σοβαρή αντιπαράθεση θα είναι για το ποιο όργανο θα αποφασίζει τις διαγραφές. Εδώ φαίνεται πως υπάρχει συμφωνία για Επιτροπή Δεοντολογίας και όχι για σκέτη ευθύνη των Οργανώσεων Μελών που λόγω τοπικών αντιθέσεων μπορεί να υπάρχουν εμπλοκές. Επιτροπή Δεοντολογίας όμως απαρτιζόμενη με παλιά μέλη και με όρο την πλειοψηφία των 2/3 για καταστατική ποινή. Ας θυμηθούμε πως επί ημερών Τσίπρα έχουμε τις εξής διαγραφές: Σταύρος Κοντονής από μέλος. Στ. Παναγούλης και Π. Κουρουμπλής από την ΚΟ. Και παλιότερα ο Πέτρος Τατσόπουλος. Σήμερα, συνοψίζοντας, θα φανεί ποια κείμενα περνούν αν τελικώς γίνει το ΠΣ. Ποιο για τις Θέσεις. Ποιο για το Καταστατικό. Θα είναι ένα σημαντικό βήμα στον δρόμο για το 3ο συνέδριο. Ολα αυτά σε ένα έτος που μπαίνει και που για μια μερίδα στελεχών του ΣΥΡΙΖΑ θα είναι καθοριστικό για το πολιτικό σκηνικό αλλά και για το πού θα το πάει ο ΣΥΡΙΖΑ. Θα καταφέρει να είναι πόλος στον νέο δικομματισμό και μια άλλη εναλλακτική πρόταση ή απλώς μέρος ενός καχεκτικού διπολισμού χωρίς ξανά ελπίδα διακυβέρνησης;

Προοδευτική διακυβέρνηση. Στο νέο έτος θα κριθεί και ο όρος Προοδευτική Κυβέρνηση αν υπάρξουν κάλπες. Ενας όρος που έθεσε ο Αλέξης Τσίπρας από την Προγραμματική Συνδιάσκεψη του καλοκαιριού του 2021 και που τώρα έχει αποκτήσει ενδιαφέρον με τα νέα δεδομένα στο ΠΑΣΟΚ. Το 2022 δεν θα είναι απλώς έτος συνεδρίου για την Κουμουνδούρου. Αλλά και έτος που θα κριθεί η ταυτότητα ενός χώρου.